Czy ostatnie wzrosty na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie to zapowiedź hossy, czy tylko chwilowe odbicie? W tym odcinku Akademii iWealth, Michał Kurpiel (Wiceprezes Management Nieruchomości) i Jacek Malaszewski (CFL Makler Papierów Wartościowych) rozmawiają z Sebastianem Buczkiem (Prezes Quercus TFI) o perspektywach polskiego rynku akcji.
Sebastian Buczek analizuje miniony rok, który przyniósł bessę zarówno na rynku akcji, jak i obligacjach. Omawia wpływ inflacji, wojny w Ukrainie i polityki banków centralnych na notowania.
Eksperci zastanawiają się, czy najgorsze mamy już za sobą. Omawiają m.in.:
- Wyceny spółek: Czy niskie wskaźniki C/Z (Cena/Zysk) oznaczają okazję do zakupu?
- Nastroje inwestorów: Czy pesymizm na rynku jest sygnałem do kupowania?
- Cykl Kitchina: Czy zbliżamy się do dna bessy?
- Wpływ recesji: Jak spowolnienie gospodarcze wpłynie na GPW?
- Perspektywy na 2023 rok: Które sektory i spółki mają największy potencjał?
Dowiedz się, jakie czynniki mogą wpłynąć na przyszłe notowania i czy warto teraz inwestować na polskiej giełdzie. Posłuchaj analizy eksperta i poznaj jego prognozy na nadchodzący rok.
Zobacz pełną transkrypcję filmu
[Muzyka] [Muzyka] [Muzyka] możemy zaczynać dzień dobry państwu teraz Polska inwestowanie na giełdzie papierów wartościowych to temat przewodni dzisiejszego spotkania Witam państwa serdecznie na naszej akademii Michał Kurpiel wiceprezes Management nieruchomości i Jacek malaszewski szedł zespołu doradztwa cfl makler papierów wartościowych doradca inwestycyjny Witam biorąc pod uwagę czas do całkiem niedawno Ale biorąc pod uwagę wydarzenia to epokę temu podczas Investment ten biznesami 2020 w panelu dyskusyjnym którym wtedy nadaliśmy tytuł halo Polska Czy ktoś tu jeszcze inwestuje nasz dzisiejszy gość ekspert Sebastian Buczek trafnie zauważył że w przetoczonym wtedy okresie rodziny eswig zachowywał się lepiej od technologicznego na zdaka który był zawsze podawany jako lider hossy byliśmy pełni optymizmu Co do kierunku polskiej giełdy niestety kolejne kwartały pokazały że bieg zanurza się na inwestycyjnym i nie bycie i od euforii do pewnego zrezygnowania żebyśmy musieli przez ostatnie kwartały drogę przejść według wskaźnika Cape czyli to jest cena do zysków w ujęciu 10-letnim staliśmy się ponownie jednym z najtańszych rynków na świecie wydawało się i wydawało się właściwie do października że Maras na parkiecie zostanie na dłużej tymczasem stało się to co zwykle w takich momentach się na giełdach dzieje w momencie największego zwątpienia i rozczarowania i WIG20 wig30 szeroki rynek rozpoczęły wzrostowy rajd i w przeciągu miesiąca zyskaliśmy około 20%. tym samym stopą zwrotu w tym krótkim okresie ustąpiliśmy jedynie Turcji zapraszamy na spotkanie z Sebastianem buczkiem prezesem założycielem i największym akcjonariuszem Quercus Dzień dobry Sebastian dziękujemy że z nami jesteś Dzień dobry witam serdecznie tylko tutaj o teraz jest super i piątki ikonki zniknęły Szanowni państwo formuła dzisiejszego spotkania jest taka że koło 20-30 minut najpierw prezentacja Sebastiana Buczka a następnie przejdziemy do dyskusji będziemy rozmawiać na temat tych wątków które Sebastian poruszył będziemy rozmawiać na temat tego co dzieje się w tej chwili na giełdach i zapraszam też bardzo państwa do zadawania pytań będziemy w tych pytań korzystać Poproszę żebyście wpisywali na czacie Najlepiej w trakcie spotkania jak Sebastian będzie omawiał bieżącą bieżącą sytuację Sebastian zaczynamy Oddajemy ci głos wszystko widać dzięki Dzień dobry witam serdecznie zaczniemy od krótkiej prezentacji i później będziemy zrobimy sesję pytań odpowiedzi chciałbym żeby to dzisiejsze nasze spotkanie było jak najbardziej żywe także ta prezentacja potraktujemy ją jako wstęp do dyskusji Nie będzie ona zbyt długa natomiast spotykamy się w bardzo ciekawym czasie bo po pierwsze powoli zmierzamy do końca roku 22 czyli powiedzmy powoli już można ten rok zacząć podsumowywać Po drugie Zbliżamy się do grudnia Kiedy powinniśmy też ogłosić naszą strategię na rok 2023 i dzisiaj troszkę może uchylimy rąbka tajemnicy co w tej strategii na rok 23 może się znaleźć oczywiście zastrzeżeniem może bo jeszcze kilka tygodni przed tym zdarzeniem przed nami na pewno też spotykamy się w ciekawym momencie bo tak jak Michał wspominał jesteśmy po ostatnim miesiącu bardzo dobrym na rynkach finansowych kiedy już wydawało się że ta bessa No tutaj zatopi rynki zatopi globalną gospodarkę okazało się że inwestorzy mają jednak ochotę powalczyć i w ciągu ostatniego miesiąca notowania zarówno akcji jak i obligacji znacząco się poprawiły w związku z tym też spotykamy się w takim ciekawym momencie biorąc pod uwagę to że że ta koniunktura jest inna niż gdybyśmy się spotykali miesiąc temu ale Zacznijmy od tej naszej prezentacji a później przejdziemy do dyskusji tytuł sam prezentacji już jest dość wymowny rok 22 zapiszę się w historii rynku finansowych jako rok bessy nie przypominam sobie nie przypominam sobie takiego roku kiedy można było tyle stracić zarówno na akcjach jak i obligacjach z reguły jeżeli już któryś z tych segmentów rynku tracił drugi przynajmniej albo dawał zarobić albo zachowywał się neutralnie a rok 22 przejdzie do historii jako ten rok jeden naprawdę z niewielu w historii na przestrzeni ostatnich 10 lat kiedy można było bardzo dużo stracić na zarówno na obligacjach jak i na akcjach ale skoro rok 22 był taki słaby to jest wysokie prawdopodobieństwo że rok 23 będzie lepszy A może znacznie lepszy w tej prezentacji będę starał się pokazać dlaczego Ale podsumujmy najpierw ten mijający rok 11 blisko miesięcy za nami w związku z tym jest już co podsumowywać i zacznijmy od tematu nr 1 roku 2022 inflacja tutaj Przebieg tej inflacji miał zupełnie inaczej wyglądać wszystkim się wydawało że inflacja osiągnie swoje maksimum w pierwszym kwartale bieżącego roku i później w kolejnych miesiącach będzie z tych podwyższonych poziomów spokojnie schodzić wraz z spowolnieniem globalnej gospodarce niestety Rosja napadła na Ukrainę doszło do dużego konfliktu zbrojnego który spowodował wiele perturbacji na rynkach finansowych już nie będę wspominać o perturbacjach które są związane z sytuacją dla samej Ukrainy dla samych Ukraińców Natomiast jeżeli chodzi o rynki finansowe to chyba najważniejsze rzeczą która się po wybuchu wojny zadziała to jest wzrost surowców