Jak wykorzystać transformację energetyczną, aby odnieść sukces? | Marcin Tuszkiewicz [Gaz, uran i wodór]

[Muzyka] Witam serdecznie tak jak zostało wspomniane nazywam się Marcin Tyszkiewicz jestem przede wszystkim inwestorem traderem tak jak było powiedziano 2008 roku ale od 2000 mniej więcej dziewiętnastego roku moje oczy zwróciły się w stronę rynku energetycznego gdzie zaczęło się dziać bardzo ale bardzo dużo ciekawych rzeczy i dzisiaj Chciałbym właśnie powiedzieć trochę więcej jak w którym momencie jesteśmy i Czego się możemy było spodziewać w kolejnych tygodniach miesiącach a może i nawet latach jeżeli chodzi o sektor energetyczny gdzie dzieje się naprawdę bardzo bardzo dużo jeżeli chodzi o moje początki to one były związane z krótkoterminowym handlem zaczynają wprawdzie od giełdy w 2008 roku gdzie była bessa więc myślę że część z was jeszcze pamięta że bardzo trudno się wtedy inwestowało i teraz mamy bardzo podobne czasy na akcjach ale w 2009 roku zacząłem od zacząłem inwestować na rynku Forex gdzie ta zmienność pozwala nam handlować zarówno na wzrost jak i na Spadki i na rynku energetycznym który jest bardzo dynamiczny i bardzo zmienny to te doświadczenia dają najwięcej więc o tym też dzisiaj będziemy troszeczkę mówić natomiast pierwsza takie zastrzeżenie które warto poczynić to ten znak zapytania ma obrazować to że przyszłości to nikt z nas tak naprawdę nie zna więc wszystko to co dzisiaj powiem są jest moją opinią Moim zdaniem na temat tego dokąd ten rynek energetyczny będzie zmierzał dzisiaj wieczorem o godzinie 18 będę prowadził także debatę z osobami które mogą też ciekawą cegiełkę do tego elementu wnieść więc was już teraz zapraszam natomiast moim zdaniem jest tak naprawdę nikt nie wie jak za 10 lat będzie wyglądał sektor energetyczny z czego będziemy wytwarzali prąd ile go będzie potrzeba ile będziemy go wytwarzać w rzeczywistości natomiast jedno jest pewne jesteśmy w okresie zmian zmian w których musimy zmienić przede wszystkim źródło energii ponieważ jeżeli chcemy A to zostało postanowione tak z tego się nikt nie wycofał nawet w obliczu wojny jeżeli chcemy ograniczyć emisję CO2 to musimy znaleźć inne źródła energii które są nie wytwarzać jej tyle ile potrzeba zawsze każdego tak naprawdę mieszkańca ziemi i teraz 2020 dwudziesty pierwszy rok no i ten 2022 przede wszystkim przyniosły kilka bardzo ciekawych rzeczy natomiast Pierwszą rzeczą którą musimy pamiętać to jest to że Nord stream 1 norting 2 już nie będą zasilały w gazety to jest duża zmiana jakby Europa musi znaleźć inne źródła już nie ma odwrotu nieważne kto był winny temu co się wydarzyło to mamy aktualnie sytuację w której każdy z krajów stara się znaleźć innego dostawcy gazu ale przede wszystkim powoduje powodowało to ogromny wystrzał sen gazu wcześniej a Nord stream 1 noc SIM 2 już de facto na fali spadkowej rządy uciekają do przodu mamy moment w którym nikt nie patrzy na sytuację mówiąc o kurcze nie mamy Skąd wziąć gazu więc mamy problem tylko dobrze to przyspieszamy transformację idziemy jeszcze szybciej do przodu dajemy jeszcze większe pieniądze na to żeby na przykład wynaleźć sposoby wytwarzania zielonego wodoru jeszcze tańszego i jest jedno zastrzeżenie które każdy z nas się jedno które zostało złamane niskie koszty gazu niskie koszty energii paliwa ropy spowodowały że oze zyskiwało coraz większą coraz większe Większą część w tym świecie nie dlatego że oczywiście było lepsze niż tani gaz i ropa tylko dlatego że