Tak inwestują najwięksi: Buffet, Munger, Fisher, Graham i… Tomek Jaroszek # wtorekzfinansami [5 zasad inwestycyjnych Buffetta]

[Muzyka] ha [Muzyka] Buffet Buffet przez 2T na końcu mamy błąd na okł dcz na odliczaniu przed chwileczką zobaczyłem Cześć Dobry wieczór witam was bardzo serdecznie na wtorku z finansami dzisiaj gościem jest Tomasz Jaroszek bloger finansowy dziennikarz ekonomiczny i popularyzator rozsądnego inwestowania ale najlepiej tku jeżeli parę słów sam powiesz na początku o sobie cześć i dzień dobry dobry wieczór w zasadzie już wszystkim bardzo się cieszę że tu jestem i bardzo się cieszę że z tej strony tutaj SPR przed kamery a nie jako WID bo też regularnie do wtorków z finansami zaglądam faktycznie bloger finansowy wcześniej dziennikarz ekonomiczny możecie mnie nazwą doradca TV bo zaczęło się wszystko od przygody z YouTubem i stwierdzeniem że można robić edukację finansową troszeczkę inaczej niż klasyczne Media Czyli byłem panem w garniturze który rozmawiał z innymi panami w garniturze Ale nie o to chodzi więc teraz ta edukacja finansowa już troszeczkę inaczej chciałem wam tylko powiedzieć że Tomek zainspirował mnie do tego żeby przejść również do YouTube i zacząć nagrywać filmy bo coś tu Kasiu nam jakieś włączasz prostokącik bo twoje filmy zacząłem oglądać sobie pomyślałem kurczę to jest fajne Medium do tego żeby przekazywać wiedzę finansową ostatnich parę dni spędziłem z tą z książką Tomka śladami warena buffetta i trochę o tej książce opowiemy ale po pierwsze Chciałem Wam powiedzieć że gdybyście chcieli znaleźć więcej informacji o Tomku to tutaj macie podany i adres jego bloga i jego wydawnictwa milion kroków KC A dzisiaj opowiemy wam o takich rzeczach króciutko jako wprowadzenie Kim są Buffet i manger bo mamy naprawdę niezłą historię wam do powiedzenia dzisiaj później bo zależy mi bardzo żebyście zawsze wyciągnęli jak największą wartość z tych naszych spotkań Przejdziemy przez pięć bardzo ważnych zasad inwestycyjnych takich które Tomek wyciągnął z całego oceanu zasad którymi i czy to manger czy Philip Fischer czy Charlie czy Warren buffett kto tam jeszcze jest czy Benjamin Graham się posługuje podpytać też Tomka jak on dba o swoje finanse bo podejścia są różne więc to będzie też bardzo ciekawe i na końcu opowiemy wam trochę o podró C cego nauczył się w czasie podróży do zobac dzisiejsza Audycja zawiera lokowanie produktu absolutnie coca-cola nam nie płaci ale zaraz coś wam pokażę tutaj mam jeszcze takie cukiereczki tak zwane candies ten kto zna trochę biografię buffa dokładnie będzie wiedział o co chodzi A ja chciałem tylko pokazać wam teraz takie przejście tu siedzą dwa dziadki i uwaga uwaga właśnie dziadki i tu siedzą dwa dziadki i mamy teraz cztery dziadki na ekranie nie dwa a ty Tomku Opowiedz skąd ta fascynacja bufetem i manger tak w ogóle przygoda zaczęła się dosyć ciekawie No bo każdy chyba Kto interesuje się inwestowaniem w Polsce i na świecie kojarzy nazwisko buffetta no bo jeden z najbogatszych ludzi na świecie przez kilka lat najbogatszy człowiek na świecie i jedyny na tej liście który doszedł do tego inwestując pieniądze jak sobie spojrzymy na tę listę multimiliarder to zawsze ktoś coś wynalazł ktoś coś sprzedaje a ten gość po prostu inwestuje pieniądze No można powiedzieć że od kiedy Pamiętamy To to jest za mało powiedziane bo 70 lat kariery inwestycyjnej gdzie Warren lat 92 a jego partner biznesowy Charlie manger lat 98 więc panowie sami obaj z siebie żartują że duet który już niemalże 200 lat y występujący razem na scenie prowadzący razem największy wehikuł inwestycyjny na świecie wspomniany już tutaj kilkukrotnie berer HW a ja zainteresowałem się tym troszeczkę głębiej ponieważ wydaje mi się że wszyscy mówimy tak bardzo płytko o Renie buffe od wielu lat no bo to ten najbogatszy To ten który zawsze kupuje tanio i jakoś tak mu wychodzi przez 70 lat no oczywiście historia jest dużo dużo głębsza i tak zacząłem troszeczkę od podróży w 2018 roku właśnie do macha zobaczyć jak to od środka wygląda później zaczęliśmy zgłębiać zgłębiać zgłębiać te tematy No i tak zaczęliśmy wyjaśniać trochę od polskiego inwestora dla polskiego inwestora co od tego buffetta można się nauczyć żeby to nie było była tylko taka mityczna postać o której się czyta artykuły ale no czego można się nauczyć od