energetycznych zaczynając od ropy ale jeszcze w większym stopniu ceny gazu i energii elektrycznej i to one zdecydowały o tym że przebieg ścieżki inflacji w tym roku jest zupełnie inny niż ten który wszyscy zakładali na początku bieżącego roku ta inflacja wzrosła do dużo wyższych poziomów i dużo dłuższym odcinku czasu czyli ten szczyt inflacji który miał przypaść na pierwszy kwartał 2022 przypadnie na pierwszy kwartał 2023 a więc o rok czasu się ten szczyt przesunął i na zupełnie innych poziomach bo w Polsce w pierwszym kwartale przyszłego roku inflacja przebije 20% może się zdaniem niektórych ekonomistów ten wzrost inflacji w Polsce zatrzymać na poziomie nawet znacznie wyższym niż 20% ale Pozytywne jest to że będzie ten właśnie szczyt na który wszyscy czekamy i w kolejnych miesiącach ta inflacja zacznie powoli powoli spadać w każdym bądź razie na pewno wydarzeniem numer jeden na rynkach które bardzo dużo później miał bardzo duży wpływ na to co się dzieje na rynkach miał właśnie poziom inflacji i no i To spowodowało że mamy do czynienia z bez sądu rynkach obligacji tutaj mamy przedstawioną sytuację na polskim rynku obligacji skarbowych już wydawało się pod koniec 22 roku że dochodzimy z rentownością 10-letnich obligacji do poziomu 4%, czyli poziomu niewidzianego od końca 2016 roku a później okazało się że wybuch wojny spowodował że terentowności rosły dalej i doszły nawet w pewnym momencie do 9% także poziomów które Jak widzimy na przestrzeni ostatnich 10 lat Nawet się do tych do tych cyfr nie zbliżaliśmy byliśmy na poziomach 4-5%, ale nie 9 także to jest efekt wojny niesamowita bessa zarówno na polskim rynku obligacji jaki wszystkich rynków innych takich jak rynek amerykański czy rynek strefy euro tam wszędzie ceny obligacji bardzo bardzo gwałtownie w tym roku spadały robiąc Szukając pozytywów dużo miejsca na wzrosty w roku 2023 odpowiedzią banków centralnych na ten wzrost inflacji była normalizacja Polityki Pieniężnej jak zwykle odważniej najszybciej reagował amerykańskim Bank Centralny Fed Nie dość że zaczął dość gwałtownie podnosić stopy procentowe to również zaczął odwracać drukowanie pieniędzy Jeżeli tak to możemy w skrócie nazwać czyli Qi i zaczął zastępować ten proces innym procesem cutie czyli quentitative zaciskaniem polityki monetarnej i powodowaniu że pieniędzy w systemie i amerykańskim globalnym zaczyna być coraz mniej to oczywiście powodowało że inwestorzy z jednej strony broniąc się przed spadkami na rynkach finansowych Ale z drugiej strony mając coraz mniejszą dostępność amerykańskich dolarów rzucili się do kupowania tychże i amerykański w tym roku bardzo mocno zyskiwał na wartości ale to co tu jest najważniejsze na tym slajdzie to to że po prostu zmienił się nam reżim sposób funkcjonowania banków centralnych po okresie kiedy banki centralne pompowały olbrzymią płynność Do globalnego systemu finansowego W tym roku ta sytuacja zmieniła się w sposób istotny w przypadku ecb i tutaj mamy na wykresie również Bank Japonii A w przypadku fedu można powiedzieć że zmieniła się w sposób więcej niż znaczący bo mamy do czynienia z odwracaniem tego co Fed robił przez ostatnie dwa lata miał to istotne znaczenie nie tylko dla dolara amerykańskiego ale również notowań obligacji i akcji i właśnie na tym wykresie pokazujemy że ta zmiana w polityce fedu tutaj na tym wykresie widzimy krzywą czerwoną która oznacza sumę bilansową fedu i widzimy że ona w roku bieżącym zaczyna zawracać na południe spowodowała bardzo również znaczącą reakcję inwestorów na rynkach akcji w tym również amerykańskim rynku akcji który przez ostatnie ponad 10 lat święcił naprawdę niesamowite triumfy pasa była fantastyczna szczególnie w okresie od marca 2020 roku do końca roku 21 kiedy ta skala wzrostu była imponująca wynikająca również stąd że Fed wtedy pompował olbrzymie ilości pieniędzy do globalnego systemu finansowego to się Odwróciło w tym roku mamy do czynienia z klasyczną bezsą ponad 20% spadkiem nie tylko amerykańskich indeksów ale również na innych rynkach i jak widać ta korelacja którą tutaj przedstawiamy w dłuższym okresie czasu od 2018 roku jest bardzo mocno widoczna i w najbliższych będzie kontynuował to co robił w tym roku czyli ta krzywa czerwona nadal będzie posuwać się na południe aż do momentu kiedy Fed ogłosi że znowu zmienia swoją politykę kiedy to może się stać wydaje nam się że w trakcie roku 23 jedną z konsekwencji tego Co robiły banki centralne a w szczególności Fed było znaczące umocnienie amerykańskiego dolara przebiliśmy się w tym roku przez taki poziom bardzo silnego wsparcia 1.05 w stosunku do Euro to wsparcie kilkukrotnie na przestrzeni ostatnich lat broniło się w tym roku można powiedzieć że ta Twierdza padła spadliśmy poniżej parytetu ale w ciągu ostatnich kilku tygodni znowu dolar zaczął osłabiać się w tej chwili jesteśmy na poziomie 1,04 czego na tym wykresie jeszcze tutaj nie mamy bo wykresy W prezentacji kończą się na końcu października W najbliższych tygodniach jak skończymy listopad będziemy dorysowywać te krzywe i tutaj już zobaczymy właśnie to odbicie które widzimy w ostatnich kilku tygodniach dolar zaczął słabnąć jesteśmy na poziomie 104 zakładamy że gdzieś tutaj na tych poziomach w okolicach parytetu w tych najbliższych miesiącach możemy być także Ta formacja obrony na poziomie 1,05 relacji euro dolara w tym roku załamała się i ale też z drugiej strony nie zakładamy żeby dolar tutaj wykazywał jakąś jakieś niesamowity potencjał wydaje się że takim poziomem który dolar Nawet gdyby sytuacja na rynkach finansowych znowu się pogorszyła w kolejnych miesiącach to takim poziomem który jest w naszej ocenie nie do przebicia dla dolara to jest poziom 0.9 uważamy że przy tym poziomie banki centralne będą podejmowały działania które będą zmieniały Te relacje które wtedy mogłyby mieć miejsce relacje walutowe wydaje nam się że ten poziom 09 absolutnie zostanie obroniony nawet jeżeli sytuacja na rynkach znowu byłaby słabsza wyceny amerykańskich akcji tutaj na pewno na ten temat można byłoby dużo opowiedzieć i pewnie jeszcze w tej części dyskusyjnej do tematu wrócimy rok 21 to był okres kiedy wyceny amerykańskich akcji stały się znowu bardzo drogie przypominała nam się sytuacja z przełomu lat 90 i nowego Millenium kiedy mieliśmy do czynienia z końcem hossy internetowej pierwszej hossy internetowej wtedy też wskaźniki wyceny