Jak wykorzystać czas i kluczowe okna do przewidywania ruchów rynkowych
Film dokładnie analizuje koncepcję „Najpierw czas, potem cena” (time then price) w kontekście analizy rynków finansowych. Ekspert wyjaśnia, w jaki sposób czas filtruje rynkowy szum i pozwala identyfikować prawdziwe intencje instytucjonalnych graczy.
Kluczowe zagadnienia omówione w materiale:
- Kill Zony – czynne okna czasowe z najwyższą instytucjonalną aktywnością, w tym dokładne godziny dla sesji London i New York AM/PM
- Makro – znaczenie 30-minutowych przedziałów wokół otwarcia/zamknięcia świec godzinowych
- Kluczowe linie otwarć (truday open, weekly open) i ich praktyczne zastosowanie w identyfikacji punktów dyskontu/premium
- Reakcje algorytmów na manipulacje cenowe w określonych momentach czasowych
Ponad 80% pokazanych na wykresach ekspansji cenowych z ostatnich dni NZD/USD mieściło się w wyznaczonych strefach czasowych. Materiał pokazuje konkretne przykłady filtrów czasowych oraz omawia krytyczne błędy traderów w interpretacji time then price, co pozwala uniknąć typowych pułapek związanych z sesjami forex.
Zobacz pełną transkrypcję filmu
ICT wielokrotnie powtarzał time den price, czyli najpierw czas, potem cena. Niestety bardzo dużo traderów błędnie zrozumiało przekaz i przez to ciągle ucieka im kluczowy czynnik. W tym materiale dokładnie wyjaśnię ci, co miał na myśli ICT oraz jak z czasu zrobić sojusznika, a nie wroga. Obejrzyj go do końca, a już nigdy nie spojrzysz na czas w tradingu w ten sam sposób. Cześć, witam wszystkich bardzo serdecznie w kolejnym filmie. Dzisiaj powiem wam o temacie niezmiernie ważnym, bo o czasie. Większość z was pewnie słyszała kiedyś wyrażenie time den price, ale po rozmowach z wieloma osobami zauważyłem, że mało kto wie o co tak naprawdę chodzi. Materiał będzie naprawdę mocny, mam dużo do przekazania, dlatego koniecznie zostań do samego końca i rób notatki z tego filmu. Ale nie przedłużając, zaczynajmy. A więc o co tak naprawdę chodzi w tym całym czasie? Czas filtruje nam cały szum, który pojawia się na rynku. Zdecydowana większość price action, którą widzimy, jest sztucznie tworzona po to, aby oszukać tak zwany retail, który zapewnia liquidity instytucjom i insiderom. Czas pozwala nam zajrzeć za tą zasłonę i zrozumieć co się naprawdę dzieje. Prawda jest taka, że prawie każdy oszukany rewersal, prawie każda manipulacja i prawie każda ekspansja może być zweryfikowana na podstawie czasu. Oczywiście zdarzają się pewne wyjątki, jednak co do zasady algorytmy, które sterują ceną nie pozwolą jej zrobić właściwego ruchu, dopóki nie nastanie odpowiedni czas na ten ruch. Mówiąc czas przed ceną, czyli time den price, ICT miał na myśli, że cenę zawsze da się zmanipulować, ale nikt nie może wpłynąć na czas. Analiza ceny przez filtr czasu pozwala nam przejrzeć zamiary Smart Money i to jest właśnie ukryte znaczenie wyrażenia time then price. Co jest tak naprawdę jedną z ważniejszych rzeczy przy czasie, to zrozumienie czym są kill zony. Są to okna czasowe, w których mamy największą zmienność, która jest związana z instytucjonalną aktywnością. To właśnie wtedy mamy zaplanowane najważniejsze wydarzenia na dany dzień, takie jak otwarcia kluczowych giełd czy publikacje newsów. Wiele lat temu ICT zdefiniował Kill Zoney, tak jak widzicie to teraz w tabeli, gdzie przykładowo New York Kill Zone był od 7:00 do 10:00. Jednakże przez lata zostało to udoskonalone przez wielu wyśmiennitych traderów i po moich prywatnych backtestach w pełni się z nimi zgadzam. Moim zdaniem najlepsze kill zoney są następujące. London Kill Zone od 2:30 do 5:00, New York AM Kill Zone od 8:30 do 11:30, jeśli mamy newsy o 8:30 lub 9:30 do 11:30, jeśli nie mamy żadnych newsów o tej 8:30. Potem jest New York Launch, którego zasady unikamy, nie traktujemy go jako Kill Zone. Zwyczajnie