najbogatszego gościa Myślę że dzisiaj trochę powiemy że można się nauczyć i nie tylko w kategorii inwestowania ale trochę też w szerszych finansach osobistych tak jest i już przejdziemy do tych zasad inwestycyjnych ja tylko sobie przypomniałem taką anegdotę że Charlie manger zapytany o to co chciałby wiedzieć na temat przyszłości powiedział że chciałby wiedzieć w którym miejscu umrze to wtedy nigdy tam nie pojedzie i ma 98 lat jest cały czas aktywny zawodowo więc oby mogli pójść również ich ślady a druga pocieszająca sprawa podobno nie wiem czy to są adekwatne statystyki 99 swojego majątku Buffet zarobił grubo po 50 Więc widzisz Tomek wszystko jeszcze przed nami więc lecimy jeżeli chodzi o te zasady zasada numer 1 No właśnie wyciągnąłeś taką bardzo nieoczywista oszczędzanie jest najważniejsze Tak No myślę że każdy kto interpretuje czy listy do akcjonariuszy czy to co robił Buffet przez te 70 lat kariery inwestycyjnej znalazłby sobie swoich Ulub pi Ja wyszedłem z tego założenia co bym chciał przekazać polskim inwestorom ale nie tylko bo w ogóle widzą tego programu wszystkim którzy się interesują swoimi finansami Buffet sam wielokrotnie to Podkreśla to zdanie znajdziemy w listach do akcjonariuszy że Stany Zjednoczone są tam gdzie są bo obywatele stanów oszczędzali te pieniądze później te pieniądze blokowali w różnych postaciach w postaci nieruchomości w postaci własnych biznesów w postaci inwestycji ale to oszczędzanie cały czas było bardzo bardzo istotne a my się bardzo często fiksujacy Tylko nie dopowiadanie Ile pieniędzy my w to włożymy bo jak przekładamy procenty na kwoty to się później okazuje że to 10 proc jest fajne tylko żeby tam włożyć setki tysięcy złotych i nagle już zupełnie inaczej patrzymy na te sytuacje więc żeby w ogóle przejść do inwestowania musimy najpierw ogarnąć temat oszczędzania to się absolutnie nie zmienia i Buffet zawsze to podkreśla więc ja będę zdecydowanie to dokładnie tut Jarek skomentował oszczędzanie A może zwiększanie zarobków de facto chodzi o to samo czyli Jeżeli masz zarobki większe od wydatków to w nieuchronny sposób te oszczędności rosną i to jest rzeczywiście bardzo ważne bo dużo łatwiej jest zacząć od oszczędzania niż starać się pomnażać mały kapitał i zamiast walczyć o wielką stopę zwrotu z małego kapitału zastanówmy się jak ten kapitał też zwiększać swoimi wpłatami kiedyś zrobię o tym ostatni odcinek bo ostatnio sobie nawet Symulował takie rzeczy jak niesamowity sposób na wartość końcową portfela wpływa po prostu zwiększenie tych naszych comiesięcznych czy tak jak moim tak jak w moim przypadku C kwartalnych wpad Przechodzimy sobie do kolejnej zasady i ta zasada którą Tomek wybrał brzmi tak nie bój się zmiany poglądów No to jest ciekawe to jest nietypowe jeśli się nie zna dobrze historii warena buffetta bo tak jak wspomniałem My lubimy się fiksować na takich No rzeczach które przylgnęła Czyli jak słyszymy gdzieś waren Buffet To ten który lubi kupować tanio spółki No i nagle się okazuje że on kupowa tanio spółki ale bardzo bardzo dawno temu bo później doszedł do wniosku że jednak czasem nie może patrzeć tylko i wyłącznie na wskaźniki że ona jest bardzo tania pod względem wskaźników analizy fundamentalnej tam jest jeszcze bardzo wiele innych czynników które trzeba brać pod uwagę No i nagle się okazało że lepiej jest kupować spółki po prostu bardzo dobre i mogą być już troszeczkę droższe i ileś lat te poglądy ewoluowały i każdy kojarzy nauczycieli przeróżnych warena buffetta No najczęściej wspominany inteligentny inwestor czy książka która go zainspirowała dokładnie Benjamina Grahama tylko rzadko kiedy się mówi że on przestał inwestować jak Benjamin Graham dosyć wcześnie i później jeszcze pojawił się pan Fischer a później jeszcze pojawił się pan manger więc tych nauczycieli buffett trochę miał i od każdego wyciągał to co najlepsze i dzięki temu te jego poglądy faktycznie zmieniały się z biegiem lat i on bardzo często o tym wspomina na ostatnim walnym zgromadzeniu też Ile razy panowie mówili jak bardzo się mylili ile po prostu jak wyciągano z tego jakieś wnioski więc jak najbardziej dokładnie a zatem nie warto zmieniać znaczy inaczej nie warto trzymać się swoich poglądów za wszelką cenę Kiedy zmienia się rzeczywistość kiedy zdobywamy nową wiedzę kiedy Uczymy się więcej to nie