były bardzo bardzo wysokie i podobne poziomy wycen osiągaliśmy rok temu Od tamtej pory jednak indeksy mocno spadły wyniki firm były w tym roku niezłe w związku z tym ten wskaźnik wyceny podstawowy na który inwestorzy patrzą na całym świecie wskaźnik cena zysk czyli pi dla indeksu smp 500 spadł do poziomu w średnich A w przypadku wielu spółek nawet do poziomów atrakcyjnych także jest to niewątpliwie istotna zmiana która również będzie wpływać pozytywnie na to co będzie działo się i na amerykańskim rynku i na innych rynkach akcji w trakcie roku 23 po prostu zrobiło się normalnie po okresie kiedy było bardzo bardzo drogo jeżeli chodzi o Polskie Akcje to zgodnie z tym co Michał mówił na wstępie Faktycznie w ostatnich miesiącach nasz rynek Był bardzo bardzo mocno wyprzedany notowania polskich akcji pikowały bardzo mocno w dół od szczytu hossy który zanotowaliśmy na koniec października ubiegłego roku w ciągu 12 miesięcy nasz rynek spadł o 40%. przy poprawiających się wynikach spółek w niektórych przypadkach ta poprawa była nawet spektakularna w związku z tym znowu najprostszy wskaźnik wyceny czyli wskaźnik cena zysk i dla indeksu MSI Poland spadł do poziomu nawet niższego niż ten z którym mieliśmy do czynienia na końcu poprzedniego kryzysu czyli 2008 przełom z 9 rokiem Jak widzimy na tym wykresie znaleźliśmy się na poziomie wskaźnika cena zysk 6 wtedy byliśmy na poziomie wskaźnika cena zysk 7 czyli można powiedzieć że średnio dla spółek wchodzących w skład tego indeksu MSI wycena była na poziomie tylko 6-krotności prognozowanych zysków na bieżący rok w związku z tym ta wycena była bardzo bardzo niska i stąd też to odbicie które widzimy w ostatnich kilku tygodniach to odbicie jest dynamiczne bo Powiedzmy że po okresie obaw związanych z polskim rynkiem część inwestorów z zagranicy zaczęła wracać na nasz przeceniony rynek zaczęła kupować Polskie Akcje banki i nie tylko i to oczywiście spowodowało że te nasze indeksy zaczęły odbijać się indeks Wik który ustanowił swój dołek mniej więcej w połowie października na poziomie 45-46 tysięcy punktów w ciągu miesiąca przesunął się na poziom 56 tys punktów a więc ponad 20% wzrost w ciągu zaledwie czterech tygodni Można reakcja pozytywna reakcja i to też jest moim zdaniem bardzo dobry dobra zapowiedź roku 2023 bo pokazuje że przy pewnym poziomie wycencji ten popyt ze strony nawet inwestorów z zagranicy którzy No nie za bardzo przypadają za polskim rynkiem jednak się zaczyna pojawiać A jak on się pojawia to skala ruchu cenowego na polskich akcjach jest bardzo bardzo silna Polska ma Oczywiście ambicję stania się rynkiem rozwiniętym ale z perspektywy wielu inwestorów ciągle pozostaje rynkiem wschodzącym na tym wykresie pokazujemy że na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat bardzo silna jest korelacja pomiędzy tym co dzieje się na warszawskiej giełdzie A indeksem rynków wschodzących MSI Energy Markets są okresy kiedy troszkę gorzej kiedy troszkę lepiej się zachowuje polski rynek ale generalnie ten poziom korelacji jest jest bardzo wysoki i zakładamy że tak dalej będzie w najbliższych kwartałach że tej korelacji tutaj się nie zmieni w taki łatwy sposób poprzez deklarowanie Tylko tego że chcemy być rynkiem rozwiniętym jeżeli chodzi o aktywa inne niż obligacje i akcje którym trochę miejsca już dzisiaj poświęciliśmy są również aktywa surowcowe na które część inwestorów bardzo mocno patrzy można powiedzieć że z surowcami w tym roku było bardzo różnie złoto które my wierzymy długoterminowo i które naszym zdaniem rozpoczęło długoterminowy Tren wzrostowy w trzecim kwartale 2018 roku w tym roku nie obroniło wartości bo popełniało w dolarach o 10%, ale można powiedzieć że dziesięcioprocentowa przecena złota to i tak nie jest zły wynik bo akcje indeksy giełdowe spadły o 20-30% w tym roku a obligacje zależności od terminu zapadalności również od kilkunastu do kilkudziesięciu procent W związku z tym ten wynik złota minus 10% nominalnie Oczywiście on nie jest dobry ale na tle tego co stało się z innymi aktywami No już nie wspomnę o kryptowalutach to ten wynik należy uznać za zupełnie przyzwoity i co najważniejsze to zachowanie w tym roku nie złamało jeszcze tendencji długoterminowej tendencji wzrostowej która naszym zdaniem rozpoczęła się właśnie w trzecim kwartale 2018 roku cały czas jesteśmy powyżej poziomu 1600 dolarów za uncję dopiero przebicie tego poziomu mogłoby w jakiś sposób zacząć negować ten długoterminowy rodzący się trend który obserwowaliśmy szczególnie bacznie w roku 2019 i w roku 2020 jeżeli chodzi o srebro drugi metal szlachetny tutaj było troszkę gorzej bo oprócz tego że łączy w sobie cechy metalu szlachetnego to jednak jest też metalem przemysłowym A metalom w ogóle surowcom przemysłowym w tym roku poza surowcami energetycznymi nie było łatwo skala spadków była trochę większa 18-procentowa ale też proszę zwrócić uwagę że jesteśmy powyżej DNA z drugiego kwar roku 2020 roku kiedy wybuchała pandemia kiedy srebro wyznaczyło długoterminowy dołek na swoich notowaniach i tutaj też Wierzymy w tą aktywową długoterminowej perspektywie aczkolwiek zwracamy uwagę że dla poprawy notowań srebra najpierw musi nastąpić poprawa notowań złota bo z reguły srebro śledzi to co dzieje się ze złotem ale śledzi to później w sposób taki że zmienność ceny srebra jest większa niż złota czyli w momencie kiedy złoto zacznie rosnąć znowu w pewnym momencie w przyszłości cena srebra powinna zacząć rosnąć z jeszcze większą prędkością że to Oczywiście mówimy o cenie w dolarze ale chcieli wytworzy którzy inwestowali w polskim złoty no to ten ten zakład na na ryzyko okazał się bardzo bardzo dobry i na zabezpieczenie przed ryzykiem poziomów tak jest i w końcu ostatni surowiec który chciałbym dzisiaj państwu pokazać surowiec energetyczny ropa pamiętamy wydarzenia z drugiego kwartału 2020 roku kiedy przejściowo cena ropy spadła poniżej 20 $ za baryłkę a jedna seria kontraktów nawet była notowana sceną ujemną na koniec sesji jednej sesji od tamtego momentu Dużo się zmieniło cena ropy z tych około 20 dolarów poszła do 120 oczywiście wybuch wojny w Ukrainie spowodował że ta dynamika wzrostu w pierwszych miesiącach tego roku jeszcze przyśpieszyła Czyli można powiedzieć że w ciągu dwóch lat cena ropy wzrosła 6-krotnie z 20 120 dolarów później ustabilizowała się zaczęła spadać teraz jesteśmy na poziomie 80 dolarów i