niskie ceny energii powodowały że mogliśmy wytwarzać wiatraki wytwarzać solary słoneczne po coraz niższej cenie więc pewna pewien spadek kosztów wytworzenia energii z oze spadoch nie dlatego że mieliśmy super rozwój technologiczny tylko dlatego że mogliśmy tanio wytwarzać te źródła energii do tego jeszcze dojdziemy No i przede wszystkim świat będzie musiał inwestować w energię będzie musiał przez ostatnie lata ograniczaliśmy inwestycje w gaz w ropę nikt nie chciał już w tę stronę inwestować jednocześnie zaczęło Nawet piętnować tego typu źródła energii i to też ma wpływ na nasze dalsze decyzje każdy z nas najwięcej słyszał w ostatnim czasie o dwóch źródłach energii czyli gazie oraz węglu I teraz jeżeli chodzi o gaz mamy bardzo ciekawą sytuację czy ten szał już jest za nami w ogóle wczoraj wystąpiła przedwczoraj w poniedziałek bardzo ciekawa sytuacja na rynku gazu naturalnego gdzie ten Europejski gaz naturalny był notowany przez chwilę nawet po cenach ujemnych z dostawą na najbliższy czas Jak pamiętamy w 2020 roku w pandemii ropa ustanowiła pierwszy raz w historii taki przypadek w którym była notowana po cenach ujemnych i w jednym i w drugim przypadku dokładnie ten sam schemat zadziałał nie było gdzie gromadzić gazu tak samo jak wcześniej nie było gdzie gromadzić ropy nikt nie chciał kupować ropy bo nikt nie ma takiego zapotrzebowania A w tym przypadku w którym jesteśmy teraz magazyny są pełne rynek gazu w Europie stał się totalnie nieelastyczny nie jest w tej chwili On w sensie oczywiście dostosuje ale w tej chwili jest nieelastyczny Moim zdaniem tak też mówiłem mniej więcej we wrześniu pod koniec wakacji tego roku że jesień będzie okresem przegrzania cen zarówno gazu jak i węgla i na razie to obserwujemy i moim zdaniem teraz też kilka jeszcze takich slajdów które wam to uargumentują jesteśmy w momencie w którym ten rynek gazu się ustabilizuje i prawdopodobnie to na nim już nie będzie największych trade'ów ale jedna rzecz jest godna uwagi w 2021 roku mieliśmy ogromny wzrost zapotrzebowania na gaz w 2020 roku znowu to zapotrzebowanie lekko spadło Oczywiście ten wzrost rok do roku wynika Chociażby z tych wahań które zaczęte były w pandemii natomiast Zauważcie że w tym raporcie zakłada się że kolejne lata będzie Lekki wzrost popytu na gaz ustabilizowane wzrost Zobaczcie co się działo na przykład na tym wzroście rok do roku w 2018 roku gdzie mieliśmy ogromny wzrost skokowy wzrost i ja to wtedy właśnie w na webinarach mówiłem o tym że gaz zaczyna być bardzo interesującym instrumentem w długim terminie bo był notowany poniżej kosztów wytworzenia popyt rośnie a projekty które miały być dociągane w 2021-23 roku do 23 roku przestały być realizowane ze względu na pandemię No i teraz mamy Pokłosie tego wszystkiego natomiast ze względu na bardzo wysokie ceny gazu i tutaj Ukłon w stronę rządzących bardzo wysokie ceny gazu bardzo wysokie ceny jakichkolwiek towarów powodują ograniczenie popytu na te towary powodują że ludzie lepiej rozsądniej wykorzystują takie źródła i to też widać chociażby w planach Czy w prognozach na kolejne lata Gdzie początkowo Zakładano że w zainteresowanie rynkiem gazu będzie rosło bardziej dynamicznie szybciej aktualnie zakłada się że ten wzrost spadnie o 60%. tak Czyli będzie wynosił 40% początkowych prognoz co więcej najwięcej prognozuje się nie w krajach rozwiniętych tylko w krajach afrykańskich gdzie Afryka się dopiero rozwija to jest oczywiste że tam będzie ten wzrost większy