pozostajemy na to ślepi i to jest ta zasada numer 2 którą Tomek wybrał i lecimy dalej Zawsze MJ wolną gotówkę najlepiej więcej niż potrzeba tutaj panowie mieli na myśli No Buffet to porównuje swoją spółkę w ogóle do banku że oni mają zawsze tyle wolnej gotówki że jak jakieś spółki potrzebują finansowania to wcale nie muszą na Wall Street szukać jakiegoś banku który tutaj coś pożyczy Czy dokapitalizować zawsze do berkshire ktoś tam odbierze Ile tych pieniędzy jest potrzebnych to jest oczywiście ten poziom abstrakcyjny gdzie czytamy o tym że 140 miliardów gotówki Teraz akurat ruszone więc już nieco tak i potężnej ilości gotówki przed tymi spadkami na rynkach tak chociaż wszyscy się śmieją że wreszcie nadszedł czas jakichś spadków jakiegoś przewartościowania bo wreszcie Warren naruszył te pieniądze i zaczęły się jakieś miliardowe transakcje od lat też panowie Czekali na tak zwany Elephant deal czyli żeby faktycznie jakieś te zakupy były większe No ale chodzi o to że Warren buffett zawsze ma zawsze ma taką potężną płynność zawsze jest gotowy jeśli są jakieś okazje inwestycyjne i też zawsze to daje mu jakąś solidną stabilność i wydaje mi się że to przełożone nawet na realia finansów osobistych a nie tyle po prostu na inwestowanie No w ogóle zmienia całkowicie patrzenie na życie no ile my blogerzy mówimy o poduszkach finansowych No to to to to faktycznie każdy kto tam ogląda regularnie czyta No to pewnie już mu się śni po nocach że trzeba mieć poduszkę finansową ale ona naprawdę jako wolna gotówka zmienia zasady gry jesteśmy w stanie podjąć jakieś bardziej odważne decyzje nie boimy się wielu rzeczy jesteśmy w stanie zupełnie inaczej rozkładać nasze inwestycje czy w ogóle zacząć często inwestować bo to jest mega ważne więc wydaje mi się że niezależnie od tego czy boimy się panicznie giełdy i nikt nie chce chcemy tam iść to ta zasada powinna z nami jak najbardziej zostać tak ja ja doskonale wiecie mój pierwszy portfel to jest finansowa poduszka bezpieczeństwa ona w pierwszej kolejności ma zapewnić bezpieczeństwo ale już na przykład w portfelu ofensywnym trzymam dużo gotówki w momencie kiedy nie mam żadnego pomysłu inwestycyjnego nie staram się za wszelką cenę Gdzieś ją upchać bo jak nie ma jakiejś okazji to nie ma a druga jeszcze bardzo ważna sprawa to jest właśnie takie powiedzenie to akurat bardzo lubię bransona przy okazje biznesowe są jak autobusy co chwilę podjeżdża następna więc nie trzeba za wszelką cenę tej gotówki przepalać i zawsze jednak trochę MJ mieć odłożone i żeby móc wykorzystać różne okazje lecimy dalej Nie kieruj się prognozami w inwestowaniu No tut to jest mi bardzo bliska zasada Rozwijaj się na ten temat ostatnio Warren buffett Zresztą powiedział na na tym spotkaniu w Omaha które mogliśmy wszyscy oglądać w naszą polską majówkę że panowie w berer hwe nie korzystają z prog rynkow a już na pewno nie korzystają z własnych prognoz mogą sobie porozmawiać jak im się wydaje że może być ale to nigdy absolutnie nie jest jakaś przesłanka Inwestycyjna Myślę że najlepszym najlepszą taką ilustracją w ogóle dla tego punktu jest przyjrzenie się przyjrzenie się prognozom z 2019 roku takim które Nie zakładały pandemii I wojny i krótka piłka tak jakby patrzymy na te wszystkie prognozy które nie zakładają że jest jakiś czarny łabędź na rynku że Barsa czynników się zmienia jeśli byśmy patrzyli tylko wyłącznie na prognozy No to pewnie byśmy musieli zmieniać te strategie inwestycyjne może nie co kwartał ale faktycznie No zdecydowanie częściej No a niestety coś w tym jest że my Uwielbiamy takie rzeczy czytać oglądać i te katastroficzne prognozy sobie czytamy oglądamy i zastanawiamy się jak dostosować do tego portfel a później się okazuje że żadnej katastrofy nie było albo odwrotnie mamy same optymistyczne założenia i nagle się okazuje że bessa też raz na ileś lat Może się trafić więc no nie strategia a prognozy to to to absolutnie Buffet progno wyzuca do kosza i na to co dzieje się na rynkach wpływa tak wiele zmiennych że ci którym udaje się coś przewidzieć rzadko kiedy Są ci sami którzy przewidzieli coś wcześniej Innymi słowy trafione prognozy często wynikają po prostu z tego że jest ogromne grono prognozujący No i siłą rzeczy ktoś od czasu do czasu trafi stając się nowym górą Guru ale nie warto Opierać swojego inwestowania