pewnie na tym poziomie 80 kilku dolarów może 70 dolarów Pozostaniemy pewnie w najbliższych miesiącach tutaj widzimy to o czym już wspominałem że ostatnie miesiące przynoszą spadek cen surowców energetycznych zarówno ropy ale również energię elektrycznej czy gazu i to jest dla nas wszystkich bardzo dobra informacja bo to ten czynnik będzie decydował o tym że w przyszłym roku stopa inflacji będzie spadać i będzie na znacznie niższych poziomach za rok niż jest dzisiaj i dochodzimy do sedna tematu setna naszej prezentacji czy co nas czeka w roku 23 Tutaj troszkę uchylę rąbka tajemnicy czyli będę opowiadać o tym co będziemy pewnie w detalu prezentować za około 4 tygodnie kiedy już będziemy wiedzieli jak zamyka się rok bieżący ale no ponieważ Spotykamy się już blisko tego momentu w związku z tym też pewnie wszyscy patrzymy w ten rok przyszły jaki jakie on może być generalnie Powiem tyle będzie On zdecydowanie lepszy dla inwestorów niż rok 2022 i naszym zdaniem zarówno na obligacjach jak i akcjach w przyszłym roku będzie można osiągać osiągnąć zdecydowanie lepsze stopy zwrotu niż te których doświadczyliśmy w roku bieżącym Dlaczego jesteśmy Czy stajemy się coraz większymi optymistami jeżeli chodzi o rok 2023 szczególnie jeżeli chodzi o dwie podstawowe kategorie aktywów czyli obligacji i akcje na pierwszy ogień weźmy wskaźnik nastrojów inwestorów liczony przez naszego analityka Tomka Honda ten wskaźnik jest publikowany w systematyczny sposób na naszej stronie kinews.pl do śledzenia które jest serdecznie zapraszam prezentujemy to dane od 2011 roku a więc zupełnie długi ciąg zdarzeń i to co jest najważniejsze No to oczywiście to co się wydarzyło na przestrzeni ostatniego roku na przestrzeni ostatniego roku Zmieniło się tyle że ze strefy silnego optymizmu w pobliżu której byliśmy rok temu znaleźliśmy się w pobliżu strefy silnego strachu czyli spadki na naszej warszawskiej giełdzie o te 40% w ciągu roku spowodowały że inwestorzy zamiast optymistami stali się pesymistami a jak widzimy jak uczy nas historia za każdym razem kiedy inwestorzy się pesymistami tak było w roku 2012-2016 czy 2020 należało portfele uzupełniać o akcję dokupować akcji i później oczekiwać na poprawę koniunktury za każdym razem ta poprawa koniunktury prędzej lub później następowała najbardziej dynamiczny ruch nastąpił w 2020 roku ale również te ruchy które Widzimy tutaj w roku 2013 czy 2017 też nie były najgorsze i naszym zdaniem istnieje wysokie prawdopodobieństwo że historia może się powtórzyć w trakcie roku 2023 ja nie chcę oczywiście mówić że od samego 1 stycznia ale podkreśliłbym że w trakcie roku 2023 po prostu tego miejsca na poprawę koniunktury i poprawę nastrojów inwestorów Jak widzimy z tego wykresu robi się bardzo bardzo dużo drugi wykres który chcielibyśmy pokazać i który też jest bardzo wymowny to jest kwestia tak zwanego 40 miesięcznego cyklu kicina na naszej warszawskiej giełdzie zaobserwowaliśmy od wielu lat taką prawidłowość że Polskie Akcje Niestety nie mają takiej cechy jak akcja amerykańskie że w drugim okresie czasu rosną oczywiście od czasu do czasu za jakąś korektą ale ten Trend wzrostowy jest taki silny i jednoznaczny na naszej warszawskiej giełdzie często mamy do czynienia z takimi sytuacjami że okresy lepsze są niestety później przerywane okresami gorszymi ale to też daje dużo możliwości dla inwestorów i po prostu możliwości tańszego kupienia akcji i z taką sytuacją mamy do czynienia właśnie teraz ten cykl kitchina 40-miesięczny powinien osiągnąć swój dołek Jak widzimy na tym wykresie w pierwszym kwartale 2023 roku i Proszę zwrócić uwagę że praktycznie za każdym razem historycznie gdy byliśmy w pobliżu tego dołka w cyklu opłacało się akcje kupować później w ciągu kilkunastu miesięcy akcje z reguły w sposób istotny zyskiwały na wartości Mamy nadzieję że historia powtórzy się i że to co już tutaj na tym wykresie kilka razy bardzo ładnie dało inwestorom zarobić również pozwoli osiągnąć bardzo dobre wyniki w roku 23 Kolejna kwestia No to jest kwestia tego spowolnienia gospodarczego czy też recesji na świecie jest dużo dyskusji w tej chwili czy ta recesja będzie długa krótka Głęboka płytka oczywiście nikt z nas nie wie precyzyjnie jak ona będzie długa na świecie Jak głęboka można przyjmować różnego rodzaju założenia Nasze założenie jest takie że ta recesja która się zaczyna w globalnej gospodarce ona będzie podobna do tego co widzieliśmy po hoście internetowej czyli prze dziewięćdziesiątych i lata 2001-2-3 czyli mamy tutaj do czynienia z taką normalną zdrową recesją jeżeli to tak można określić nie będziemy mieli do czynienia z taką recesją jak w roku 2008 dziewiątym kiedy mieliśmy do czynienia z zapaścią systemu finansowego i nie będziemy mieli do czynienia z takim krótkotrwałem ale jednak krachem spowodowanym pandemią jak w drugim kwartale i w drugim półroczu 2020 roku nie jesteśmy też oczywiście aż takimi optymistami żeby twierdzić że teraz czeka nas tylko lekkie spowolnienie i że żadnej recesji nie będzie tak jak się zdarzało nam na przykład w latach 2012/13 czy później w roku 2016 raczej zakładamy że będzie nam towarzyszyć recesja mniej więcej tej samej skali co w latach 2001-2003 i Proszę zwrócić uwagę że w momencie kiedy następuje recesja w globalnych gospodarce opłacało się kupować Polskie Akcje bo później one w momencie kiedy globalna gospodarka zaczynała wracać na tory wzrostu a nie inaczej będzie tym razem te akcje zaczynały zwyżkować czasami sposób bardzo znaczący czasami w sposób taki bardziej łagodny ale zdecydowanie to były dobre momenty do kupowania i nie inaczej naszym zdaniem będzie i tym razem i wreszcie czwarty ostatni wykres jesteśmy po serii podwyżek stóp procentowych w Polsce można powiedzieć że jeżeli nie będzie potrzeby a dzisiaj już tej potrzeby nie widzimy ze względu na to że złoty się nam bardzo ładnie umocni w ostatnich kilku tygodniach Jeżeli nie będzie żadnej potrzeby z tego frontu walutowego to jest wysoce prawdopodobne że nie będzie następnych podwyżek w 100%. w Polsce albo będzie jakaś jedna symboliczna Czyli można powiedzieć że ten proces podwyższania stóp w Polsce zakończył się na poziomie 6,75 zakładaliśmy okolice siedmiu procent że do tego poziomu dotrzemy No i przed nami tak na dobrą sprawę kilka miesięcy być może kilka kwartałów utrzymywania się stóp na tych wysokich poziomach Wysokich historycznie i