co więcej wzrost gospodarczy Przepraszam wzrost podaży będzie ograniczony i skoncentrowany geograficznie to jest największy problem gazu Chociaż i tak rozwiązaliśmy poniekąd ten problem bo od pewnego czasu Tak jak też widać że tutaj w Ameryce Południowej ograniczany jest ten produkcja gazu co do zasady ale chciałem wam pokazać kolejny ślad gdzie widać że jest zwiększany eksport LNG to jest najciekawszy slajd z tej części o gazie gaz ze względu na to że jest najczęściej transportowany poprzez rurociągi gazowe takie jak na przykład my byliśmy połączeni z Rosją Był bardzo lokalny to znaczy Rosja wytwarzała gaz my go kupowaliśmy próg wejścia na ten rynek był bardzo trudny to się zmieniło 2021 rok otworzył że tak powiem rynek europejski na LNG jeszcze bardziej nasz port w Świnoujściu był takim pierwszym w tym rejonie natomiast to nie jest nic nowego bo Hiszpania ma takich portów kilka natomiast zobaczcie jak skokowo wzrósł eksport gazu a to widać tą czerwoną kreską w między 2020 a 2021 roku eksport gazu znaczy część produkcji gazu ze Stanów Zjednoczonych która jest eksportowana w postaci LNG Stany Zjednoczone zaczęły wieźć prym na świecie Jeżeli chodzi o eksporter Export gazu LNG to widać tak z kolei na tym slajdzie w 2021 roku to Australia była największym producentem gazu który eksportował poprzez skroplony gaz później był katar a trzecie miejsce miały Stany Zjednoczone według raportów za pierwszy pierwsze półrocze 2022 roku to już Stany Zjednoczone są największym eksporterem LNG czyli tego gazu skroplonego i to powoduje Moim zdaniem że rynek gazu zacznie się stabilizować już nie mamy takich czynników które powodują tak duży stres na rynku że też te wystrzały o kilkaset procent mogłoby dalej postępować rynek się zacznie stabilizować oczywiście czekają nas jeszcze duże fluktuacje i będzie drożej bo LNG będzie droższy aniżeli takie normalne z rurociągów ale to my konsumenci odczujemy na rynku już będzie mniej okazji inwestycyjnych natomiast to Co jest ciekawego to jest wydłużone zachód węgla jak wiemy już od kilku lat w Polsce to już nawet od kilkunastu odchodzi się od węgla bo uważa się że jest najgorsze źródło energii No to nie jest do końca prawda tak naprawdę w 2019 roku jak popatrzycie na ten slajd to widać gdzie zamykano kopalnie to są te takie szare strefy A gdzie gdzie ta kopalnie operowały cały czas jak zobaczycie to głównie zamykano w Stanach Zjednoczonych w Australii oczywiście w Europie a cały czas bardzo dużo operacyjnych kopalni było w Indiach W Chinach czy też w Afryce chociaż Afryka dopiero cały czas się rozwija Zobaczcie natomiast na prognozy to są prognozy które Pokazywałem na poprzedniej konferencji xtb Investing massecal w zeszłym roku gdzie argumentowałem że rynek węgla dopiero się rozgrzewa bo zobaczcie ile kopalnie to są te fioletowe kółeczka cały czas się buduje To są dopiero te kopalnie czy nie kopalnie tylko źródła czyli tak tak producenci z węgla kamiennego będą poprodukowali węgiel tak Czyli elektrownie węglowe z tych regionach czyli w Chinach w Indiach W tutaj Afryce i to się dopiero tworzy i do tego wszystkiego potrzeba oczywiście węgla i ten rok też był kluczowy dlatego że w Polsce chociażby która notefakt to stoi na węglu zabrakło tego węgla nie dlatego że nie wiem coś się zmieniło strukturalnego w samej Polsce po prostu nasz węgiel też był wcześniej eksportowany u nas importowaliśmy Chociażby z Rosji część być może Nieduży ale jednak importowaliśmy więc zaczęły