wtedy lepiej nie zajmować żadnej pozycji. Trwa on od 11:30 do 13:00. A ostatni Kill Zone to sesja New York PM, która trwa od 13:00 do 16:00. Wszystkie godziny są oczywiście w czasie nowojorskim. Te kill zoney to momenty, w których chcemy być przed wykresem szukając setupu, ale do samego wejścia używamy innych okien czasowych. Makro są to stałe przedziały czasu w ciągu dnia, w których algorytm najczęściej zbiera liquidity lub robi reversal. Czas makro to nic innego jak ostatnie 15 minut każdej godziny i pierwsze 15 minut nowej godziny. To 30minowe okno ma bardzo dużą szansę na to, że pojawi się rewersa lub ekspansja. I teraz uwaga, bo to co powiem jest bardzo ważne. Śmiało możecie to zapisywać w notatkach. Jeśli reversal pojawi się w makro, to znaczy, że czas zgodził się z ceną i możemy zająć pozycję nawet poza makro. Natomiast jeśli reversal pojawi się poza makrą, musimy poczekać na rozpoczęcie się tego okna czasowego, aby wejść w jakiegokolwiek trade. Czyli dla przykładu, jeśli reversal jest o 9:48, to możemy zająć pozycję nawet o 10:30 i dalej czas zgadza się z ceną. Ale jeśli reversal był o 10:17, to z naszą pozycją musimy poczekać do 10:45, czyli do najbliższego okna makro. Uwierzcie mi, uratowało mi to niezliczoną ilość pozycji. Oczywiście pary mi odjechało, ale co do zasady zaoszczędziło mi to zdecydowanie więcej pieniędzy niż straciło. Są na rynku takie momenty, które są zdecydowanie ważniejsze niż inne. Mamy wtedy bardzo duże zastrzyki liquidity. Realizowane są ogromne zlecenia, przez co znacząco wzrasta zmienność. Dla nas smart money traderów są to bardzo ważne momenty, bo właśnie wtedy pojawia się manipulacja, po której następuje dystrybucja. Te godziny warte uwagi to 8:30, czyli najczęściej publikacja jakiś newsów, 9:30, czyli New York equities open, 10:00, czyli newsy w połączeniu z nową świecą czterogodzinową oraz 13:00, czyli start kill zoneu sesji New York PM. Tak jak już wspomniałem, w tych momentach oczekujemy manipulacji. Jeśli takowa się pojawi i zostanie to potwierdzone przez SMT i późniejszy CIS, jest to dla nas bardzo wiarygodny rewersal. Właśnie dlatego czas zawsze idzie przed ceną, bo jeśli manipulacja wydarzy się dodatkowo w kluczowym czasie, mamy świetne potwierdzenie, że szykuje się jakiś większy i właściwy ruch. Skoro mamy na rynku takie momenty, które są ważniejsze niż inne, to ważniejsza jest także cena ich otwarć. To oznacza, że algorytmy będą reagowały na te miejsca ze względu na to, że właśnie tam realizują swoje zlecenia. Większość z was pewnie kojarzy Truday Open, Weekly Open i Monthly Open. Głównie są używane jako wyznacznik pod to, aby zobaczyć akumulację, manipulację i dystrybucję w danym okresie czasu. I to jest jak najbardziej poprawne zastosowanie, ale na pewno nie jedyne. Dodajmy sobie do tej listy linię equities open oraz linię otwarcia sesji PM. Co ciekawe, możemy sobie tutaj dodać linę każdego jednego cyklu czasu, czyli sesję czy 90minowy cykl. Tak czy inaczej, każda jedna linia otwarcia działa i oddziałuje na cenę w ten sam sposób. Pierwsze dość nietypowe zastosowanie to identyfikacja PDRów. Dzięki tym liniom. Działa to trochę wtedy jak takie premium i discount. Poniżej linii mamy discount, powyżej mamy premium. Zgodnie ze schematem AMD instytucje kupują poniżej linii otwarcia, a sprzedają powyżej. Czyli najpewniejsze setupy i najpewniejsze PD areje do longowania mamy poniżej linii, a do szortowania powyżej. Przykładowo, jeśli mamy fair value gapa, który jest tuż poniżej linii weekly open, to jest on dla nas bardzo fajnym point of interest pod potencjalnego longa. Idąc dalej, chcę żebyście zwrócili uwagę na to, jak cena reaguje na PD are, które przeleciały przez linię otwarcia jakiegokolwiek cyklu. Jeśli mamy przykładowo H1 fair value gapa, który został utworzony przelatując