Na rynku nie ma znaczenia kto ma rację, tylko kto na tym zarabia [Psychologia i Analiza Wolumenu]

jest tylu specjalistów Od uzasadnienia co się stało że spadło albo co się stało że urosło że ja już się tym nie zajmuję nie mówię szczerze nie muszę najważniejsze dla mnie to są pieniądze na rynku to jest dla tłumu żeby kreować ich emocje żeby ich wyrzucać z ich walorów w tym momencie ich wciągać w rynek a ja chcę widzieć na wykresie poprzez przepływy wolumenu gdzie oni są prowadzeni ja sobie tam na nich zaczekam to są żonki tak naprawdę w tym momencie to jest troszeczkę takie no wierzenie w cuda A to jest po prostu zwykła praca robota wykonywana codziennie i pilnowanie określonych w tym momencie czynników określonych parametrów [Muzyka] Rafał gliwicki ekspert analizy wolumenowej Trader w zasadzie osoba Gdzie wpiszecie w wyszukiwarce Wolumen Rafał tam powinien wyskoczyć Witaj Rafale na naszym youtube'owym kanale bardzo miło Witam państwa serdecznie zacznijmy od tego wolumenu albo jeszcze troszeczkę inaczej od analizy technicznej bo ona ma trudny okres jeżeli chodzi o taką Polską scenę tradingową czy analiza techniczna się opłaca tylko tym którzy analizie technicznej mówią czy to jest jednak za tym stoi jakaś skutecz z chęcią odpowiem na to jakże istotne w naszym środowisku pytanie Niemniej jednak chciałbym zdefiniować Co to oznacza analiza techniczna jeżeli uznamy za analizę techniczną że patrzę na wizualizację ceny czy na przykład wykres świecowy i na Wolumen i nic więcej tylko te dwie rzeczy i to jest analiza techniczna To ja powiem tak ja korzystam z analizy technicznej jeżeli powiemy że analiza techniczna to jest przetworzenie tej ceny poprzez uznanego rodzaju wskaźniki liczby jakieś algorytmy tego typu rzeczy to nie nie korzystam z tego bo dla mnie historyczne ceny Nie mają znaczenia czyli analiza techniczna opierająca się o historyczne ceny nie ma dla mnie znaczenia w tym momencie natomiast analiza techniczna tego tu i teraz czyli jakie zlecenia wpływają czy popyt czy podasz ciągnie rynek tak z tego korzysta To teraz pytanie z perspektywy ostatnich dwóch lat rynki jakby to powiedzieć przyspieszyły przyspieszyły pojawiła się zmienność ta zmienność dla inwestorów jest jaka jest ale dla traderów to jest woda na młyn czy pod kątem analizy wolumenowej przez ten okres coś się zmieniło czy dzień jak co dzień w biurze i robimy dokładnie te same setupy dokładnie to samo rozgrywamy czy jednak nie wiem coś w książkach zleceń się pomieszało inaczej to wygląda Powiem tak to co się zmieniło to jest to że widać wyraźne znaczy teraz mniej ale w w momencie kiedy na przykład był kobiet za cofnijmy się te dwa lata kiedy kowik się rozpoczął i Fed rozpoczął No niespotykaną skalę pompowanie pieniędzy w system Nazwijmy to finansowo szeroko pojęty to było coś czego myśmy do tej pory nie widzieli jako traderzy że była taka sytuacja że podawali najgorsze dane najgorsze zatrudnienie najgorszy przyrost bezrobotnych najgorsza spadek sprzedaży wszystkie wszystkie wskaźniki po prostu dramat i reakcja była taka najpierw ktoś spanikował lekko sprzedał i za chwilę wchodził walec i wszystko wybierał i nowe cel i nowe szczyty i nowe szczyty to było coś niesamowitego jak żeśmy ten mechanizm złapali No to skajs de limit w tym momencie i tak też się okazało gdyby tego wsparcia finansowego nie było w tym momencie Czyli mówiąc kolokwialnie Gramy sobie przy stoliku