się łańcuchy dostaw także i w tym aspekcie złamać łamać natomiast sam rozwój węgla nie cofa się tylko przyspiesza widać to chociażby w tym że Indie już nie tylko o mnie mówią o tym że będą zamykały kopalnie czy zamykały elektrownie węglowe ale dają też przyzwolenie do produkowania więcej CO2 Inaczej mówiąc potrzebujemy energii Nieważne skąd wczoraj taka informa mi wpadła w ręce że Niemcy nie tylko tyle że zaczęli importować węgiel uruchamia swoje kopalnie i elektrownie węglowe Ale co więcej mają zniszczyć elektrownie wiatrową żeby kopalnia węgla chyba brunatnego bo to była Odkrywkowa ma się rozwijać dalej tak więc widać jakieś absurd panuje aktualnie na świecie głównie ze względu na to że energia jest rzeczą niezbędną nikt nie wygra wyborów jeżeli będziemy mieli zimno w domu To jest proste i to pcha polityków cały czas do tego żeby ten węgiel używać co więcej w krajach mało rozwiniętych węgiel jest najprostszym źródłem energii najszybciej postawić elektrownię węglową która wyprodukuje nam za chwilę za w ciągu roku dwóch Jak się pospieszymy to w ciągu roku a tak Najprędzej to w ciągu dwóch lat energię niż budować na przykład elektrownię jądrową która w której budowa trwa zwykle 10 nawet więcej lat jeżeli popatrzycie na te dane natomiast to jest też czynnik który powoduje że należy się zastanowić czy tutaj są jeszcze okazje znowu Stres był na rynku cena węgla wystrzeliła natomiast już mamy 40% wzrost importu węgla z RPA Przepraszam mamy 50% wzrost produkcji w Tanzanii mamy cały czas ogromną produkcję windy ach ogromną produkcję w Chinach oczywiście kraje europejskie odchodzą od elektrowni węglowych ale też potrzebują go skądś pozyskiwać i te kopalnie które są w stanie dostarczać ten węgiel już dostarczają i zwiększają swoją produkcję i znowu Ten największy stres jest już za nami więc prawdopodobnie jak popatrzymy na cenę węgla będziemy obserwowali albo stabilizację się na tych poziomach albo nawet spadek nie sądzę żeby cena węgla mogła podskoczyć jeszcze dwukrotnie wyżej bo wtedy przestałoby się opłacać jego spalać jeszcze bardziej zwracać uwagę na alternatywne źródła energii no i właśnie jak dojdziemy do tych alternatywnych źródeł energii czyli oze moim zdaniem oze nie będzie ratunkiem chociaż taka nadzieja zawsze przy świeca oze jak zwrócicie uwagę na ten wykres na chwilkę się na nim zatrzymamy A to jest taki cykl optymalizacji kosztowej wytwarzania energii z oze bardzo popularny wykres jeszcze rok czy dwa lata temu gdzie pokazywane jest jak szybko zmniejszamy koszt produkcji energii z poszczególnych źródeł odnawialnych źródeł energii no i ten spadek który tutaj obserwujemy jeżeli chodzi o elektrownię solarne jest w ogóle fantastyczne Tak bo jest 30 mniej więcej 7-8 centów za kilowatogodzinę do poziomu urzędu poniżej 10 centów za kilowatogodzinę bardzo szybki w ogóle ten spadek tak samo później mamy elektrownie wiatrowe tak naprawdę każda z tych źródeł się zoptymalizowała natomiast jak tutaj w badaniu geringa i receiga ponad połowa tego spadku była wywołana niskim kosztem energii oraz niż King kosztem kapitału Inaczej mówiąc kiedy odejmiemy te dwie rzeczy a teraz nie mamy taniej energii mamy cały czas wzrost cena ropy czy cena gazu jest wysoko ceny energii co do zasady też są wysokie więc jeżeli odejmiemy ten czynnik No to zaraz się okaże że koszt produkcji energii z eoze będzie po prostu o ileś tam procent wyższy bo już ten czynnik mamy za sobą i najwięcej przeciwnicy oze twierdzą że ze