prawdopodobnie w drugiej połowie przyszłego roku będzie jest już do tego aby przynajmniej zacząć myśleć a może i działać jeżeli chodzi o obniżanie stuprocentowych bo spowolnienie w globalnej gospodarce spowolnienie w polskiej gospodarce spadek inflacji to będą te czynniki które będą powodować że stopy procentowe w przyszłym roku za rok o tej porze w Polsce mogą się znaleźć już na poziomie niższym niż 4,75 co byłoby bardzo dobrą oczywiście informacją zarówno z perspektywy obligacji jak i akcji raz cumując rok 2022 na pewno jest rokiem wyjątkowym wyjątkowym w sensie negatywnym bo ten rok inwestorzy zapamiętają jako rok który objął bez są zarówno rynki obligacji jak i rynki akcji tak jak mówiłem na wstępie taka sytuacja jest niezmiernie rzadka w zasadzie zdarza się raz na naprawdę wiele lat Ja nie przypominam sobie takiego roku kiedy można było tyle stracić na akcjach i na obligacjach ale to co ta aktywa straciły w tym roku będą prawdopodobnie w stanie przynajmniej częściowo odrobić w roku 23 naszym zdaniem sekwencja zdarzeń jaka czeka nas w roku 23 może być następująca po pierwsze poziom inflacji powinien zaszczytować na przełomie roku w pierwszym kwartale tego roku 23 w zależności od miejsca na świecie pewnie w Polsce troszkę później może w Stanach wcześniej i Ale wystarczy że w Stanach już ta inflacja zaczyna już teraz wysyłać takie sygnały że będzie opadać i już inwestorzy zaczynają dyskontować to że w przyszłym roku ona będzie opadać w związku z tym to są bardzo dobre sygnały globalna gospodarka wejdzie w recesję zakładamy że to będzie raczej płytka recesja podobna do tego co widzieliśmy w latach 2001-2003 że to nie będzie powtórka z roku 2008-9 w związku z tym banki centralne będą powoli kończyć podnoszenie stuprocentowych już w tej chwili wysyłają takie sygnały że tempo podwyżek stów w najbliższych miesiącach będzie zmniejszane i zakładamy że w pierwszym kwartale przyszłego roku te stopy procentowe osiągnął swoje maksimum a później zacznie się dyskusja Czy i kiedy będzie można oczekiwać że te stopy będą przez banki centralne obniżane taka sytuacja szczególnie jeżeli chodzi o oczekiwania inflacyjne będzie bardzo sprzyjająca dla obligacji bo wreszcie po bardzo długim okresie bez takie Bolesnej bez obligacje powinny zacząć zachowywać się lepiej Mam tutaj na myśli zarówno obligacje skarbowe jak i korporacyjne i na świecie i w Polsce i tutaj te stopy zwrotu z rynku w obligacji powinny wreszcie przynajmniej częściowo wynagrodzić inwestorom to co wydarzyło się w roku 2021 i 2022 jak ruszą obligacje to wkrótce później również powinny ruszyć akcje i to niekoniecznie na zasadzie takiego zrywu jak widzimy teraz w ostatnich kilku tygodniach bo być może że jakby ta ścieżka wzrostowa będzie przebiegać w trochę inny sposób będzie może łagodniejsza przerywa na jakimś korektami po drodze i tak dalej ale tutaj Widzimy bardzo duże szanse że w pierwszych miesiącach roku ta tendencja wzrostowa na rynkach akcji za rynkami obligacji zacznie się nam budować kształtować to co w tej chwili widzimy w ciągu ostatnich 4 tygodni to naszym zdaniem taki pierwszy wyraźny sygnał że rynki akcji też nie będą spadać w nieskończoność i że przy pewnych poziomach ten popyt na akcję zaczyna się uaktywniać i on jest bardzo silny i naszym zdaniem stopy zwrotów w przyszłym roku dla inwestorów zarówno na rynkach obligacji jak i akcji będą bardzo bardzo pozytywne także to jest myślę dla nas wszystkich dobra informacja na to wszystko jeszcze dołożylibyśmy jedną rzecz na deser tak zwaną wisienkę na torcie bo oczywiście czynników ryzyka w roku 22 na mnie brakowało część z nich jeszcze ciągle jest żywa ciągle funkcjonuje jak chociażby konflikt na Ukrainie natomiast widzimy dwa dwie takie dodatkowe opcje dla polskich aktywów zarówno dla polskich akcji obligacji jak i dla polskiej waluty a mianowicie jeżeli w pewnym momencie w trakcie roku 23 uda się zakończyć konflikt ukraińsko-rosyjski czy to w formie przerwania zamrożenia czy wynegocjowania jakiegoś trwałszego rozwiązania to naszym zdaniem będzie to bardzo bardzo pozytywna informacja dla wszystkich polskich aktywów bo z perspektywy inwestorów zagranicy na Polska jest jedynym tutaj dużym płynnym rynkiem Gdzie można lokować pieniądze a roz Czy zakończenie tego konfliktu czy zamrożenie tej wojny na pewnym etapie Na pewno będzie skłaniać część inwestorów z zagranicy do powrotu na nasz rynek czy inwestorzy uciekali w tym roku powodując istotne spadki szczególnie notowań dużych spółek I druga sprawa to są środki unijne tutaj też może nie chcielibyśmy rozbudzać zbyt dużych nadziei że to porozumienie pomiędzy naszym rządem a Unią Europejską jest na wyciągnięcie ręki i że do niego dojdzie W najbliższych tygodniach raczej widzielibyśmy że może nastąpić w trakcie roku 23 ale to jest drugi druga kolejna opcja dla polskich aktywów Jeżeli do takiego wydarzenia by doszło będzie to bardzo pozytywne zdarzenie dla polskich akcji obligacji i również dla naszej waluty Reasumując rok 22 na pewno dla nas wszystkich bardzo trudny i dobrze że on za chwilę odchodzi i kończy się rok 23 zapowiada się pod względem inwestycyjnym znacznie lepiej i naszym zdaniem zarówno akcji jak i obligacje powinny w przyszłym roku zanotować pozytywne stopy zwrotu i wreszcie inwestorzy będą mieli powody do satysfakcji Troszkę mi się przedłużyło ale mam nadzieję że odpowiedziałem przy okazji na kilka pytań które mogłyby się pojawić zapraszam już do tej części pytania odpowiedzi do tej części dyskusyjnej tam i poproszę oczywiście kolegów z Iwo o moderacji jak zawsze Sebastian po profesorsku poprowadziłeś tą część i bardzo dziękujemy zaczniemy od pytań państwa pytań które tutaj się pojawiły na czacie pan Wiesław pyta jaki segment rynku i ewentualnie jakie spółki tego segmentu będą motorem potencjalnej hossy w 2023 roku Chodzi o polski rynek ja do tego dodam pytanie jakby dodatkowe Jakbyś mógł się odnieść do spółek Skarbu Państwa kontra inne spółki bo to jest zawsze też ciekawy wątek Spółki Skarbu Państwa trudne wieloma względami ale bardzo płynne A z kolei małe średnie spółki bardzo ciekawe super wynikami ale mniej płyn Jakbyś mógł do tych dwóch Zacznę od tego drugiego pytania My zawsze zachęcamy inwestorów do inwestowania średnio i długoterminowego w spółki których właściciele pracują nad wzrostem wartości firm spółkę skarbu państwa jest tym Różnia najczęściej