Gdzie są jasne zasady i nagle wchodzi gracz który ma nieograniczony budżet i on nie patrzy czy to będzie stratne niestratne po prostu wszystko pakuje i mając tą świadomość to trochę to optyka rynku zmieniło ale co do zasad rozpoznawania Czy mamy popyt czy podasz na wykresie nie zmieniło się nic od kiedy pierwszy raz Spotkałem się z Tomem i zacząłem rozmawiać o wolumenie mówiąc powiedziałeś istotną rzecz że w momencie kiedy wyłapaliście schemat wyłapaliście co się dzieje ile taki proces takiego wyłapywania że okej No teraz już wiem co się może wydarzyć dla zawodowego tradera Ile to czasu zajmuje i ile to później może potrwać jeżeli chodzi o znaczy jest bardzo szybko ponieważ my wszystkie nasze zlecenia które my robimy plus nasi traderzy wrzucamy w system do statysty i od razu widzimy co się dzieje to jest praktycznie No bardzo jeszcze mamy tak system zrobiony do statystyk że on nam przelicza od razu wszystko analizuje pokazuje jakie średnie są zagrań gdzie jakie jakie zyski do ryzyka w których na które scenariusze zadziałały które scenariusze nie zadziałały więc my praktycznie rzecz biorący jesteśmy bardzo szybko się skalibrować natomiast to miał tylko taki wpływ że znając tą regułę jakby No byliśmy spokojni co do samego procesu jakby dłuższego trendu tak Natomiast jeżeli chodzi o same momenty wejścia to to się nic nie różniło tym bo musieliśmy tak odczekać na ten moment kiedy ten rynek doszedł do właściwego momentu scenariusza warunki były spełnione i dopiero ta pozycja była Brat wspomniałeś o luzowaniu ilościowym wspomniałeś im rozmawiamy o analizie wolumenowej z perspektywy tradera czy to jest tak że dopiero po czasie Te ruchy są tak fundamentalnie uzasadnione Bo liczy się tu i teraz Wolumen zachowanie ceny i tylko i wyłącznie to jest potrzebne do podjęcia decyzji Powiem tak czy jednak to się przeplata jest tylu specjalistów Od uzasadnienia co się stało że spadło albo został że urosło że ja już się tym nie zajmuję nie mówię szczerze nie muszę mi najważniejsze dla mnie to są pieniądze na rynku Ja chcę wiedzieć gdzie jest ten moment gdzie weszło bardzo dużo zleceń bardzo dużo ich gracze i potem taki jeden z etap rynek się cofa do tego momentu na malejącym wolumenie nie ma tam już prawie obrotu i nagle przy wzroście ktoś zaczyna pakować zlecenia i ten Wolumen mi przerasta super bronimy tego miejsca i ja chcę tam być ja chcę w tej obronie uczestniczyć A że potem Usłyszę że to było dlatego że tam Rynek zdyskontował albo że jednak ten worek z węglem się odnalazł Co się potem zgubił albo jeszcze jakieś inne tłumaczenia że wskaźnik jeziora Michigan bo jest taki wskaźnik tam podawany przez Uniwersytet i tak dalej że to wszystko zażartuje sobie troszeczkę ale to jest dla tłumu żeby kreować ich emocje żeby ich wyrzucać z ich walorów w tym momencie ściągać w rynek a ja chcę widzieć na wykresie poprzez przepływy wolumenu gdzie oni są prowadzeni i ja sobie tam na nich zaczekam w tym momencie spokojnie i podejmę w tym momencie to wyzwanie w określonym momencie skontrolowanym ryzykiem czy się mylę tak ale ja wiem ile to pomyłka mnie będzie kosztowała w tym momencie i znam skuteczność to na co gramy Danego setupu bo prawda jest taka że grają pieniądze i trzeba mieć takie setupy w których te pieniądze kiedy one grają widać i wszystko na ten temat Słuchają nas przede wszystkim inwestorzy indywidualni jesteś zawodowym traderem masz cały zespół