względu właśnie na ten element inwestycje w oze będą spowolnione musimy znaleźć inną alternatywną źródłę i alternatywne źródło które będzie jeszcze tańsze w produkcji które ostatecznie doprowadzi nas do tego że będziemy w stanie zaspokoić potrzeby energetyczne świata w lepszy sprawniejszy sposób przy mniejszym zużyciu że tak powiem energii wstępnej bo tutaj jeszcze dodatkowo warto wspomnieć że to jest tylko informacja o tym jaki jest koszt wyprodukowania energii ale jeszcze chodzi o efektywność jeżeli wydobędziemy taką ropę na przykład naftową tak to wystarczy że wsadzimy tak umówimy się że jednego dolara energii i wyciągniemy 30 dolarów energii ale w przypadku oze W najlepszym przypadku wsadzamy jeden dolar energii i wyciągamy 10 tak czy są trzykrotnie mniej efektywne Inaczej mówiąc jeżeli chcielibyśmy wytworzyć energii tyle samo ile wytwarzamy dziś to z Ozzy musimy wsadzić trzy razy więcej pieniędzy żeby to zrobić trzy razy więcej energii skądś musimy ją wziąć i tutaj już widać że pierwsze problemy z tym się pojawiają dlatego że cena energii z oze w 2022 roku zaczęła rosnąć a miało być tak że zainwestujemy i ona będzie coraz tańsza No niestety niebo musimy odnawiać musimy produkować nowe solary nowe farmy wiatrowe wytwarzać ich coraz to więcej więc tutaj niestety oze może być problemem teraz pytanie czy elektrownie jądrowe w takim razie są tym zbawieniem No elektrownie jądrowe to jest temat bardzo głęboki i na pewno dzisiaj nie zgłębię go w całości Natomiast postaram się pokazać takie najnowsze rzeczy które które warto mieć na uwadze pierwsza rzecz cena uranu jest aktualnie notowana w okolicach 50 dolarów za tutaj 50 dolarów za funt i są plany czy też bym powiedział inwestycyjne plany czyli tezy inwestycyjne które sugerują że będzie wzrost w kierunku 100 dolarów za funt podstawową tezą w tym przypadku czy podstawowym argumentem za tym scenariuszem jest to że uranu co do zasady nie da się wydobywać tak jak węgla tak to nie jest kopalnia którą postawimy w ciągu kilku kwartałów potrzebujemy specjalistycznej kopalni specjalistycznego przetwarzania i później transportu i największymi producentami aktualnie uranu na świecie to jest Kaza to prom oraz kamyko obie te spółki postanowiły swego czasu że będą ograniczały swoją produkcję dopóki cena uranu nie stanie się bardziej Rentowna dla nich Inaczej mówiąc mają więcej Złóż i większe możliwości wydobywcze aniżeli wykorzystują w rzeczywistości bo czekają aż cena uranu będzie wyższa i ta cena uranu zaczyna dopiero teraz dobijać do poziomów Które oni uważają za bardziej rentowne dalej jeszcze nie zwiększając swojego wydobycia i teraz pytanie czy cena uranu wzrośnie powyżej 100 dolarów za funt to jest pytanie prawdopodobnie najbardziej prawdopodobne pytanie to raczej kiedy a nie czy i to jest podstawowa rzecz którą ja na przykład aktualnie inwestuję czyli to że faktycznie ta cena uranu ale przede wszystkim spółki wydobywcze wydobywające uran zaczną radzić sobie dużo dużo lepiej ze względu właśnie na tą cenę surowca jeżeli chodzi o Kaza to prąd specjalnie pokazuje taki wykres na którym dość dużo jest narysowane możecie ten wykres też znaleźć w innych materiałach które które prezentowałem jeszcze wtedy kiedy cena tam nie spadła bo jest taka duża zielona strefa Gdzie jest napisane ta strefa kupna Ja tą strefę wyznaczałem wtedy kiedy Kaza to prąd dopiero spadał ze szczytów i na razie ta strefa jest bardzo mocno broniona i widać że za każdym razem jak cena