przez linię Truday Open, to jest to bardzo specyficzny znak od algorytmu. Chcę, żebyście zastopowali teraz film, weszli na swoje tradingu i spróbowali znaleźć takie PDRe. Zróbcie to dla dowolnego cyklu czasu. Może być to jeden dzień, jeden miesiąc, 90 minutowy cykl, sesja czy nawet 30 minutowy cykl. Oczywiście musisz to zobaczyć na odpowiednio niskim timeframe. Zastopuj ten odcinek teraz, sprawdź to i wróć tutaj za sekundę. No dobra, mam nadzieję, że to zrobiliście i sami sprawdziliście, inaczej tracicie okazję do nauki i wyciągnięcia własnych wniosków. Tak więc gdy mamy jakiegoś fair value gapa, który przeleciał przez dowolną linię otwarcia, to jest on dla nas kluczowym PDRem. To znaczy, że musi utrzymać cenę, jeśli orderflow ma być kontynuowane, a jeśli zostanie zinwalidowany, to staje się bardzo silnym inversion fair value gapem. Przejdźmy sobie teraz do wykresu Trading View. Pokażę wam trochę magii, jaką daje nam czas w praktyce. Pokażę wam faktycznie jak przefiltrować cenę przez czas i zgodnie z tym, co mówiłem na początku, jak z czasu zrobić swojego sojusznika, a nie wroga. No dobra, jesteśmy już na 15 minutowym wykresie NZDA i chcę, żebyście spojrzeli na to, co widzicie teraz na ekranie. Mamy tu na pozór bardzo losowe price action, bo analizujemy to przez sam pryzmat ceny. Jak zaraz wam pokażę, gdy nałożę rysunki z Killzonami, to zobaczycie sobie, że 90% wszystkich ekspansji wydarzyło się właśnie w tych bardzo wąskich okresach czasu i jesteśmy to w stanie przewidzieć. No dobra, kill zoney mamy dodane. Zaznaczyłem cztery ostatnie d na NZDAKu, żebyście zobaczyli sobie, że to się dzieje każdego jednego dnia. każdego jednego dnia instytucje są aktywne w dokładnie tym samym czasie i w dokładnie tym samym czasie realizowane są ich zlecenia. To oznacza, że każdego jednego dnia, każdego jednego tygodnia i każdego jednego miesiąca największa szansa na to, że złapiemy ekspansję jest właśnie w tych kill zonach. Zobaczcie przykładowo na kolor czerwony, czyli na sesję New York AM. Tak naprawdę wszystkie największe ekspansje danego dnia w przeciągu ostatnich czterech dni wydarzyły się właśnie na sesji New York AM. Może z wyjątkiem tutaj jednej, która wydarzyła się na sesji New York PM, czyli tej zaznaczonej zielonym kolorem oraz po tym bardzo mała kontynuacja na Azji. Jednakże co do zasady 90% wszystkich ekspansji, które teraz widzicie na ekranie zmieściło się właśnie w tych Kill Zonach. I co jest bardzo ciekawe, ekspansje zaczynają się w Kill Zonach i również kończą się w Killzonach. Zobaczcie na przykład co wydarzyło się tutaj, czyli dosłownie wczoraj. Mamy ekspansję, która zaczyna się równo o 8:30, czyli razem ze startem New York Kill Zoneu. Następnie mamy Low Resistance Liquidity Run w górę. Zatrzymujemy się tuż przed previous week highjem i zaczyna się bardzo mała konsolidacja. I teraz uwaga. Konsolidujemy sobie bardzo blisko szczytu tego kill zoneu i w momencie, w którym on się kończy, czyli dokładnie o 11:30, rozpoczyna się retracement. To jest właśnie potęga czasu. Bardzo fajnym pomysłem jest na przykład branie częściowego zysku, czyli parsiali, opierając się właśnie o czas. Gdy zajmujemy pozycję w jakimś kill zonie i on dobiega końca, nie dowożąc naszego targetu, to bardzo fajnym pomysłem jest wzięcie sobie części zysku, żeby to po prostu zabezpieczyć, bo bardzo często dzieje się tak jak tutaj, że Killzone się kończy i zaczyna się jakiś większy retracement, szczególnie gdy pojawi się S&T. Praktycznie dokładnie taka sama sytuacja miała miejsce tutaj na sesji New York PM. To jest też oczywiście związane z zamknięciem giełdy amerykańskiej o godzinie 16:00 czasu nowojorskiego i tamto już na pewno warto albo zamykać całą pozycję, albo wziąć bardzo duży zysk. Jak sobie zobaczycie o godzinie 13:00 rozpoczęliśmy zejście w dół i tam