niezbyt pozytywnie bo wiadomo że Skarb Państwa ma inne cele niż wzrost wartości firm czy w skrócie wzrost akcji tychże firm najczęściej to są cele strategiczne związane Chociażby z zapewnieniem bezpieczeństwa na przykład energetycznego dla kraju inne cele stabilność finansowa i tak dalej także tutaj pozostawiamy oczywiście inwestorom pole do popisu myślę Michał że bardzo dobrze to podsumowałeś że spółki z udziałem Skarbu Państwa są duże i płynne przez to dają możliwość wejścia i wyjścia w każdym momencie natomiast my traktujemy te firmy tak samo jak i te firmy średnie mniejsze to znaczy dla nas wielkość i płynność nie jest jedyną nadrzędną cechą którą powinna mieć Dobra inwestycja dobrą inwestycją raczej jest kupowanie spółek gdzie właścicielowi zależy na budowaniu wartości i wzroście wartości Fir jak prześledzimy sobie notowania takich spółek które już wcale nie są małe już wcale nie są średnie ale mogą spokojnie konkurować ze spółkami z udziałem Skarbu Państwa W niektórych przypadkach już je nawet przewyższać takie spółki jak na przykład Dino LPP No to wiadomo tam Tam jest prywatny właścicieli tam jest budowa wartości firmy można w niej inwestować i w długim okresie czasu osiągać bardzo wysokie wyniki niekoniecznie trzeba poszukiwać tej dużej zmienności Którą część inwestorów indywidualnych szuka na rynkach akcji i lubiąc inwestować spółki które jednego dnia potrafią wzrosnąć o 10% ale niestety następnego również potrafią istotnie spaść czyli stawiamy przede wszystkim na spółki prywatne dobrze zarządzane ale oczywiście również od czasu do czasu inwestujemy spółki z udziałem Skarbu Państwa mamy w portfelu akcje na przykład PKO BP mamy w portfela akcje PZU i tak dalej to traktujemy te spółki po prostu tak jak wszystkie inne Patrzymy czy są atrakcyjnie wycenione czy płacą dobre dywidendy jeżeli spełniają różne nasze inne kryteria też możemy w nie inwestować ale nie ma dla nich jakiś tam super preferencji to dosyć dynamicznie podchodzicie do tej części akcyjnej i tam bardzo często pojawiały się w dobrych momentach i banki i pojawiało się PZU jak patrzysz na te papiery w swoim portfelu Czy to są dostawcy płynności czy to jest raczej z twojej perspektywy poszukiwanie dobrej ceny z reguły ponieważ przykładowo w kuercus agresywnym mamy aktywała na poziomie w tej chwili między 250 a 300 milionów złotych portfel nie jest bardzo duży możemy spokojnie sobie te spółki wybierać bez względu jakby na wielkość portfel jest mocno zdywersyfikowany Mamy 80 pozycji największe pozycje nie przekraczają 5%. Nawet jeżeli to są duże i płynne spółki w związku z tym możemy w w ten sposób zajmować pozycję i również sprzedawać spółki Jeżeli będzie taka potrzeba raczej tak jak mówisz do tutaj podejście jest aktywne na zasadzie szukania spółek Gdzie jest możliwy Gdzie jest możliwe uzyskanie wzrostu wartości przy ograniczonym poziomie ryzyka i często tam się właśnie znajdują spółki nawet teraz są czy PKO BP właśnie czy PZU czy Pekao SA które chyba z tych trzech spółek ma największy potencjał wzrostowy na rok 2023 ale no Staramy się przede wszystkim szukać w gronie spółek prywatnych i wracając do tego pierwszego pytania Czyli na jakie spółki stawiać w roku 23 Jakie sektory to po pierwsze ja bym taką jedną uwagę powiedział że my analizujemy spółkę po spółce Nie mamy takiego mocnego sektorowego podejścia bo zawsze twierdzimy że nawet w dobrych sektorach są słabe spółki a w słabych sektorach są dobre spółki na których można nieźle zarabiać także Staramy się podchodzić tak spółka po spółce i w ten sposób szukać naszym zdaniem wysokich stóp zwrotów w przyszłym roku należy oczekiwać przede wszystkim w spółkach które dużo potaniały w roku bieżącym i to są spółki związane i z nowymi technologiami typu Allegro ale też są spółki związane na przykład z sektorem finansowym typu banki ale nie tylko banki bo być może że inne spółki sektora finansowego które w tym roku straciły mocniej na wartości typu nawet przedstawiciele naszej branży też będą większych łaskach inwestorów Jak sytuacja na rynkach finansowych zacznie się poprawiać czyli z takich spółek jakby ikon jakbym miał pokazać No to na pewno Allegro jest jednym z naszych typów na rok 23 jeżeli chodzi o banki No to tutaj co najmniej kilka banków No wyróżnia się wycenowo patrząc wstecz jak te banki były wyceniane historycznie wspominałem o PKO SA ale również taki bank frankowy jak Millennium jest naszym zdaniem długoterminowo ciekawą alternatywą jeżeli chodzi o spółki prywatne niezwiązane z tym sektorem technologicznym czy sektorem finansowym bardzo podoba Nam się Benefit Systems który w tym roku notuje rekordowe wyniki finansowe a ma wycenę połowę tego co miał kilka lat temu w związku z tym naprawdę jest w czym wybierać wyceny są bardzo interesujące dawne nie było takich cen na warszawskiej giełdzie jakie mamy w tym roku także Zakładam że gro spółek ma potencjał No na wzrosty nie mówię że w samym odcinku roku 23 ale w trakcie tej tendencji wzrostowej która się powinna narodzić w roku 23 na poziomie kilkudziesięciu procent i większym Myślę że w niektórych przypadkach będziemy obserwowali stopy nawet trzycyfrowe także to nas czeka Moim zdaniem w perspektywie następnych kilkunastu miesięcy Dziękuję Sebastian gdybyście Państwo byli bardziej dociekliwi i właścicieli chcecie państwo przejść sobie już powiem z teorii do praktyki to polecam karty funduszu Quercus agresywny czy też innych inne karty funduszu dostała jego monitoringu bo akurat w perkus dzieli się tymi pozycjami top 10 bardzo chętnie i często czyli raz na miesiąc macie państwo odświeżone informacje dotyczące lokacji funduszach i to może być dla was też taki praktyczny praktyczna wskazówka Gdzie w jakie spółki inwestuje Quercus No pytanie najważniejsze które Jakie można zadać i najlepsze pan Sebastian zadaje czy to już dno besty czy jeszcze będziemy świadkami ostatecznej kapitulacji inwestorów czy po takich wzrostkach jak ostatnio na BIK to dobry czas na kumulację akcji czy jeszcze trzeba będzie poczekać do pierwszego kwartału 23 roku ale jakbyś mógł Sebastian tak szybkich słowach powiedział tak no nie wykluczamy że ta połowa października to była od nobessy Ale bym zaznaczył że to byłby wariant optymistyczne wariancie takim bazowym na zakładaliśmy Zresztą tak jak pokazywaliśmy na tych kilku slajdach że raczej na bezce byśmy oczekiwali w pierwszych miesiącach