dobija do tej strefy zaczyna się jakiś popyt wojna wiemy Kaza to prom to jest w Kazachstanie więc wojna na Ukrainie zaangażowanie Rosji To był bardzo negatywny czynnik który powodował ryzyko geopolityczne to ryzyko się nie zrealizowało Jedyny problem który Kaza to prom ma to to żeby eksportować swój uran w sposób nie zakłócony ale już pracują nad innymi drogami kamerką natomiast Ostatnio nawet wyemitowało akcje w okolicach 20 dolarów za akcję po to aby przejąć firmę która wytwarza czy buduje elektrownię jądrowe która notabene nie wiem czy już zostało to zaklepane czy też nie ale ma wybudować elektrownię w Polsce Więc kamyko dodatkowo Nie dość że ma zdrowy biznes i zarabia pieniądze to jeszcze inwestuje w rozwój poprzez to żeby zwiększać Spektrum swoich działań wydaje się że poprzez plany które aktualnie na świecie panują jeżeli chodzi o elektrownię jądrowe nie jest zagrożony pomysł tego że popyt na uran będzie rósł dlatego że chociażby Chiny mają wybudować w ciągu kolejnych 15 lat 150 reaktorów jądrowych to jest już plan który już jest wdrażany w życie w Europie wprawdzie tych elektrowni jądrowych nie ma za dużo powstawać bo tego w Polsce i tam Finlandii ostatnio Natomiast generalnie są przedłużane przedłużana żywotność poszczególnych elektrowni jądrowych ostatnio głośno było w Danii na temat tego że jedna z elektrowni jądrowych była wygaszona natomiast za chwilę rząd powiedział o tym że jednak tą drugą która nie była wygaszona przedłuże jeżywotność w Niemczech cały czas debatowano bardzo intensywnie ostatnio Zdecydowano że będą przedłużone i to też powoduje że ten popyt na uran jest zwiększany natomiast to co jest też Ciekawe w jaki sposób można inwestować bo nam to poprzez dtf-y ten Global exuranie ETF to jest ETF który daje największą taką znaczy on jest dość stabilny tak bym powiedział bo największe udział to jest właśnie kamyko a kamyko jest takim najbardziej stabilnym znowu elementem inwestowania w spółki Uranowe nie są uran bo można jeszcze inwestować w uran poprzez fizykaltrast czyli poprzez szprota który daje bezpośrednio ekspozycję na sam czysty uran więc jeżeli cena uranu wzrośnie no to wtedy ten właśnie szprot dawałby na to ekspozycję natomiast to Co jest ciekawego w samej elektrowniach jądrowych co jest poza samym czynnikiem rozwojowym elektrowni jądrowych z kolei Czy jakby Transformacja Energetyczna postępuje dalej My wiemy że elektrownie jądrowe nie są rozwiązaniem całego zła na świecie Potrzebujemy jeszcze innych źródeł i cały czas ten wzrok gdzieś tam kieruje się w stronę wodoru o którym za chwilkę sobie powiemy natomiast jest taka koncepcja która była już forsowana czas temu chyba 20 lat to jest wysokotemperaturowa elektroliza pary wodnej która pozwala wytworzyć wodór o około 30 do 40% taniej czyli z mniejszym kosztem tego wsadowym energii aniżeli taka zwykła elektroliza którą macie promowaną najbardziej tak bo teraz się mówi o tym że wodór te najczystszy się buduje wyprodukuje z elektrolizy która jest na przykład z wiatru Czy prąd jest wytwarzany z wiatru czy z paneli fotowoltaicznych Tutaj mówimy o tym że elektrownia jądrowa wtedy kiedy nie musi dostarczać tak dużo energii elektrycznej bo na przykład jest noc i nikt jej nie zużywa może wytwarzać wodór który później będzie tą energię gromadził i na przykład w rurociągach mieszany z gazem będzie dostarczane do domu normalnie i to akurat firma XL Energy która posiada elektrownie jądrowe w Stanach Zjednoczonych taki pilotażowy