O upadłości firmy, zatorach płatniczych i PATObudwolance | Mateusz Haśkiewicz [Upadłość, Restrukturyzacja, Zatory Płatnicze]

przede wszystkim z upadłości najbardziej zadowolony jest syndyk i Zakład Ubezpieczeń Społecznych Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest tak uprzywilejowanym wierzycielem że on wędruje do pierwszej grupy każdy mówi Trump upadał Trump upadał bodajże miał zaliczone cztery bankructwa oficjalne jeżeli chodzi o twoje podmioty gospodarcze działalności gospodarcze natomiast chyba poza jednym wszystkie były takimi upadłości sami kontrolowanymi Wyobraźmy sobie daną firmę gdzie wierzyciel dysponujący tytułem wykonawczym nic w tej firmie nie może zrobić gdzie wierzyciel dysponujący tabem nic nie może zrobić Bo jest ochrona nadana przez państwo element upadłościowy może być wykorzystywany jako rewelacyjne narzędzie do tego żeby uratować firmę i zwolnić się z odpowiedzialności za za długi Trump pokazał że doskonale wie jak to zrobić dlatego mnie to nie dziwi że strateg został wybrany na prezydenta bo ktoś kto potrafił wyjść z wydawałoby się beznadziejnej sytuacji No to ja bym wolał żeby ktoś taki prowadził statek a nie ktoś kto uciekał przed problemami ktoś chce odzyskać swoje pieniądze że proces będzie trwać latami nie ukrywajmy biorąc pod uwagę realia gospodarcze to będzie to dzisiaj 4 pi lat Nawet niestety przez co developer na przykład może powiedzieć No cóż faktycznie trzeba wam tutaj coś oddać więc pytanie bijemy się w sądzie o te pieniądze czy dzisiaj tu i teraz zapłacimy wam 80 partnerem kanału jest HDR restrukturyzacje i upadłości o upadłościach o procesie restrukturyzacji i o tym z czym w Polsce mamy bardzo duży problem będę miał dzisiaj okazję porozmawiać z Mateuszem haśkiewicz kwalifikowanym doradcą restrukturyzacyjnym Mateuszu Witaj serdecznie na naszym youtubowy kanale Dzięki bardzo za zaproszenie bardzo miło jest tutaj być ostatnio pojawiło się badanie mówiące o tym jak wygląda nasza emocjonalna sfera jeżeli mówimy o przedsiębiorcach i o tym jak duża grupa przedsiębiorców boryka się z problemami związanymi chociaż z depresją jak w Polsce upadać tak żeby było najmniej boleśnie jak zadałeś mi to pytanie to pierwsze o czym pomyślałem Żyj szybko umieraj młodo i możemy sobie ten cytat przyrównać do prowadzenia biznesu w Polsce natomiast upadajmy szybko dlaczego Bo jeżeli pojawiają się pewnego rodzaju symptomy że jest problem no to zastanówmy się czy mamy wkładać oszczędności życia w biznes mamy ratować go każdym możliwym sposobem czy też jeżeli prowadziliśmy i ułożyliśmy go sobie w odpowiedni sposób być może uciąć to tak żeby nie pociągnął nas na dno a dlaczego mówię szybko bo dużym mankamentem w Polsce jest to że mamy tylko 30 dni jako przedsiębiorcy żeby złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości I to jest niesamowitym problemem Bo to 30 dni to jest termin o którym przedsiębiorcy nie wiedzą i pokuszę się o tezę bardzo niepopularne ich prawnicy nawet nie wiedzą żeby o tym terminie poinformować w Polsce rok do roku znacząco No ponad 10 proc wzrosła liczba upadłości firm mówiłeś o tym żeby upadać szybko ale to z drugiej strony nijak ma się do tego tej takiej charyzmy przedsiębiorcy czy walki o ten rynkowy sukces No bo jeżeli zbyt szybko się poddamy to pytanie czy tą decyzję