na prognozach tylko na pewnych zależnościach takich które są na rynku od lat stałe lecimy zasady No właśnie to jest bardzo ważna sprawa szczególnie teraz kiedy mamy na rynkach spadki być może początek jakieś większej bessy nareszcie z tego punktu czwartego się doczekali którzy czekali wreszcie na te wielkie spadki bardzo się czy goty goty dużo w portfelu ofensywnym giełdowe spółki to prawdziwe biznesy a nie wirtualne instrumenty Buffet wspomina o tym bardzo często że to by ten Oświecenia kiedy On próbował jako jeszcze bardzo bardzo młody inwestor wszystkiego sortowania spółek czyli grania na spadki próbował analizy technicznej co wielu osób bardzo dziwi jak w ogóle słyszy że coś takiego raz że kilkadziesiąt lat temu też funkcjonowało też były podręczn joty tak tak tak no właśnie nie miał tych pięciu monitorów tak jak my teraz i możemy sobie próbować różne cuda nanosić na wykresy i one coraz ładniej wyglądają on to studiował analizę techniczną poprzez książki i i próbował sobie sam to rozrysowywanie to było zrozumienie że to nie jest jakiś kawałek papierka w tym przypadku jeszcze wtedy fizycznego dzisiaj wirtualnego całkowicie tylko to jest prawdziwy biznes który wypracowuje wartość który ma przychody ma zyski ma koszty który ma jakieś swoje problemy który musi się dostosować do zmieniającej gospodarki który może płacić dywidendy on też Często porównuje do różnych innych instrumentów no takich jak złoto ale też chociażby takich jak Bitcoin że to jest po prostu coś co zależy od tak wielu czynników że za 10 lat jak wyjmiemy z szuflady sztabkę złota i wyjmiemy portfel bitcoinowy No to nie mamy bladego pojęcia ile to może kosztować nic się nie zmieniło dalej będziemy mieć sztabkę złota i kawałek bitcoina a spółka za ten czas zatrudni ludzi wytworzy nowe produkty pieniądze podzieli się dywidendami i tak dalej i tak dalej więc no patrzenie na to jak ona realny biznes to zupełnie zmienia perspektywę i myślę że to o czym warto pamiętać to że to są dwie różne rzeczy czyli cena spółki która jest na giełdzie i jej faktyczna realna wartość w większości tych firm które teraz drastycznie tracą na wartości nic takiego się nie wydarzyło w ciągu ostatnich dwóch miesięcy Co by usprawiedliwiał aż tak głębokie spadki może będą jeszcze większe i dobrze bo dużo spółek było drogich tych okazji inwestycyjnych będzie będzie coraz więcej ale w momencie kiedy sobie z tyłu głowy będziemy pamiętać że to co kupuje to nie jest wirtualny papier tylko to jest udział w realnym biznesie No to można sobie już spać o wiele bardziej spokojnie lubię Często patrzeć na tych wiecie najbogatszych ludzi tak którzy mają są właścicielami ogromnych firm Oni nie sprzedają w panice akcji swoich firm tylko dlatego że ich cena na giełdzie spada więc warto na to spojrzeć Zaraz zobaczymy w jaki sposób ty wprowadzasz te zasady w życie a ja chciałem jeszcze powiedzieć wam tak tutaj macie listę kilku innych dodatkowych takich znanych zasad warena buffetta nie będziemy ich w tej chwili omawiać bo chcemy też odpowiedzieć na pytania które zadajecie w trakcie więc bardzo serdecznie was do tego zapraszam śmiało pytan będziemy za chwilkę z Tomkiem na nie odpowiadać oczywiście nie Muszą dotyczyć warena waa pytajcie o co tylko chcecie a My postaramy się na to odpowiedzieć ogromna prośba do tych z was k są na Facebooku o takie emoty a również na YouTubie łapki w górę bo wtedy po prostu ta transmisja ma szansę dotrzeć do większej liczby osób ale z tej listy tutaj dodatkowych cytatów i wypowiedzi buffetta którą Tomku przygotowałeś chciałem przeczytać Punkt siódmy bo myślę że on jest bardzo ważny żeby o nim pamiętać nie liczy się to czy przewidział deszcz liczy się czy zbudowałeś arkę No nie czekał z budową Arki aż spadnie deszcz no właśnie co miał tutaj na myśli albo Jak ty odczytujesz tę zasadę No Buffet w ogóle patrzy na wszystko tak długoterminowo że dla nas to się może wydać abstrakcyjne No bo też nieraz się pojawiało że on czeka na spadek konkretnej ceny konkretnej spółki na przykład dekadę to jest ciężko nam sobie w ogóle wyobrazić że mógł za 10 lat do kupić akcj danej spółki bo spad do jakiegoś poziomu znalazł spółkę przeanalizował ją policzył jej wartość wyszło mu że ta wartość jest zbyt niska w stosunku do aktualnej ceny ale spółka mu się podoba i potrafi dekadę