instytucje ładowały się w longi. Ich algorytmy były bardzo aktywne, ponieważ znajdowaliśmy się pod linią otwarcia dla tego kill zoneu. Następnie mamy change in state of delivery, lekki ruch w górę i kończy się nam Kill Zone New York PM. O godzinie 16:00 rozpoczyna się konsolidacja i trwa ona aż do momentu, kiedy nie otworzyła się Azja. Ja oczywiście Azji nie rozgrywam, dlatego nie będę wam jej tutaj pokazywał. Według mnie jest to Killzone, który nie jest warty uwagi. Jednakże jeśli chcecie go dokładnie przestudiować, to na pewno znajdziecie bardzo dużo materiałów na YouTubie. Co do zasady, najlepszym Kill Zonem jest sesja New York AM. Drugim najlepszym jest sesja New York PM i oczywiście jest też Londyn. Jednakże tak jak widzicie zaznaczyłem go tutaj na niebiesko. Raczej nie pojawiały się tam jakieś znaczące ruchy. Zazwyczaj jest to zdecydowanie mniejsza zmienność niż na New York AM. Ale tak czy inaczej przy bardzo wąskich stop losach i dużych pozycjach można z tego wyciągnąć swoje, tylko po prostu nie będzie to tak przyjemne jak na sesji amerykańskich. Przejdźmy sobie teraz do makro. Zejdziemy na niższy timeframe i pokażę wam jak to działa w praktyce. No dobra, jesteśmy już na minutowym wykresie. Cały czas mamy zaznaczone te kill zoney i dodatkowo szarymi boksami zaznaczyłem nasze okna makro. Czyli tak jak już wspominałem, jest to 15 minut przed zamknięciem świecy godzinowej i 15 minut po otwarciu świecy godzinowej. Oczywiście możemy tak zrobić dla każdej jednej godziny. Jednak w mojej opinii najważniejsze makro to te, które pokrywają się skill zonami. Dlatego już na samym początku muszę wspomnieć, że na przykład makro od 12:45 do 13:15, mimo że częściowo pokrywa się skill zonem dla CSI New York PM jest tak naprawdę moim najmniej ulubionym makro. Tak jak widzicie tutaj, mimo że warunki były fajne, mimo że mieliśmy liquidity do zebrania, to tak czy inaczej to makro sobie konsolidowało. Każde inne makro może z wyjątkiem tego, aczkolwiek to zaraz sobie dokładniej omówimy, zrobiło jakąś formę ekspansji i dało nam jakąś formę setupu. Natomiast to jedno od 12:45 do 13:15 zazwyczaj jest po prostu dość nudne i warto je ominąć. Ale zaczynając od porządku, zobaczcie co się wydarzyło tutaj. Reversa. Dlatego Marketmaker by modelu mieliśmy o godzinie 8:24, czyli jeszcze przed rozpoczęciem naszego Kill Zoneu dla sesji New York AM i poza żadnym makro. Makro dopiero otworzyło się o godzinie 8:45 i to był pierwszy moment, kiedy mogliśmy zająć nasz setup. Jak widzicie, pojawił się tutaj retracement. Zeszliśmy do tego malutkiego minutowego fair value gapa i to była nasza pierwsza okazja do zakupu. Oczywiście potem mamy kolejny displacement w górę wraz z utworzeniem nowych fair value gapów. Wszystko się dzieje oczywiście w makro. Mamy zejście do tego fair value gapa i to jest nasza druga okazja do entry. W momencie, w którym to makro się skończyło, widzicie, że pojawiło się troszeczkę high resistance liquidity runu. Mieliśmy tutaj także New York Open, tak więc pozbierany zostało liquidity i mamy dalej kontynuację w górę. I teraz kiedy pojawia się pierwszy większy retracement, w którym tak naprawdę mogliśmy zagrać shorta do discount, oczywiście w następnym oknie makro. Jak widzicie, Reversal pojawił się o 9:56, czyli de facto w drugim makro dla Kill Zonu New York AM. I fakt, większość z was pewnie powie, że retracement do discount mieliśmy także tutaj, jednakże ten retracement nie dał nam żadnego setupu. Natomiast tutaj mamy displacement w dół, retracement do nowo utworzonego fair value gapa. Wszystko się dzieje w makro i potem mamy dalej kontynuację w dół, aż nie zostaną zebrane liquidity. Uwaga, który dołek zostaje zebrany? Dokładnie ten wytworzony w makro. Liquidity, które tworzy się w macro i które jest zbierane w makro jest dla nas dużo bardziej