Podejmiemy słusznie kiedy takie pierwsze są symptomy gdzie rzeczywiście powinniśmy siąść do stoł się nad tym zastanowić gdzie nie wiem ten temat pasywów tych rzeczy które pasyw tutaj nie mówię pod kątem księgowym ale te które nas ciągną na dół w porównaniu do majątku firmy tu już zaczynamy wchodzić na minus czy jeszcze patrzeć na jakieś inne aspekty wiadomo każda branża jest inna w każdej branży jest inna marżowość rentowność i tak dalej ale czy jesteśmy w stanie te jakieś złote rady dla dla przedsiębiorców wyłapać złota rada numer jen żeby składać wniosek o ogłoszenie upadłości musimy być przede wszystkim niewypłacalni to jest podstawa bo firma która jest wypłacalna to ona nie musi składać wniosku o ogłoszenie upadłości Natomiast jeżeli mamy do czynienia już z faktem niewypłacalności no to wtedy powinniśmy faktycznie zastanowić się czy wniosek o ogłoszenie upadłości na przykład naszej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powinniśmy już składać i kiedy mamy do czynienia z niewypłacalnością wtedy kiedy przepraszam za kolokwializm brak kasy na koncie Wyobraźmy sobie dostałeś fakturę na zapłatę 150 000 zł ale u ciebie na koncie jest tylko 1000 zł nie zabudżetować określonych wydatków albo wiesz że nie wpłyną te pieniądze więc nijak nie będziesz w stanie zapłacić tego a tu się pojawia kolejna jeszcze faktura na przykład na 50 000 zł Nie wiesz co zrobić i teraz ja operuje bardzo małymi kwotami gdzie zwykle w głowie przedsiębiorcy nawet nie z kiełkuje myśl być może upadłość ale jeżeli tego nie zrobi w ciągu tych 30 dni Jeżeli już jest niewypłacalny No to będzie odpowiadać za te zobowiązania zwykle własnym własnym majątkiem prywatnym i cała idei Skupię się może w tej rozmowie na spółce z ograniczoną odpowiedzialnością bo przecież żyjemy tym mitem Załóż spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością będziesz odpowiadać inny mit do kapitału zakładowego często więc mamy wysyp tych spółek 5000 kapitału zakładowego i ten mit w głowie Ja tylko do tej kwoty odpowiadam No nie do końca tak to wygląda Zwłaszcza jeżeli jesteśmy zarządu odpowiedzialnym za prowadzenie spraw spółki wobec czego jeżeli już widzimy że nie mamy pieniędzy No to trzeba składać wniosek o ogłoszenie uwo jeżeli widzimy że ten stan trwa na przykład przez TR miesiące przez TR miesiące nie zapłaciliśmy określonych faktur przeciwko względem co najmniej dwóch wierzycieli to już nawet na gruncie prawnym aktywują się nam domniemania czyli prawo nam mówi Niezależnie jaka jest twoja sytuacja Jeżeli nie płacisz dwóch zobowiązań co najmniej względem dwóch co najmniej wierzycieli przez trzy kolejne miesiące to my Przyjmujemy że ty jesteś niewypłacalny i na koniec trzeciego miesiąca zaczyna tobie biec termin 30 dni No i kto o tym w toku działalności myśli no zwykle nikt na ten temat się nie zastanawia ale jeżeli z różnych okoliczności będziemy mieli do czynienia z sytuacją gdzie chociażby będą tam podatki do zapłaty No to niestety ale za nas będzie myśleć Urząd Skarbowy No i prędzej czy później Dzień dobry pan jest odpowiedzialny za za te zobowiązan Tak więc dlatego mówię upadajmy szybko albo nawet jeżeli będą perspektywy na to żeby nasza spółka się rozwijała i zarabiała to ten wniosek o ogłoszenie upadłości zostanie oddalony ale żeby nie ponosić odpowiedzialności