program przeprowadza ją prawdopodobnie na początku 2023 roku będzie testowany i zobaczymy jakie efekty przyniesie bo to może być rewolucja jakby o krok bliżej tej rewolucji wodorowej i tak jak elektrownie jądrowe dla mnie są tematem na najbliższy rok dwa może trzy to się będzie rozgrywało tak uważam że rewolucja Wodorowa to jest aktualnie wybrana jako docelowa to się może zmienić za 10 lat może się okazać że pojawi się takie źródło energii które każdy sobie będzie w kieszeni nosił i będzie w ogóle super ale aktualnie takie technologie nie znamy tym samym wodór staje się najczystszym źródłem może nawet nie źródłem co bardziej nośnikiem energii tak bo on czy jest czysty czy nie jest czysty To zależy od tego Z czego jest produkowane natomiast cały czas Warto zwrócić uwagę dlaczego uważam że to jest taka Transformacja która faktycznie między przed nami się znajduje to jest główny czynnik który się inwestuje aktualnie na świecie Jeżeli chodzi o rządy tak jak powiedziałem na samym początku naszej prezentacji kapex w odnawialne źródła energii w transport energii Musi być ogromny musi być zwiększony bo na aktualnych źródłach nie jesteśmy w stanie prosperować dalej Stąd też te inwestycje rządowe mają znaczenie i są ogromne projekty które są aktualnie migrowane z rządów do do takich właśnie nowych źródeł mówi się o tym że jak w Podobnie było w latach 70 że w momencie w którym to rządy inwestują żeby coś wymyślić to to będzie bardzo nieefektywne Inaczej mówiąc będziemy mieli dekadę straconą czyli nie będziemy efektywnie inwestować pieniędzy i dawać otrzymałeś wysokiego wysokiego stopnia zwrotę zwrotu tylko będziemy mieli niestety dekadę straconą ale ta dekada aktua zapowiada się że będzie właśnie inwestowana w wodór zakłada się że w 2050 roku 5 bilionów dolarów to będzie przychód który będą generowały technologie wodorowe mówi się też o tym że można inwestować w różne źródła wytwarzania energii ja wam podałem jeden którego nawet tam slajdzie nie ma a to jest slajd który pokazuje jak trudno wybrać to co faktycznie się sprawdzi bo macie tyle różnych sposobów wytwarzania wodoru że jeżeli się skupimy na tym aby wybrać ten jeden najlepszy to prawdopodobnie się pomylimy chociaż aktualnie Najbardziej popularną metodą wytwarzania wodoru jest reforming parowy czyli coś co już dzisiaj znamy bardzo dobrze On wytwarza tzw szary wodór jeżeli z niego jeszcze dodatkowo wyciągniemy CO2 No to to będzie już taki niebieski wodór Czyli już taki bardzo fajny natomiast dalej patrzymy w stronę zielonego wodoru czyli tego który nie ma żadnego śladu emisyjnego CO2 i tutaj jest róg też różne technologie na najbardziej aktualnie jest rozwijany na bardziej rozwijana jest elektroliza tutaj wody i to jest rzecz która jest bardzo mocna na przykład promowana przez spółkę Nel Asa możecie znaleźć sobie taką spółkę Nel Ona otrzymuje bardzo dużo różnych kontraktów ze świata także ze Stanów Zjednoczonych Bo też się zmieniło prawo w Stanach Zjednoczonych gdzie mamy aktualnie co była to jest reduction fakt tak Czyli akt prawny który ma zredukować inflację który pompuje więcej pieniądza w gospodarkę więc wiemy jak to się skończy ale co do zasady pompuje ją tam gdzie mnie akurat interesuje czyli pompuje w miejsca w których można wytwarzać prąd przy mniejszej emisji CO2 jeżeli odpowiednio zredukujecie emisję CO2 to otrzymacie wsparcie poprzez to że macie mniejsze podatki i to też spowodowało że pojawia się zainteresowanie elektrolizami