traderów którzy którzy regularnie dzień w dzień pracują też pod kątem statystyk dostępnych narzędzi jest zdecydowanie Pro w porównaniu do tego czym dysponuje inwestor indywidualny czy ten inwestor indywidualny ten tłum on ma szansę a jeżeli tak to w którą stronę Jakbyś miał teraz zaczynać z tą wiedzą co byś Co byś zrobił No jest to dobre pytanie Powiem w ten sposób bo czasami tak się sam zastanawiam czy jak zaczynał jeszcze raz czy bym w stanie był dojść do tego momentu do którego doszedłem i czasami się zastanawiam że chyba nie bo zbyt wiele prób miałem kiedy to nie działało na przykład dwa lata spędziłem na wskaźnikach Czyli dwa lata analizowaniu monitory miałem w pionie wtedy No bo więcej wskaźników się mieściło i dwa lata pracy Wyobraźcie sobie państwo dwa lata pracy na ocenie wskaźników i za każdym razem Myślę że z boku to wyglądało tak że miałem przed sobą marchewkę do której biegłem i dokładając kolejny wskaźnik albo go kalibrując Wydawało mi się że to jest to i nagle ktoś mi dał wiedzę pokazał mi palcem parę rzeczy i ja musiałem w ciągu jednego dnia to odrzucić gdzie ja się do tego już przyzwyczaiłem i bardzo ciężko jest osobą początkującym jak nabędą złe nawyki na złe rzeczy patrzą które w ogóle nie mają żadnego związku z ceną z zachowaniem W ogóle rynku z ceną A im wydaje że to ma jakiś wymiar w tym momencie i to jest bardzo trudny etap potem już jest prościej bo jeżeli widzisz że jesteś powtarzalny masz swoją statystykę którą jesteś w stanie przeanalizować To tylko skupiasz się nad wyeliminowaniem określonych błędów i powtarzalność i powtarzalność i to jest cała zabawa która w tym momencie w tradingu jest istotna to porozmawiajmy o błędach bo te błędy mam wrażenie Czy mam wrażenie z perspektywy czasu Zdaję sobie sprawę że są zdecydowanie ważniejsze niż sukcesy i tak sobie jestem z tym radzimy Jak sobie radzisz z presją taką typowo tradingową że masz serię nie poszło kilka strat z rzędu A jednak bierzesz patrzysz na kolejny setup klikasz jedziemy dalej realizujemy scenariusze powiem na to pytanie odpowiedziałem bardzo przerwie w książce Trader umysłowcy którą napisałem razem z panią psycholog Izabelą górecką i to co mówisz to jest bardzo częsty efekt tylko My staramy się robić to w ten sposób mamy taką pewną procedurę Jeżeli pan na przykład dwa trady które są pod rząd stratny i teraz chcą wziąć trzeci Trade naturalną rzeczą jest że mamy objaw takiej parzącej myszki w zasadzie zobaczę co teraz będzie i najczęściej rynek robi nam coś takiego że ten Trade płaci i potem mówimy Kurczę trzeba było wejść wchodzimy w czwarty a czwarty jest Po łapach nie mówię o A coś tu nie działa i tak dalej w związku z tym bardzo ważne jest żeby sprawdzić czy te dwa zagrania pierwsze były zgodnie z procedurą na co gram Jeżeli tak to mam kontynuować tą krucjatę bo moja statystyka będzie po mojej stronie te zagrania Trzeba było zagrać bo zagrania dobre to nie są tylko te zagrania które zapłaciły ale zagranie dobre również jest takie gdzie wyrzucił mnie stop los a spełnione były wszystkie warunki Bo ja gram na statystykę statystycznie grając ten setup będę wygrany bo mam 70% skuteczności na nim i powyżej 3:1 jest grubo więc w tym momencie No nie ma szans żebym nie wygrany tylko musisz rozegrać wręcz tak psychicznie bym powiedział że ten trzeci podjąć OK teraz jeżeli po tygodniu siadamy robimy analizę to teraz patrzymy na jakość tych zagrań jeżeli