roku 23 na besty na rynkach akcji wcześniej powinny zacząć już w sposób taki trwały zwyżkować ręki obligacji czyli sekwencja zdarzeń powinna być taka sama jak zaczynała się bezsa czyli najpierw Dzięki obligacji zaczęły składać później do tego dołączyły rynki akcji w wariancie negatywnym No bo zawsze istnieją też scenariusze negatywne to ta besa mogłaby się nam przeciągnąć do powiedzmy drugiego półrocza 2023 czyli reasumując wariant bazowy nasz zakładał nobesce w pierwszych miesiącach roku 23 ale może realizujemy coś bardziej pozytywnego niż nam się wydawało i być może że to co widzieliśmy w połowie października było już dnem Co można by było łączyć z tym że inflacja zdaniem wielu analityków na świecie zaczyna wysyłać wyraźne sygnały że będzie zawracać i wówczas jeżeli tak by było to banki centralne nie będą zmuszone do jeszcze znaczącego podnoszenia stuprocentowych tylko te podwyżki już będą się powoli mieć ku końcowi a recesja byłaby płytsza niż to co podczas prezentacji pokazywali nie jest to wykluczone Jacek do ciebie To samo pytanie jak byś mógł powiedzieć jak ty to widzisz Odpowiedź jest prosta nie wiemy dokładnie czy to było nowesce czy ona będzie za chwilę nie wiemy też No prawda jest taka że to nowe się pojawić na przykład na naszym rynku Co nie oznacza że w Stanach to dno nie zostanie pogłębione Pewne jest jedno co widać już na wykresie że bessa traci impet więc czy to jest dobra dobry moment do akumulacji przy tych wycenach tak jak pokazywaliśmy na slajdach Sebastiana przy tej wycenach na pewno jest to dobry moment do akumulacji polskich akcji nawet po tych wzrostach Moim zdaniem oczywiście no przed nami są takie rzeczy których nie jesteśmy w stanie przewidzieć chociażby wieczorne No nie jesteśmy nigdy nie będziemy w stanie przewidzieć one oddziałują na emocje inwestorów którzy będą na nie jeżeli na przykład na to akurat na razie nie widać jakiejś specjalnej reakcji no ale pojawiają się rzeczy których nie jesteśmy w stanie przewidzieć inwestorzy będą na nie reagować być może bardziej nerwowo czy to będzie takie czy będziemy mieli jeszcze do czynienia z taką ostateczną kapitulacją inwestorów być może właśnie w takim przypadku ja to lubię mówić że jesteśmy w tej chwili sezonie tak zwanych czarnych łabędzi przez ostatnie miesiące i gdybym miał zawrzeć w jednym zdaniu kiedy warto akumulować akcję moim zdaniem w przeciągu tej zimy na pewno warto te akumulacje regularnie akcje regularnie akumulać przy czym pan Sebastian w ogóle użył tej słowa klucz czyli to pewnie zrobił celowo i bardzo mądrze to znaczy to słowo to jest akumuluj to nie jest Nie dotyczy to jednego momentu czyli wczorajszej sesji dzisiejszej czy jutrzejszej a do okresu i myślę że to jest jakby kluczowe żeby o tym pamiętać że ta kumulacja to nie jest jeden moment A to jest pewien okres i by mi się tutaj do tego posłużył Też slajdem też ostatnio państwu pokazywałem ale myślę że warto warto to ponowić Czyli mamy s&p 500 i te słupki tutaj to są recesje Drodzy państwo statystycznie inflacja wyznacza szczyt w trakcie recesji stopy procentowe wyznaczają szczyt w trakcie lub jeszcze przed recepcją i to te czarne strzał tutaj jest inflacja na dolnym wykresie strzałki pokazują te momenty co istotne dalej recesja w Stanach trwała zwykle 12 miesięcy średnia wiemy co to jest średnia ale tak historycznie było asnp-500 wyznacza dołek w połowie recesji średni recesyjny z s&p 500 spadek to był 24%. Czyli już że już jesteśmy poza właściwie zakresem średnich w tym w tym elemencie co znowu daje znak zapytania z jednej strony ale na pewno daje taki obszar w którym możemy akumulować tu jeszcze bym się odniósł do tego co Sebastian pokazywał I co mówił odnośnie 2022 i perspektyw na 2023 rok Proszę zwrócić uwagę to jest Light to jest Light Black rocka który pokazuje właściwie wszystkie klasy aktywów ja je wybrałem jako tylko test dodatnią stopą zwrotu mamy to dobrą analogię do 2018 roku gdzie też weszliśmy w cykl podwyżek stóp w 2018 roku tylko gotówka dała zarobić ale 2019 rok to był jeden z rekord No to był jednym z rekordowych momentów na właściwie wszystkich klasach aktyw tu mamy 2022 gotówka plus surowce ale też nie wszystkie więc ta perspektywa na 2023 rok chociażby statystycznie też wydaje się atrakcyjna no i widzimy to formy wprost że teraz jesteśmy w okresie akumulacji co nie znaczy że dołek jest za nami ale ponieważ tego nie wiemy No to warto przynajmniej część portfela zmieścić fakcja Sebastian teraz pytanie jest troszeczkę wracające do tych emocji Ty używasz wskaźnika który Tomek koń do od lat prowadzi taki tutaj wskaźnik nastrojów wskaźnik strachu Tak mamy tam jak patrzę na prezentację cały czas jednak silny strach tam się nie zbliżyliśmy jeszcze do poziomu neutralnego ja w krótkim okresie No to patrzę na na firengit indeks to jest taki dużo szybszy miesiąc temu mieliśmy ekstremalny strach tylko 21 punktów szybko się Przesunęliśmy na na tą pozycję już Grid jeszcze nie jest ekstremalna chciwość gdzie zwykle rynek zawraca ale już widzimy te symptomy chciwości czy uważasz w takim krótkim średnim terminie że nagle staliśmy się w miesiąc Trochę zbyt chcieli czy dalej Jesteśmy w tej jednak długoterminowej fazie do kupowania i w tej fazie rynku byka gdzie ma szansę się z takiego pesymizmu dużego narodzić jak pod kątem emocji inwestorów to ocenić na pewno my tutaj bardzo patrzymy na to co Tomek hańda publikuje bo jest to złożenie kilku różnych czynników które on bierze pod uwagę Niektóre są takim czynnikami bardziej krótkookresowymi ale i są też tutaj Takie obserwacje które podlegają pewnym dłuższym trendom tendencją tak że byliśmy blisko tej strefy silnego strachu yyy w połowie yyy października i w Ostatecznie w nią nie weszliśmy odbiliśmy się to jeżeli byśmy mogli w tej naszej prezentacji pokazać ten slajd pokazuje bo to jest chyba tak około 15-16 prawda tu Byliśmy już w tej bardzo bardzo blisko tego tej strefy silnego strachu nie za każdym razem do niej dochodziliśmy bo na przykład powiedzmy w roku 2016 to to gdzieś tam ocieraliśmy się o tą strefę w roku 2012 byliśmy najniżej kiedy zeszliśmy najbardziej się Baliśmy to było przy pierwszej fali pandemii wówczas ten indeks zanurkował najbardziej jakby na przestrzeni całej historii teraz byliśmy bardzo bardzo blisko tej strefy właśnie jeżeli coś bym miał powiedzieć czego zabrakło Oczywiście to nie jest to nie neguje tej