czekać aż cena spadnie na tyle żeby tę spółkę dodać do portfela jest to z naszego pewnie punktu widzenia jest to dosyć abstrakcyjne myślenie mem zawsze z tyłu głowy że nasza giełda ma 30 lat więc my w ogóle naprawdę dopiero startujemy dopiero się rozpędzamy natomiast u buffetta zawsze to tak wyglądało że musimy co jakiś czas mieć recesję musimy co jakiś czas mieć spadki wręcz paniczne jeśli chodzi o wyceny na rynku akcji A on cały czas musi mieć jakąś gotówkę musi być gotowy albo musi być gotowy na problemy konkretnych spółek które mają bardzo dużą wartość No też gdybyśmy historię taką już konkretnie prześledzić to by się znalazło kilka takich sytuacji w których rynek Miał się dobrze ale konkretna spółka która zdaniem buffetta była wyśmienita nagle miała jakieś tarapaty związane Chociażby z jej otoczeniem czyli tak jak powiedziałeś w spółce jest wszystko okej fundament zi ale otoczenie sprawiło że wycena nagle leci na łeb na szyj No i waren Buffet wstaje Wtedy szczęśliwy i to jest właśnie ta ta jego Arka którą trzeba wykorzystać w tej sytuacji i w długim terminie zainkasować zyski No dobrze to przebr przez tych pięć zasad i większość dodatkowych cytatów znaczy większość kilka takich najciekawszych macie też wylistowanie można so cofnąć film obejrzeć i oczywiście na blogu wszystkie one będą opisane to teraz chciałem przejść do takiego punktu jak ty dbasz o swoje finanse w jaki sposób inwestujesz jak to u ciebie wygląda że bardzo chciałbym być tak super konsekwentny jak Warren buffett i rozumieć tak bardzo długi termin ale jako 30 Parol atek sam się tego bardzo długo długiego terminu jeszcze czy muszę siłą rzeczy uczyć ja taką największą transformację prem kilka lat temu przesuwając sporo swoich środków w stronę spółek dywidendowych i No ta formuła zasilania mojego rachunku dywidendami bardzo mi odpowiada i to jest taki efekt psychologiczny No bo gdybyśmy pewnie usiedli teraz do Excela to myślę że spokojnie byś m przekonał że dobry ETF mógłby gdzieś tam podatkowo i tak dalej akumulujący mógłby Ten efekt spółek dywidendowych przebić ale u mnie akurat to spełnia dwie funkcje Po pierwsze bardzo dobrze się czuje kiedy ten tak zwany cash flow jest cały czas zachowany i te pieniądze naprawdę wpływają na ten rachunek natomiast z drugiej perspektywy to dalej daje mi ogromną frajdę z szukaniem po po prostu tych spółek samodzielnie bo to jest podejmowanie dużo większego ryzyka co Zresztą doskonale teraz u mnie widać bo jak widzimy te wszystkie spadki to one absolutnie mnie też nie oszczędzają zarówno na polskim jak i zagranicznych rynkach te spółki dywidendowe nawet jeśli często w takich sytuacjach trzymają się dużo lepiej niż te spółki bardzo agresywne No to nadal absolutnie cały czas spadają i tutaj bardzo mi też to pomaga że jeśli już mam wybraną jakąś konkretną spółkę czy nawet jakiś konkretny konkretną pulę spółek które wiem że chcę że płynęły od nich te dywidendy przez wiele wiele lat no to tak jak mamy sytuację spadków to ja nie zastanawiam się nad szukaniem jakiegoś innego wynalazku który nagle musi mi wpaść ja już mam tę listę gdzie tak naprawdę chcę mieć więcej akcji po niższej cenie więc ta prostota trochę tej reguły bardzo do mnie trafia I to jest ta dominująca część portfela Głównie to się składa z akcji polskich i amerykańskich bo na razie tylko te dwa rynki są ruszone Okej czyli inwestujesz tak postaram się wyciągnąć z tego taką esencję inwestujesz samodzielnie głównie selekcjonuje spółki z polskiej giełdy i z amerykańskiej przy czym preferujesz też takie podejście żeby to były spółki dywidendowe bo wpływające do portfela dywidendy dają ci takie wiem większe poczucie spokoju pomagają łatwiej przejść przez trudne momenty na rynku i bardziej zrozumieć ten długi termin No bo faktycznie inaczej troszeczkę patrzę na spółkę Która właśnie związana z technologią modnym gamingiem paroma innymi rzeczami a inaczej na taką która już 20 lat wypłaca dywidendy na polskim rynku i wydaje się że jest na przykład dobrą propozycją do Ike czy xze na naszych polskich rachunkach oczywiście też Korzystam z etfów ale w dużo mniejszym zakresie czyli właśnie C czyli jakaś część portfela też jest w ETF jakie to są etf-y w sensie jakiego rodzaju czy tam w co inwestują z mojej perspektywy s&p 500 to jest taka podstawa absolutnie to już