za te długi trzeba ten wniosek składać No i teraz w ubiegłym roku mieliśmy chyba 450 upadłości tak mniej więcej firm w Polsce co jest bardzo małą liczbą weźmy pod uwagę naszego Zachodniego sąsiada ponad 20 000 upadłości w Niemczech za 2024 rok no i porównajmy gospodarka nasza No zbliża się rozmiarami do gospodarki niemieckiej no i w takiej sytuacji pytanie czy ta nasza liczba 450 upadłości to faktycznie oddaje odzwierciedla sytuację rynku ja nie przeprowadzając żadnych badań jako praktyk upadłościowy i restrukturyzacyjny powiem absolutnie nie A z czego to wynika z braku świadomości że trzeba upadać No dobrze No to porozmawiajmy o takich przykładach praktycznych pojawił się raport raport Fir raport mgbi gdzie dowiedzieliśmy się że jeżeli chodzi o ubiegły rok to najbardziej zadłużoną firmą która ogłosiła upadłość jest Liberty Częstochowa i tu mówimy o zobowiązaniach na poziomie niespełna 800 milionów złotych mówimy też i tu jest też taka ciekawostka najbardziej zadłużoną firmą która rozpoczęła restrukturyzację w 2024 roku jest Blue City i suma jej z wynosi 1,3 miliarda złotych my mówimy tutaj głównie z perspektywy przedsiębiorcy jak upadać jak ten proces prowadzić żeby było to najkorzystniejsze dla przedsiębiorców ale powiedzmy sobie jasno kto na tym wszystkim traci No bo tracą przede wszystkim wierzyciele To zależy to zależy bo wierzyciele przede wszystkim tracą w sytuacji jeżeli firma już wędruje do do upadłości kto zarabia na upadłościach kolejna taka teza niepopularna przede wszystkim z upadłości najbardziej zadowolony jest syndyk i Zakład Ubezpieczeń Społecznych Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest tak uprzywilejowanym wierzycielem że on wędruje do pierwszej grupy tam gdzie pracownicy i niestety Natomiast praktyka upadłościowa pokazuje że jeżeli mamy do czynienia z bardzo dużą liczbą wierzycieli No to ZUS zwykle zgarnia wszystko po tym jak syndyk pobierze swoje wynagrodzenie wobec czego dla pozostałych wierzycieli którzy są w drugich kategoriach czytaj kontrahenci Czytaj banki Czytaj pożyczkobiorcy Przepraszam pożyczkodawcy wtedy oni de facto stracą więc upadłość dla wierzyciela paradoksalnie wcale też nie jest taka dobra ona jest dobra z punktu widzenia przedsiębiorcy żeby zrzucić z siebie odpowiedzialność za te zobowiązania Natomiast jeżeli już przedsiębiorstwo wędruje do upadłości perspektywy na zaspokojenie wierzyciela są bardzo bardzo nikłe dlatego też postępowania restrukturyzacyjne które są takim przed Pool upadłości są takim krzykiem ostatniej szansy gdzie dłużnik mówi wierzycielu Ja chcę tobie oddać pieniądze tylko Ty mi musisz pomóc Pomóż mi dogadaj się ze mną rozłóż mi to zobowiązanie na raty ja wtedy dalej będę żył funkcjonował i ciebie spłacę alternatywą zwykle jest upadłość gdzie ktoś kto nie jest uprzywilejowanym wierzycielem będzie mieć znaczne problemy jak brylanty w pomyjach rzadkie są upadłości gdzie 100% zaspokojenia wszystkich wierzycieli będziemy mieli to jest bardzo rzadkie Zdarzają się takie sytuacje ale to są jednostkowe sytuacje gdzie majątek spółki był naprawdę bardzo duży ale trudno trudno powiedzieć żeby to było regułą nie wręcz wyjątkiem jest zaspokojenie wierzyciela czy z perspektywy teraz popatrzmy z perspektywy wierzyciela z perspektywy No nie wiem nawet tej jednej z