właśnie w Stanach Zjednoczonych natomiast to co jest bardzo ciekawe to tak jak powiedziałem że drogie gaz tak zaczyna powodować że tego gazu zużywamy mniej to jednocześnie drogi gaz i drogie źródła energii powodują że coraz bardziej opłacalna jest zwykła elektroliza bo do tej pory był problem że jeżeli wytworzymy wodór przy koszcie nawet 2,5 dolara za kilogram to to jest za dużo żeby wyprzeć inne nośniki energii Natomiast teraz kiedy te inne nośniki energii stały się drogie No to te 2,5 dolara już nawet nie jest aż takie tragiczne ale dalej celujemy niżej tutaj widać Jakie poszczególne czynniki powodują koszt samego wodoru i Stany Zjednoczone wiodą premię jeżeli chodzi o wytwarzanie tego zielonego wodoru głównie poprzez swoje ulgi podatkowe czyli obniżają dodatkowe obciążenia po to żeby tam były te inwestycje prowadzone więc pytanie na to czy wodór zacznie po prostu się opłacać wydaje się że to nawet nie jest poprawnie postawione pytanie bo jeżeli rządy postanowiły że wyemi Myślę że będziemy mniej emitować CO2 jednocześnie że te pieniądze będą tam płynęły to znajdą się firmy które zaczną po prostu to wykorzystywać i niekoniecznie musimy się zastanawiać nad tym czy za 10 lat będziemy jeździli samochodami wodorowymi bardziej się my jako inwestorzy musimy zastanowić czy przez te 10 lat nie będzie bardzo fajnych okazji inwestycyjnych żeby kupić spółki które będą chociażby tworzyły coś na co będzie w cudzysłowie sztuczny popyt ale taki sztuczny pobyt był wielokrotnie wytwarzany w naszych gospodarkach co się ostatecznie przyjęło i tutaj przy transformacji wodorowej Myślę że będzie podobnie natomiast jeszcze kończąc ten temat Chciałbym przedstawić może taki swój koncept dotyczący tego co w tej energii wodorowej czy tej transformacji wodorowej Moim zdaniem się przyjmie A co się nie przyjmie ze względu na swoją masę baterie montowane na przykład w samochodach ciężarowych autobusach czy samolotach są nieefektywne poza tym Grzeją się Oczywiście możemy wytworzyć nowe baterie lżejsze nie grzejące się i tak dalej więc Transformacja też idzie to swoim torem ale wodór ma bardzo jedno duże jedną dużą zaletę może być tankowany na zasadzie podobny jak paliwo i dawać niezależne od wszystkiego innego transport na nawet tysiące kilometrów tak czy możemy mieć pociąg który jedzie bez żadnej trakcji bez niczego w trakcji elektrycznej oczywiście bez żadnego innego wsparcia Przez tysiące kilometrów bo ma zapasy wodoru sam ze sobą jeżeli Mamy baterię to musielibyśmy mieć tych baterii bardzo dużo Więc moim zdaniem transport właśnie ciężki to będzie ten transport który się rozwinie przy udziale wodoru i tam powinniśmy zwracać uwagę nie transport osób indywidualnych bo tutaj musielibyśmy zbudować bardzo dużą sieć dostarczania tego tego wodoru a myślę że to jest koszt na razie za duży Najpierw trzeba przekroczyć ten pierwszy próg więcej na ten temat znajdziecie w słabe że Natomiast ja was Zapraszam także do price action w praktyce czyli mojego kursu w xtb możecie w swojej platformie xstation ten kurs odpalić Dowiecie się w jaki sposób ja podchodzę do analizy ceny a teraz ja wam serdecznie dziękuję i oczywiście zapraszam bo też powiedziałem o tym że uran to jest temat który można mówić godzinami i wszystkoperze mamy materiałów na 6 godzin takim ekspertem który inwestuje na rynku uranu od samego jego początku tego hossy 2019 roku i bardzo dużo ciekawych informacji tam znajdziecie serdecznie dziękuję [Aplauz] [Muzyka] [Muzyka]