ta jakość jest niska na przykład u nas Trader ma jakość poniżej 80%. nie Mówię teraz że 80% zapłaciło tylko 80% jakości dobrze wziętych trade'ów to schodzi na demo jest kurtka Piłka jest taka statystyka której nikt nigdy nie robi bo robimy statystykę skuteczności A nikt nie robi statystyki czy ja rzeczywiście powinienem to rozegrać Tak tylko dlaczego Bo wszyscy teraz sezon grzybiarski jest borównujemy Trading do zbierania grzybów i tamta statystyka i jakość musi być bardzo wysoka dlaczego Bo jeżeli zbieramy grzyby do koszyka i teraz Nasza jakość zbieranych tych grzybów będzie poniżej 80%. tam musimy mieć 100% skuteczności bo inaczej się to bardzo źle skończy w tradingu jest to taka branża że my możemy nie zarobić na pracujemy się na tradujemy się a dzień kończymy na stracie dlatego każdy z traderów Zarówno jak i ja Mamy Daily losa po osiągnięciu tego Daily Lose Nieważne co by się potem działo jak cudowne by były układy czytelność rynku koniec chodzisz z rynku w tym momencie i robisz analizę czy te zagrania które Dodaj losacie doprowadziły były w tym momencie właściwe takim Daily losem to są dwa pełne stop losy Jeżeli wyłapiesz dwa pełne stop losy w ciągu dnia jest aut schodzisz z rynku na drugi dzień rano jest analiza bądź wieczorem supervisorem albo masz Feedback z systemu naszego statystyki były dobre zagrania jest krótka piłka dwa były złe no to chwila to jakoś jest 0 jakoś jest 0 jedno było dobre jakość 50% OK czemu drugie zagrałeś dobra patrzymy teraz szerzej na jeśli jest utrzymana w ogóle wszystkich na 80% ciśniemy dalej nikt nie jest nieomylny Ja też popełniam błędy tak w tym momencie ale żeby ta jakość była wysoka tych zagrań bo wtedy statystycznie jesteśmy w stanie z tym rynkiem bez problemu wygrać czy jako inwestor indywidualne powinniśmy w takim razie zwracać jako inwestor indywidualne który jednak miał wszystko traduje czy Day tradeuje czyli mówimy tutaj o krótszym horyzoncie czasowym jak powinniśmy podchodzić do ryzyka do usunięcia kapitału jako takiego tak jak powiedziałeś 2 stop losy dziennie i mnie na rynku nie ma Czy to ma obsunięcie 30-40% to jest dzień jak co dzień to jest dramat Powiem tak w tym momencie taka strata więc bardzo prosto osoba która jest początkująca uważam że pojedynczym Trade mówimy o rynkach zlewarowanych nie mówimy że on kupuje akcję buduje portfel i tak dalej mówimy typowo rynki zlewarowane ma dwie godziny czasu siada przy monitorze ma jakiś określony scenariusze na które gra narysował się pach wchodzi to jedną stratę pojedynczą Na określoną sytuację którą może zaryzykować to jest uważam zero pół procenta kapitału który ma przeznaczone do gry 0,5%. potencjalnie z tego trzy do jednego czy półtora procenta zarobić Tak większość chce zrobić tak zwany Trade miesiąca Trade życia który najlepiej żeby odrobił wszystkie wcześniejsze straty a jeszcze go Najlepiej w ogóle ustawił że tak powiem na przyszłość takie coś to jest to są żonki tak naprawdę w tym momencie i to jest troszeczkę takie no wierzenie w cuda a to jest po prostu zwykła praca robota wykonywana codziennie i pilnowanie określonych w tym momencie czynników określonych parametrów bo teraz jeżeli on zrobi dwa zagrania na których straci 25%. rano wstaje jak wygląda teraz samopoczucie podejście brak chęci wejścia w Rynek albo wręcz niektórzy się rzucają żeby odrobić to są różne reakcje w tym momencie Tak myśmy bardzo dużo to analizowali