największych afer XX wieku finansowych w Polsce mowa tutaj o getbacku Jak rozpoznać z perspektywy inwestora osoby która posiada kapitał która chce wziąć udział w jakiejś inwestycji czy to jako zakup obligacji czy to jako zakup akcji czy jako pożyczka dla spółki Jak rozpoznać czy są w ogóle jakiekolwiek symptomy mówiące o tym że spółka może mieć problemy ma problemy Nie wiem z cash flow ma problemy takie które powinny Eliminować nas to tą potencjalną inwestycję a w rezultacie po prostu stratę kapitału tych osób które No poniekąd będą będą tymi którzy stracą na czyjeś czyimś braku kompetencji bardzo często uśmiecham się pod nosem bo osobiście miałem do czynienia z grupą spółek która okazała się być Piramidą finansową gdzie inwestorzy osoby fizyczne zainwestowały mnóstwo łącznie milionów złotych kilkadziesiąt i perspektywy na odzyskanie choćby złotówki są nikłe natomiast gdyby Osoba do której przychodzi taki pośrednik mówi zainwestuj tutaj pieniądze tu dostaniesz na przykład 16 proc w skali roku No rewelacyjna lokata Który bank nam tyle da kto nam taki procent zaoferuje na wolnym rynku No trudno kogoś takiego znaleźć Więc jeżeli widzimy już bardzo piękne obietnice co do bardzo dużego zysku No to to powinna być taka pierwsza czerwona flaga ale jeżeli przychodzi taki pośrednik i mówi zainwestuj tutaj to trzeba sprawdzić ale niestety zwykle nikt tego nie robi Jak wygląda bilans trzeba sprawdzić jak wygląda rachunek zysków i strat Jeżeli mamy do czynienia ze spółką publiczną No to będzie będziemy widzieli też jak to zadłużenie wzrasta i jeżeli mamy pewnego rodzaju okres spłaty to możemy się zastanowić ale jak oni pożyczając mówiłeś o getbacku tam było chyba 2 i p miliarda złoty więc jeżeli oni z tego co pamiętam pożyczyli Chyba 201 albo Przepraszam 15 roku jakoś miliard 100 milionów w ciągu kilku miesięcy No to ktoś kto by się temu przyjrzał powinien się zastanowić jak to jest możliwe jak oni będą chcieli oddać te pieniądze owszem Tutaj mówimy czysto kazuistycznie Natomiast jeżeli będziemy patrzeć na dane firmy różnego rodzaju i będziemy widzieli stratę No to zastanówmy się czy chcemy tam pożyczać jeżeli będziemy widzieli że ta firma Nie odnosiła nigdy zysku No to jaką my mamy gwarancję rękojmie tego że ta firma w ogóle jakąś działalność operacyjną prowadzi która pozwoli wygenerować środki na spłatę i na zaspokojenie a taka firma zwykle będzie miała z tym problem Wobec czego będzie dalej próbowała znaleźć wierzycieli którzy będą spłacać tylko po to przepraszam wpłacać środki tylko po to aby spłacić poprzednich wierzycieli i tutaj już mamy do czynienia z klasyczną Piramidą więc musimy sprawdzać te dokumenty finansowe ale patrzeć też zdroworozsądkowo czy faktycznie okazja jest okazją dla nas czy jednak dla kogoś to te środki dla siebie czy też dla własnej firmy bierze porównywał Aleś we wcześniejszym wywodzie naszą gospodarkę z gospodarką niemiecką Ja chciałbym się odnieść jeszcze do większej gospodarki do Stanów Zjednoczonych gdzie jak popatrzymy przez pryzmat upadłości w szczególności bankructwa No to powiedzieć że to jest inne podejście niż nasze to tak jakby nic nie powiedzieć bo chociażby sam fakt tego ile razy bankrutować świadczy o tym jak Amerykanie upadłości odbierają czy Trump wie więcej czego powinniśmy się albo inaczej jakie