nie nie wnikam do końca czy czy indeksy światowe czy czy cały świat w jednym instrumencie no Chociaż nie ukrywam bardzo mi się podoba to co zrobił vangard czyli te produkty które mają akcje i obligacje w jednym tak Live Strategy 8020 Aż nam chyba 60 40 jeszcze chyba trzeci jest też ale w każdym razie no akurat tego sam nie posiadam ale gdybym zaczynał wcześniej i gdyby to już było takie super powszechnie dostępne to pewnie bym się też skusił na takie rozwiązanie które załatwia mocno te sprawy no i oczywiście jakieś te moje agresywne inwestycje które różnie się kończą w ramach od lat powtarzam że można mieć taki mały agresywny portfel żeby trochę może nie powiem właśnie chciałem bardzo nie użyć tego słowa kasyno ale mo spra moja żona mój portfel też tak nazywała ofensyw to to faktycznie pozwala na mniejszej kwocie sprawdzić czy się miało rację gdzieś tam cieszyć się z zysków a z drugiej strony ta porażka nie zabije tych dużych inwestycji które powinny być Zdecydowanie stabilniejsze więc trochę wychodzę z tego założenia No tak samo od dwóch lat pojawia kryptowaluty w portfelu co Pewnie wielu konserwatywnych inwestorów powiedziało co ty w ogóle robisz No dobra ale w tej mniejszej części chciałbym się tego uczyć Chciałbym zobaczyć jak w ogóle działa ten rynek i szkoda by było to robić czysto teoretycznie wię jeszcze nie mam czasu żeby się ich nauczyć że zostanę takim dinozaurem jak dwa dziadki tam na końcu A powiedz na ile czasochłonne jest takie inwestowanie jakie ty uprawiasz powiedział że za bardzo i to ma sens tylko i wyłącznie dlatego że jestem blogerem finansowym i się żeczy to się łączy z tym co robię na co dzień Czyli że piszę jakiś artyku nagrywam podcast i gdyby tego nie było gdybym szedł do pracy innej No to by musiałbym siłą rzeczy przejść chyba do formuły albo etfów albo jakiejś małej grupy spółek dywidendowych które po prostu są zasilane gotówką od czasu do czasu no ale kluczowa rzecz którą ja wyciągnąłem w ogóle od buffetta i męczy mnie to od lat i w zasadzie jest tak taką główną zasadą to jest to budowanie snowballa tak zwanego snowball to jest nazwa która się wzięła od biografii buffetta którą też kilka lat temu czytałem jakby ktoś miał wenę to to szczerze polecam tylko że to jest 1000 stron i po angielsku bardzo dobry audiobook jest fajnie się tego słucha dokładnie audiobook jest rewelacyjny ale tam jest pięknie wytłumaczone na takiej metaforze tej kuli Śnieżnej która się toczy i toczy i toczy ten śnieg się przykleja coraz bardziej No i to jest metafora budowy kapitału przez ba feta i ja ten snowball staram się stosować w ogóle w swoim życiu w swoim biznesie w oszczędzaniu tak jakby to mnie bardzo mocno przekonuje do tego że trzeba tam cały czas dorzucać kapitału czy przez oszczędzanie czy przez zarabianie skupiać się żeby ten strumień pieniądza wszedł na te rynki finansowe i te bezpieczniejsze i żeby się znalazło parę złotych na obligacje na etf-y i żeby te zasilić nawet portfele bardziej agresywne ale żeby cały czas tam płynął kapitał to co mówiliśmy na początku że ten że Buffet tak naprawdę w późnym wieku znaczy tam po 50 tak zarobił ponad 99 proc swojego majątku Tak patrząc ile ten majątek wynosi dzisiaj to gdy miał lat 50 to to był raptem 1 proc ten właśnie efekt tego procentu składanego On jest strasznie niedoceniany na początku nigdy nie jest liniowy kiedy inwestujemy w zmienne aktywa Ale muszę przyznać że mi również czasem bardzo pomogło to żeby mocno wydłużyć w głowie o Przepraszam was bardzo mamy mamy dostawę dostawę kolacji na dzisiejszy na dzisiejszy wieczór to jest urok transmisji na żywo ale myślę że każdy w blogosferze to doskonale rozumie że różne dziwne rzeczy się zdarzają to jest akurat najmniejszy problem tak jest i to wydłużenie tego horyzontu inwestycyjnego powoduje że na przykład takie sytuacje jak teraz czyli spadki to ja sobie myślę Wow ale super są spadki mogę uzupełniać portfel aktywami których ceny z perspektywy tego jakie one mogą być za tych lat 20 30 kiedy będę rzeczywiście dzisiejsze ceny to jest nic jeszcze raz najmocniej was przepraszam damy tam radę coś nam pozdrowienia dla pieska Bardzo dziękuję No misiu misiu Tom mógł tego doświadczyć jak ktoś przychodzi to musi sobie trochę poszcz No dobra kochani to Przechodzimy teraz tak pierwsza sprawa ten weekend spędziłem