znaczące niż takie, które gdzieś tam losowo jest zebrane. Tak jak mówiłem wcześniej, makro to są okna, kiedy algorytm jest nadwyraz aktywny. Dlatego szukamy tego liquidity grabu w tym 30minowym oknie i na tej podstawie chcemy zajmować nasze setupy. Przejdźmy sobie teraz do ostatniego punktu, czyli pokażę wam jak cena reaguje na linię otwarć, bo jest to dość ciekawy temat i myślę, że warto żebyście wykorzystywali to w swoim tradingu. No dobra, jesteśmy na sesji New York PM i pierwszą linią otwarcia, którą wam pokażę jest ta o 13:00. Gdy sobie ją zaznaczymy i przeciągniemy, to zwróćcie uwagę jak często cena na nią reagowała. Mamy otwarcie, następnie ruch dół, chwila konsolidacji, wygenerowanie relatywnie równych dołków, retracement i uwaga, do czego retracement idealnie kończy się na linii otwarcia o 13:00. Odbijamy się od niej i zgarniamy te lowy, które zostały wygenerowane. Następnie mamy kolejny retracement, wyjście ponad tą linię. Jednak to wcale nie jest wybicie. To nie oznacza bullishzowego. Dlaczego? ponieważ nie mieliśmy tutaj displacementu powyżej. Jak widzicie linia została praktycznie natychmiastowo odrzucona. Pojawił się kolejny retracement. Odbijamy się od linii 1300 i mamy kolejny ruch w dół. Oczywiście same w sobie te linie nie powinny być używane do zajmowania setupów, czyli to nie oznacza, że jeżeli mamy zejście pod linię, to teraz musimy szortować i musimy się od niej odbić. To bardziej służy jako takie potwierdzenie dla naszych PDRów, tak jak już wspomniałem, gdy mamy przykładowo jakiegoś fair value gapa, co zaraz wam oczywiście pokażę. który przyleci przez linię otwarcia, to jest on dla nas dużo ważniejszy niż w per value gap utworzony w jakimkolwiek innym miejscu. No dobra, jesteśmy na 15 minutowym wykresie NZDA i ostatnią rzeczą, którą wam pokażę jest to, co się dzieje, gdy mamy jakiegoś PDRa, który przelatuje przez linię Truday Open i jak on potem wpływa na cenę. Tak więc zobaczcie, co się wydarzyło tutaj. Jest to ostatni piątek. Gdy zaznaczymy sobie linię Truday Open i przeciągniemy ją, to zobaczycie, że przelatując przez tą linię utworzył nam się 15 minutowy fair value gap. Jest to bardzo ważna sprawa, ponieważ zobaczcie gdzie zakończył się retracement po ekspansji. Doszliśmy do tego fair value gapa, uderzyliśmy w niego raz, następnie mamy konsolidację, uderzyliśmy w niego drugi raz i mamy konsolidację aż do zamknięcia. Dopiero gdy otwiera się sesja azjatycka, mamy bardzo agresywny ruch w górę. Jest to nasz displacement. Zobaczcie, że tworzone są nowe fair value gapy podczas przelatywania przez tego starego. I teraz gdy zamykamy się ponad po takim displacemencie ten nowo utworzony Inversion fair value gap staje się dla nas kluczowym PDem. Gdy przeciągniemy go sobie w prawo, zobaczcie ile razy on wspierał cenę. Tak więc zeszliśmy do niego raz, mamy delikatną ekspansję w górę i high resistance liquidity run. Zeszliśmy do niego drugi raz. Otwiera się Kill Zone sesji New York AM i mamy bardzo agresywny ruch w górę. Tak właśnie działają wszystkie PDE, które przelatują przez linię otwarć. Oczywiście im mniejszy cykl, tym musimy szukać tego na mniejszym timeframeie. Czyli przykładowo dla 90minowego cyklu będziemy szukali jakiegoś minutowego lub pięciominutowego PDRa. Natomiast dla linii Truday Open zdecydowanie lepiej jest wejść na wyższy timeframe, taki jak właśnie 15minutówka czy moja ulubiona godzinówka. To by było na tyle w tym odcinku. Bardzo wam dziękuję za dotrwanie do końca. Mam nadzieję, że się on wam spodobał. dość ciężko było przekazać tą wiedzę, którą chciałem wam przekazać, więc mam nadzieję, że mi się to udało zrobić w najlepszy sposób, że wszystko zrozumieliście. Natomiast jeśli pojawią się jakiekolwiek pytania, to śmiało możecie mi je zadawać w komentarzu. Ode mnie to tyle. Do zobaczenia. Cześć. Yeah.