wnioski z działań trumpa powinniśmy wziąć dla siebie jak w ogóle te upadłości wyglądały to była upadłość restrukturyzacja o co tam chodziło pewnie mówiłeś żeby porównując naszą gospodarkę z gospodarką amerykańską i odnośnie do samego podejścia co do faktu bankructwa to jest przepaść u nas jeszcze w Polsce upadłeś Jesteś nieudacznikiem upadłeś ty nie potrafisz działalności prowadzić upadłeś idź na etat bo tam tobie powinno być dobrze a nie ty się za biznes bierzesz Czyli mamy do czynienia z tym pewnego rodzaju stygmatem No mamy jeszcze te polską mentalność No co no ja nie dam rady No będziemy do ostatniej kropli krwi walczyć o własne przekonania czy też o własne wydaje mi się które nie jest poparte czymkolwiek a No perfect śpiewał Trzeba wiedzieć kiedy ze sceny zejść dlatego No pamiętajmy o tym że upadłość wniosek o upadłość to nie znaczy że odnieśliśmy jakąś por porażkę tylko wyciągaj z tego lekcje właśnie mówię wyciągaj lekcje bo jednak na zupełnie innym kontynencie upadłość jest lekcją upadłość pozwala na wyciągnięcie wniosków upadłość jest traktowana jako normalny element obrotu gospodarczego Bo lepiej upaść i żeby niewidzialna ręka rynku wymiot dany Podmiot z obrotu aniżeli żeby ten się utrzymywał i ciągnął jeszcze innych przedsiębiorców w dół na przykład generując Zatory płatnicze natomiast odnośnie do prezydenta Stanów Zjednoczonych aktualnego to ja zadam takie bardzo przekorne pytanie on upadał czy upadał jakaś jego firma czy też upadał jakaś jego spółka bo też utożsamiamy zwykle a wszystko każdy mówi Trump upadał Trump upadał Trump upadał bodajże miał zaliczone cztery bankructwa oficjalne jeżeli chodzi o swoje podmioty gospodarcze działalności gospodarcze natomiast chyba poza jednym wszystkie były takimi upadłości kontrolowanymi bo tam mamy chapter se chapter gdzie to są zupełnie inne jeżeli chodzi o kodeks chyba tam upadłościowy bodajże tak się to nam nazywa i rozdział siódmy odnosi się do klasycznej upadłości czyli tracimy zarząd nad swoim majątkiem pojawia się ktoś na wzór syndyka sprzedaje cały majątek i to co zostało sprzedane to co zostało uzyskane z tej sprzedaży wędruje do wierzycieli z kolei ten rozdział 11 on się odnosi do czegoś co my w Polsce byśmy nazwali restrukturyzacją a de facto postępowaniem sanacyjnym bo pozwala nam takie otwarcie postępowania przez sąd w Stanach Zjednoczonych a dzisiaj już również w Polsce na uzyskanie ochrony ochrony przed wierzycielami więc Wyobraźmy sobie daną firmę gdzie wierzyciel dysponujący tytułem wykonawczym nic mu nie Nic w tej firmie nie może zrobić gdzie wierzyciel dysponujący sztabem prawników nic nie może zrobić Bo jest ochrona nadana przez państwo A po co ta ochrona jest po to żeby dogadać się z wierzycielami po to żeby firma w dalszym ciągu trwała po to żeby firma dalej funkcjonowała na rynku płaciła podatki zatrudniała pracowników napędzał te koniunkturę dzięki czemu ona będzie w stanie z jednej strony płacić dalej podatki generować produkt krajowy A co więcej będzie w stanie spłacać wierzycieli i z tego co pamiętam w jednej z upadłości gdzie Trump miał miliard 700 milionów dolarów zobowiązań To była chyba ta jego trzecia upadłość 2011 roku gdzie te kasyna w Atlantic City upadały no to tak że z tego miliarda 700 milionów miliard złotych przepraszam miliard dolarów