z książką Tomka i muszę powić że podchodziłem do niej na dwa razy czyta absolutnie przeciwnie Przeczytałem sobie najpierw po otrzymaniu od Tomka początek gdzie opisuje historię buffetta tę historię znam ale również historię ich podróży na spotkanie inwestorów berer h Ale potem są właśnie spisane rozpisane na No kilkudziesięciu stronach zasady inwestycyjne buffetta Fischera Benjamina Grahama i Charliego mangera powiem wam że wsiąkłem w to po prostu napisane lekko bardzo przyjemnie więc naprawdę jest to pozycja którą z przyjemnością Chciałbym wam polecić ale teraz chciałem żebyś jeszcze opowiedział trochę o tym o bo mówisz że od buffetta można się uczyć nie tylko takich rzeczy związanych z inwestowaniem ale też takich związanych z życiem no i Tomek jest jedną z tych osób która jako udziałowiec firmy berer HW czyli wehikułu inwestycyjnego warena buffetta wziął udział w walnym zgromadzeniu co jest wielkim takim dorocznym świętem odbywającym się w Omaha w nebrasce ale może to nie ja będę o tym opowiadał Ja chciałem tylko powiedzieć jedną malutką rzecz to że tutaj jest ta Cola to jest taki żart mojej żony która kupiła nam tą kę przed dzisiejszym spotkaniem bo Buffet i manger zawsze jak tych spotkaniach To oni tak i sobie popijają kole i zajadają te oto cukiereczki to Tomek mi przył co to są za cukierki to jest oczywiście spółka warena buffetta bo Zasada jest prosta że na tej imprezie może być coś tylko gdzie ma udziały waren Buffet są jego ukochane cukierki podobno pierwsza inwestycja do której przekonał buffetta Charlie manger i inwestycja która oczywiście dała zarobić wiele wiele milionów dolarów po latach ale była to spółka która nie była tania więc gdyby Graham przyjrzał się spółce C candis to by powiedział że jest zdecydowanie za droga i nie wolno tych cukierków kupować te czekoladki będą idealne na deser po dzisiejszym wtorku A powiedz co my tutaj mamy na tym zdjęciu mamy na tym zdjęciu autentycznie dom pod który każdy może spokojnie sobie przyjść żeby było śmiesznie jest to przy tej samej ulicy co biuro bofa nie wygląda jak dom multimiliarder to akurat Przemek gersz z którym byłem na tym spotkaniu wrzucał chyba na Twittera Jak wygląda całe to osiedle i naprawdę to nie jest największy dom to nie jest najpiękniejszy dom tam są wręcz pałace A to jest taki przeciętny spokojny domek kupiony już nie pamiętam dokładnie w 50 którym W każdym razie jeszcze w latach 50 dla buffetta to był duży problem Muszę powiedzieć bo no musiał się rozstać z jakąś tam pulą gotówki ale sam siebie przekonywał że to załatwia ten problem na wiele wiele lat i to jest bardzo ważne żeby mieć gdzie mieszkać stabilna część tutaj jest zbudowana Rodzina ma gdzie mieszkać On już wtedy miał dzieci więc tutaj długo się wahał czy te pieniądze nie powinny być zainwestowane ale stwierdził że to jest taka podstawa żeby mieć spokojną głowę do inwestycji no i ten dom jest cały czas więc no w trakcie tych pielgrzymek inwestorów raz do roku to jest nawet taki drucik żeby tam nie wjeżdżały aut na na trawnik oczywiście tego nie ma na co dzień jest też ochroniarz w budce i kamery to wszystko dodano dosłownie po dokumencie który się ukazał na HBO o waranie buffe bo wtedy więcej osó Buffet taki bardzo też bardzo fajny fajny film warty warty polecenia No wł osób zobaczyło że to jest do zrobienia No i tylko tak kończąc Wątek to jest wzdłuż farnam Street bodajże 3 mile dalej jest biuro więc całe życie warena buffetta kręci się wokół tej jednej ulicy wzdłuż Omaha autentycznie jedziemy taksówką 3 mile i jesteśmy już pod jego biurowcem a w zasadzie biurowcem w którym on ma tylko dwa piętra Jeśli mnie pamięć nie myli czyli Buffet żyje bardzo oszczędnie żadnych drogich garniturów drogich zegarków cały czas ten sam dom i po drodze do pracy zamawia sobie zestaw McDonaldzie swoją drogą Nie wiem Cola McDonald's cukierki ja nie wiem jak ten facet żyje albo jak długo mógłby żyć gdyby odżywiał się zdrowo ale to zupełnie inny temat a Tak Słuchajcie wygląda zebranie akcjonariuszy ber po prawej stronie widzicie scenę i stół przy którym siedzą Charli manger Warren buffett i jeszcze dwie osoby tam od nich Tomek Zaz powie kto to wielkie święto kapitalizmu tak to można nazwać co tam się dzieje mówią o tym różnie Właśnie mówią o tym tak Jak wspomniałeś wielkie święto kapitalizmu