możliwości że być może ten dołek już był w połowie października i że będziemy realizować scenariusz pozytywny ale tego czego mi zabrakło to takie ostatecznej kapitulacje inwestorów czegoś co towarzyszy bez są na świecie zaczęły nam się sypać w tej chwili kryptowaluty ale no tam też ciągle trwa jeszcze powiedzmy jakaś walka Pewne firmy związane z kryptowalutami zaczynają bankrutować i tak dalej ale jako aktywo kryptowaluty jeszcze się nie skończyły a z reguły bez mają taki stadium taki moment taką fazę kiedy inwestorzy pewne aktywa zaczynają po prostu traktować jako takie w które już nie należy w ogóle inwestować należy o nich zapomnieć albo że mamy do czynienia z jakimiś większymi upadłościami albo problemami najsłabszych ogniw Na rynku tego nam jeszcze trochę zabrakło przy tym dołku październikowym ale tak jak mówię No niekoniecznie Ta faza musi być i być może że ta besa tej fazy będzie pozbawiona Natomiast w wariancie bazowym myśmy zakładali że do takiej fazy dojdziemy i wówczas No jest mamy do czynienia z taką typową paniką rezygnacją ze strony inwestorów na całym świecie Jesteśmy w tej strefie silnego strachu i wówczas można powiedzieć że tyle ile się ma środków to te Środki powinny być zainwestowane w sposób Ryzykowny odważny bo od tych poziomów można oczekiwać silniejszego ruchu cenowego w górę na przestrzeni następnych kilkunastu miesięcy Także Reasumując Zabrakło nam trochę nie było moim zdaniem jeszcze tej fazy takiej typowej paniki ale też niekoniecznie Ta faza paniki musi być przy każdej kapitulacji inwestorów którą tutaj nam pytaniu zadawał tego faktycznie nie widzieliśmy natomiast pokazuje państwu długoterminowy wykres wigu na przestrzeni ostatnich ostatnich lat i tu chciałem się Sebastian odnieść do dołka z 2009 roku w lutym 2009 nikt nie wierzył że to wyjście z bez będzie w kształcie litery v już obrazowo pokazując No też też my się spotykaliśmy wielokrotnie w tym czasie i przed bankructwem Lemana i po teraz faktycznie takiego Lemana trochę brakuje dla dobicia Ale z drugiej strony ten sceptycyzm był wtedy dosyć mocny raczej obraz rynku też i to o czym o czym ty w tamtym okresie mówiłeś że to raczej będzie powolne wychodzenie z tego dołka i kryzysu Tymczasem na ogromne zaskoczenie od tamtego okresu stany Otóż rosły nieprzerwanie u nas ten wzrost wyglądał tak jak państwo widzicie ale może z drugiej strony trzeba szukać bardziej optymistycznie tego momentu i tej analogii teraz Jakbyś tutaj do tego ja bym powiedział tak trzeba obserwować oczywiście to co robią banki centralne one w tej chwili ciągle są jeszcze na etapie normalizacji polityki czyli na przykładzie fedu dalsze Spodziewamy się kolejnej podwyżki o pół punktu procentowego w grudniu kontynuacja cały czas Miesiąc po miesiącu ograniczenia płynności czyli to qt tak zwane w związku z tym nie ma moim zdaniem w tej chwili takich warunków monetarnych aby założyć że przed nami jest powtórka z roku 2009 i wyjście literą V z tego z tej pesy to tak trzeba powiedzieć która się wydarzyła na rynkach w ciągu ostatnich 10-12 miesięcy w Stanach 10 miesięcy w Polsce 12 miesięcy raczej Proszę zwrócić uwagę że na przykład nawet w roku 2020 czy w tych poprzednich cyklach mniejszej skali które tutaj mamy raczej wyjście w górę było związane z pewnym okresem albo tak zwanego podwójnego dnia albo budowania takiej formacji konsolidacyjnej Ja też nie wykluczyłbym że jest to scenariusz bliższy mojemu sercu niż taki scenariusz że w październiku był dół a teraz już idziemy do góry zaraz będziemy na 60 tysiącach punktów a później już w przyszłym roku myślimy kiedy zaatakujemy 70 tysięcy Moim zdaniem to byłby scenariusz super optymistyczny który ja zakładam że nie ma wysokiego prawdopodobieństwa realizacji Jacek Czy ty widzisz taką możliwość że jesteśmy w punkcie zwrotu znaczy ja jestem podobnego zdania Wydaje mi się że o punkcie zwrotu to raczej ogólnie na wszystkich rynkach chyba jeszcze to co wcześniej żeby powiedzieć polska Giełda jednak w październiku podczas naszego Komitetu to na co zwracają uwagę to było to że nasza giełda znalazła się pod względem wyceny najniżej właściwie ze wszystkich rynków badanych przez Barclays pod kątem Cape preisio była nawet niżej wyceniana niż turecka giełda gdzie mamy 80% inflację No dużo nie trzeba było bo po miesiącu Jesteśmy 20% Niżej Moim zdaniem ten ten nastrój wśród inwestorów na polskiej polskich inwestorów być może też po części zagranicznych No i te wyceny spowodowały to że bardzo szybko odrobiliśmy te straty Tutaj jeszcze jedna rzecz też na pewno miała znaczenie bo ten dołek zgrał się też z górką na indeksie na kursie dolara amerykańskiego względem złotówki Czyli trzeba też wziąć pod uwagę to że być może amerykańscy inwestorzy zauważyli tą przecenę podwójną tak polskiej waluty i polskiej giełdy więc równocześnie w tym znamy jakby pojawiły się jakieś możliwości tego że ten konflikt może zbliżać się ku końcowi więc [Muzyka] nie wykluczam że to był dołek ale pewnie jeszcze jakieś podejście pod ten domek w tym kolejnym roku czy jeszcze w tym roku Zobaczymy dobra Dziękuję Jacek 12 godzina nam wybiła więc jeszcze to jest jedno dwa pytania i będziemy kończyć no to trochę w takim trochę optymistycznym charakterze to pytanie Chciałem Chciałem Wam zadać pierwsze pytanie to jest takie Dlaczego akcje wygrywają z inflacją w długim terminie a drugie z tym związane to takie zaskakujące dwa indeksy czyli z jednej strony indeks giełdy tureckiej z drugiej strony indeks giełdy argentyńskiej celowo je wybrałem dlatego bo są to państwa z ogromnymi kłopotami gospodarczymi i politycznymi a z drugiej strony państwa z ogromnym wzrostem indeksu giełdowych w tym Turcja No ma najlepszą stopy zwrotów w ostatnim w ostatnim okresie w ogóle na na świecie więc pytanie z jednej strony Dlaczego akcja wygrywają z inflacją długim terminie Dlaczego w akcji właśnie warto przy inflacji inwestować a z drugiej strony czy Warszawski Warszawski indeksy mogą podążyć drogą Turcji i Argentyny mówię nie o klimacie gospodarczo-politycznym a o samej stopie zwrotu i gonieniu inflacji właśnie zyskami z giełdy Sebastian gdybyśmy uprzejmy się do tego może zacznę od takiej anegdoty byliśmy aktywni na rynku tureckim przez 10 lat od momentu kiedy Założyliśmy kurkusa czy między rokiem 2008 A 2018 i mogę spuentować nasze dokonania na rynku tureckiej tureckim w taki sposób na akcjach