został umorzony przez wierzycieli i w dalszym ciągu ta firma działała funkcjonowała wobec czego gdzie tutaj ta upadłość gdzie tu bankructwo no i ten rozdział 11 ten chapter V słynny on się odnosi do tego że jeżeli widzimy że zbliża się bankructwo to udajmy się pod ochronę i DE fto tak jak Trump z tego co się orientuje mówił że to nie były bankructwa tylko strategiczne manewry jestem w stanie się z tym zgodzić bo jeżeli dzisiaj ktoś ma odpowiednią wiedzę Jeżeli dzisiaj ktoś ma świadomość instrumentów które w Polsce również mogą być wykorzystywane to element sanacyjny element upadłościowy może być wykorzystywany jako rewelacyjne narzędzie do tego żeby uratować firmę i zwolni się z odpowiedzialności za za długi Trump pokazał że doskonale wie jak to zrobić dlatego mnie to nie dziwi że strateg został wybrany na prezydenta bo ktoś kto potrafił wyjść z wydawałoby się beznadziejnej sytuacji no to ja bym wolał żeby ktoś taki prowadził statek a nie ktoś kto uciekał przed problemami pytanie rodzi się oczywiście pytanie o etyczność tych wszystkich działań bo Domyślam się że w pewnym momencie osoba która jest i stoi przed tematem upadłości zamknięcia działalności może wierzycielom mówić Albo oddam wam 30 proc tego co mi pożyczyli albo nic nie zobaczycie bo ja nic nie mam kończę działalność C tak to jest problem to jest problem bo jeżeli będziemy mieli do czynienia faktycznie z nieetycznym przedsiębiorcą to te narzędzia mogą w ten sposób być wykorzyst jak mogły wyglądać negocjacje w których ktoś mówi jako grupa cała Okej ja miliard 700 milionów ja ci wiszę ale no Zgódź się na to ja ci oddam 700 i będzie okej Tak No rozumiem że te negocjacje musiały wyglądać na mega twarde z łącznie przedstawieniem tej wersji nic nie zobaczycie nie w jaki sposób Trump teraz rozpoczął swoją prezydenturę A ja chciałbym mieć grenlandię a ja sobie zrobię tutaj coś ze strefą gazy Czyli co on robi kolejnym stanem może Kanada Kanada Kanada może być kolejnym stanem Czyli co on już tutaj robi On już rozstawia figury na szachownicy po to żeby jego pozycja negocjacyjna była lepsza to żeby on mógł negocjować siły I z jednej strony możemy zastanawiać się nad etyką natomiast z drugiej strony też ktoś powie biznes nie znosi sentymentów i albo się rozwijamy albo się dogadujemy albo ktoś będzie mieć problemy nawet Trump to jest jego chyba jeden z cytatów po co bank pożyczał mi te pieniądze przecież ta umowa była cholernie toksyczna to są jego słowa to jest problem banku że on ma teraz takie taką wierzytelność względem mnie takie roszczenie To nie jest mój problem że ja mam tyle pieniędzy do oddania No i faktycznie w Polsce też to możemy powiedzieć jeżeli ktoś ma 100000 zł zobowiązania to jest to dzisiaj naprawdę mała kwota ale jeżeli ktoś ma 2 miliony długów No to to już się robi problem wierzyciela więc owszem granica pomiędzy wypłacalnością i niewypłacalnością a moralnością jest bardzo płynna ona nie jest łatwa do zdiagnozowania do określenia natomiast musimy zawsze zastanawiać się czy ta moralność tu w danym przypadku tego konkretnego przedsiębiorcy została czy też nie została zachowana niejednokrotnie ta moralność będzie oceniana przez pryzmat prawa karnego No bo jeżeli mamy do czynienia z upadłością wierzyciele chcą odzyskać pieniądze jeżeli ktoś w odpowiednim czasie