tak pod względem psychologii z naszym psychologiem właśnie żeby tych traderów wspomóc to teraz przy dwóch jeżeli ma 2 stop losy go wyrzucą to jest dwa razy 0,5% straci 1%. wstaję rano wczoraj straciłem 1%. No i okej No i co No nic no po prostu pod kontrolą tak brawo dokładnie Nie ma takiego w tym momencie ciśnienia nie ma lęku okej Ale ważne jest żeby on się teraz zastanowił czy to była mądra strata czyli czy jakość tych zagrań była dobra Czy tam trzeba było grać czy wszystko było spełnione Jeśli tak super ciśnij dalej nie ma problemu jeśli nie to jestem problem i my na przykład dlatego tak dużo żeśmy psychologii również w tradingu poświęcili ponieważ zaobserwowaliśmy coś takiego że bardzo dużo zdolnych ludzi oni się tego wszystkiego nauczyli i nagle w momencie kiedy włączyły się pieniądze koniec procesor wyłączony gość świetnie wszystko określa siedzi koło mnie w Trading rumie mówi jaki kierunek tu jest scenariusz ale on ma od kiedy ma pieniądze to nagle Jak miał na przykład 30 trade'ów to w tym samym okresie nagle ma trzy i to nie dlatego że w tym czasie nic nie było tylko jak się z nim a tu jeszcze się trochę tu o tu zakrętu który wrócił trochę chciałem poczekać jeszcze tutaj i tak dalej nie ale teraz pytanie czemu ta wiedza nagle zniknął nie jemu ta wiedza nie znikła dlaczego Bo on świetnie ocena kierunek on Rafał scenariusz numer 5 na ropie ja mówię W jakiej skali on mówi No na dwóch minutach bam podkreślam jest za 15 minut Idę po kawę sobie wracam przechodzę Pytam się jak masz pozycję on mówi Nie ja mówię jak dlaczego nie masz A wiesz bo tu wprawdzie był Wolumen korekcyjny ale jeszcze tak się zastanawiałem czy na pewno tu ja mówię no jak masz wszystko spełnione On mówi do mnie a ty zagrałeś ja mówię no pewnie przecież jesteś najlepszy tutaj mówię najlepiej to widzisz tak ty to mówisz to czemu mam nie grać jeszcze specjalnie tak mówię że mu tą pewność siebie dać on no właśnie no właśnie i to się zaczyna i to nie jest w tym momencie problem z wiedzą tylko to jest problem w tym momencie wynikający z psychologii samej psychiki dlatego trzeba się troszeczkę też zrozumieć wejść trochę w siebie tak bym powiedział i nad tym trochę popracować ale oczywiście jak ktoś ma system jakiś taki do bani No to praca nad psycho nie ma sensu bo najpierw Trzeba wypracować powtarzalność jak ja mam na papierze widzę że jest ta powtarzalność to wtedy dopiero Kolejnym etapem jest praca w tym momencie z mindsetem niestety Rafał mamy tyle czasu ile mamy to znaczy że mamy mało czasu ale żeby nie zostawić inwestorów w samych sobie literatura do polecenia żeby już mogli zacząć pracować czy to z samym sobą czy z wiedzą od jakich książek byś zaczął nie powiem że od tych które sam napisałem damy link i oczywiście do książek tak to jest jakby no bo tam jest o wolumenie o tej psychologii bezpośrednio takiej traderskiej która jest dla nas istotna ale zacząłbym od zrozumienia co rządzi rynkiem czyli cena i polu numer jest dużo takich nagrań chociażby też i na naszym kanale gdzie Tłumaczymy Czy w xtb jest całe szkolenie nagrane gdzie Tłumaczymy jak wygląda wejście popytu podaży jak ktoś zacznie rozumieć że cena jest efektem popytu i podaży i walką między tym to to jest solidny fundament na którym może zbudować własny proces decyzyjny Rafał Pięknie dziękuję ci za rozmowę Rafał Gliński był Dziękuję państwu i do zobaczenia po tej samej stronie rynku czego życzę