mówi się że to jest łó stok dla inwestorów jest to walne zgromadzenie spółki jeśli ktoś wie jak działają spółki jak Mają walne zgromadzenia to pewnie jest to dosyć abstrakcyjne co tutaj widać No bo z reguły to jest kilka osób które musi wypełnić jakieś kwitki pokazać że wszy jest okej tam zagłosować tak a tutaj dosłownie jest to największa sala w nebrasce i to są wszystko posiadacze akcji spółki tego wehikułu inwestycyjnego berkshire h Oczywiście jak to u buffetta to się zaczęło dosyć niewinnie bo zaczęło się w stołówce jednej z firm i po prostu Zaczęło się od walnego zgromadzenia w którym Warren chciał powiedzieć akcjonariuszom co się dzieje z ich pieniędzmi a że opowiadał coraz ciekawiej zbierał się coraz więcej ludzi No i tak przez lata przez lata przez lata spotkanie ewoluowało tam było 200 300 500000 No i jak Buffet już stał się multimiliarder a później najbogatszym człowiekiem na świecie no to skończyło się miejsce i żeby tutaj wejść trzeba przyjechać dobre dwie trzy godziny wcześniej i się jeszcze stoi w wielkiej kolejce Przed tą halą więc wygląda to absolutnie abstrakcyjnie hala mieści 20 parę tysięcy ludzi i to jest oczywiście spotkanie które można oglądać na żywo czy przez Yahoo Finance czy przez cnbc w tym roku więc każdy z nas może to obejrzeć już ostatnie zdjęcie i przechodzimy do sesji pytań i odpowiedzi widz się na nim między innymi Jedną z moich ukochanych książek czyli almanak biednego biednego Charliego czyli zbiór takich esejów myśli i przemów Charliego mangera o którym już kiedyś kiedyś wspominałem o Andrzej zaprasza do zadawania pytań powiedz co tu jeszcze Tomku mamy i ruszamy bierzemy się za pary z tym O co nasi dzisiejsi widzowie pytają Warren Buffet jest naturalnym ambasadorem spółek które posiada i dba o to żeby wszyscy wiedzieli jak to działa i wszyscy kupowali Czyli można powiedzieć żeby akcjonariusze stawali się jednocześnie klientami spółek bardzo Fajne podejście Ja z tym podejściem chodzę dosłownie po spółkach polskich giełdowych i też im mocno to tłumaczę że Zróbcie to tak jak Buffet bo to naprawdę pięknie Działa każdy akcjonariusz ma taką plakietkę która wygląda identycznie nieważne ile mamy pieniędzy na koncie ile mamy akcji każdy jest tutaj równy i ma zniżkę i w hali obok dosłownie w hali bo są dwie hale w hali obok jest ta część Targowa Gdzie można dokonać zakupów można kupić te cukierki można kupić książki znaczki pocztowe można kupić kampera chyba 500000 dolar mniej więcej można kupić samolot mały biznesowy bo taką spółkę też posiadają przeróżne rzeczy tutaj można kupić Niestety nie można nic z coca-coli kupić było w tym roku może kwestie pandemiczne ale zawsze to było rewelacyjne stoisko więc Buffet cały czas zachęca do tego żeby akcjonariusz był też klientem spółek które posiada No a ci posiadają te akcje tak jakby pośrednio poprzez wehikuł berkshire hwe więc no klienci tutaj też zostawiają miliony dolarów co jest jakimś swoistym fenomenem że ludzie jadą tu na przykład pół świata po to żeby kupić cukierki i zostawić je w kasie podobno 12 ton cukierków na ten event zostało zamówionych weź teraz łyka Bo ja wypiłem już właśnie poy coca-cola powinna nam tutaj jakieś f albo przysłać przynajmniej jakąś parę puszek a tutaj Zobaczcie otworzyłem z ciekawości to są takie czekoladki zawsze byłem Czytałem o tych sis candies ale nie wiedziałem co to jest No naprawdę zrobiliśmy lokowanie produktu ale za darmo Dobra kończymy Tomek Bardzo ci serdecznie dziękuję za wszystko za inspirację do otworzenia kanału na YouTubie za super lekturę śladami warena buffetta Miałem naprawdę super super weekend i zawsze miłe wystąpienie w dzisiejszym wtorku z finansami bardzo serdecznie was pozdrawiam za tydzień się nie zobaczymy bo nie będzie mnie niestety na miejscu Słuchajcie jestem na jakimś takiej gali ale już nie pamiętam jakiej w tej chwili patrzę spojrzałem na Kasię ale Kasia też kiwa głową że nie przeczytała mój blog został nominowany w konkursie na ja dziennikarz ekonomiczny dziennikarz ekonomiczny jestem w trójce nominowanych jakieś to miłe opowiem więcej o tym jak już jak już będzie po wszystkim jak zwykle to co za tydzień to ciągle dla mnie plany odległe Trzymajcie się wszystkiego dobrego cześć cześć miło było z wami porozmawiać na żywo nie jako WID A jako Goś tutaj super przygoda i [Muzyka]