Złożył wniosek o ogłoszenie upadłości dzięki czemu nie będzie odpowiadać Ani za zobowiązania podatkowe Ani za zobowiązania takie zwykłe cywilnoprawne względem innych wierzycieli No to jak wierzyciele się ratują 286 Kodeksu Karnego doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem to jest bardzo powszechne narzędzie windykacyjne Jeżeli wszystko inne zawiedzie No i tak jak wygląda Skuteczność tego narzędzia A no właśnie bo to to jest mamy Ja mam przynajmniej takie wrażenie Mamy mnóstwo przepisów które w teorii powinny działać dobrze ten wierzyciel dysponuje narzędziami ale koniec końców okazuje się że liczy się to co jest na koncie Jak wyglądają przepływy pieniężne przelewy a reszta schodzi na drugi plan trzeci plan albo w ogóle nie jest brana pod uwagę bo Domyślam się że już na tym etapie Ktoś musi stwierdzić Pożyczyłem albo Zainwestowałem jako obligatariusz 100 000 dostałem propozycję 30 000 odzyskania ja mogę mówić okej zgadzam się z tym Oddajcie mi te 30 później próbować w sądzie swoich praw co wiąże się z automatu z kwotą większą niż 5000 zł zaangażowano po to żeby sprawa ciągnęła się latami i po to żebym ani najprawdopodobniej ani jednej dodatkowej złotówki nie zobaczył my sami przecież Mamy mnóstwo mnóstwo Mieliśmy kilka spraw mnóstwo to jest troszeczkę przesadą o naruszanie chociażby tych dóbr osób które to też jest bardzo ciekawe że wytacza wy nam sprawy tylko te firmy które się okazywało że były Piramidą później finalnie więc to są też osoby które są po prostu na takie działania przygotowane wygrywali sprawy ale co z tego jak nawet zwrot kosztów od drugiej strony nie jesteśmy w stanie w jakikolwiek sposób sensownie wyegzekwować Dokładnie tak niestety jeżeli chodzi o skuteczność windykacji należności w sytuacji gdy mamy do czynienia z niewypłacalnością naszego dłużnika ona jest iluzoryczna A niejednokrotnie organy ścigania mówią to jest zagadnienie natury cywilnoprawnej Idź do sądu Cywilnego No bo tutaj my na Dzień dobry oszustwa jakiegokolwiek nie widzimy widziałem takich postanowień w tym brzmi odmowie otwarcia śledztwa No to widziałem całe multum i trudno mi się trudno mi się dziwić temu bo po pierwsze organom się nie będzie chciało zajmować się zwykłym takim narzędziem windykacyjnym z drugiej strony to w jaki sposób państwo chroni dzisiaj przedsiębiorców to też nie działa to też nie funkcjonuje wobec czego wierzyciel musi na Dzień dobry bardziej się zastanawiać i być ostrożnym pod kątem wydatkowania pieniędzy czy on faktycznie musi to zainwestować czy to jest bezpie czy nie jest bezpieczne czy to jest coś nowego czy to jest coś sanego nie się zastanowi na Dzień dobry bo No niestety Polak jest mądry po szkodzie jest to taką naszą narodową przywar wobec czego Zastanówmy się na Dzień dobry Czy pożyczamy Czy inwestujemy czy też trafiamy właśnie na piramidę finansową których niestety jest cały czas bardzo dużo no ale walczymy cały czas z wiedzą finansową Polaków wspomniałeś ale tylko pokrótce a chciałbym do tego przejść bo te problemy firmy Pojawiają się bardzo często w niespodziewany sposób Albo w miejscu w którym byśmy o tym nawet nie pomyśleli bo nagle kontrahent mówi nam o tym że on nam nie zapłaci 3 lutego UOKiK a dokładnie prezes chrustny poinformował o tym że wszczęto osiem postępowań związanych z zatorami płatniczymi jak to w przypadku tych Zatorów płatniczych jest i czy my jako przedsiębiorca jako wykonawca podwykonawca dla kogoś jesteśmy w stanie się przed tym jakoś zabezpieczyć To zależy niestety pamiętaj że ja jestem prawnikiem i prawnicy mają to już przywar mówić To zależy więc musimy brać pod uwagę całe mnóstwo cały multum czynników branżą która jest bliska memu sercu jest branża branża budowlana i tam to zjawisko o którym mówisz jest nadal częste ba czasem wręcz wpisane model biznesowy Wyobraźmy sobie dużą firmę budowlaną która buduje albo obiekty infrastrukturalne albo mieszkanie no i wobec czego a nie będziemy zatrudniać własnych ludzi po co mamy to robić własnymi siłami po co mamy odprowadzać multum składek weźmy sobie pod wykonawcę podpiszemy z nim umowę wpisujemy kiedy będziemy płacić Czytaj po odbiorach końcowych jak będzie protokół No ale w terminie nie zapłacimy w terminie nie zapłacimy ktoś chce odzyskać swoje pieniądze że będzie trwać latami nie ukrywajmy biorąc pod uwagę realia gospodarcze to będzie to dzisiaj 4 pi lat Nawet niestety przez co No taki deweloper na przykład może powiedzieć No cóż faktycznie trzeba wam tutaj coś oddać więc pytanie bijemy się w sądzie o te pieniądze czy dzisiaj tu i teraz zapłacimy wam 80 proc No i to jest element modelu biznesowego a branża budowlana jak nie wiem jak dobrze ją znasz natomiast niejednokrotnie przedsiębiorcy z którymi ja współpracuję którzy powędrowała tego rodzaju działania większych firm budowlanych traktowały jako przyczynę która doprowadziła do niewypłacalności bo wyobraź sobie zatrudniasz ludzi bierzesz własnych podwykonawców opłacasz sprzęt opłacasz wynagrodzenia wystawiasz fakturę od której musisz odprowadzić podatki a twój główny kontrahent mówi tobie no teraz ci nie zapłacimy bez usprawiedliwienia bez czegokolwiek ty poniosłeś multum kosztów w dalszym ciągu je ponosisz nie masz pieniędzy No i co masz zrobić przecież zaraz są terminy płatności kolejnych faktur No i to jest tragiczna sytuacja dla przedsiębiorców którzy są stawianiem a pozycja siły takich większych przedsiębiorców którzy generują właśnie Zatory płatnicze no powinna być stygmatyzowana i to że prezes uokiku tego rodzaju działania w końcu podjął No to jak najbardziej gratulacje i uznanie dla niego tylko Zadajmy sobie pytanie czy to coś da No miejmy nadzieję że tak że określone kary się pojawią o ile będą zasadne i stwierdzone w obiektywnym postępowaniu natomiast yyy tutaj chyba musimy patrzeć na pracę u źródła jeszcze pewnego rodzaju mentalność biznesowa Polaków Wciąż jest młoda bo od kiedy my mamy ten biznes od 30 lat w Polsce dopiero też kuleje sam fakt tego na czym my się tak naprawdę dorabiamy jeżeli popatrzymy na osoby najbogatsze Z czego te majątki się wzięły bo jednak ten selfmade to jest zupełnie coś innego niż majątki które pojawiały się w latach 90 czy czy tym bardziej wcześniej ale od razu z tematem deweloperów jeszcze tutaj taki jeden wątek bo przecież mnóstwo deweloperów oczywiście wykorzystuje prawo na swoją korzyść tworząc podmioty córki które mają stać za daną inwestycją przez co robią sobie kolejny taki element buforowy zabezpieczenia siebie przed tym że pójdzie coś nie tak że będzie problem na przykład z gwarancją budynku i już ta spółka pójdzie do do do upadłości I tyle ma dokładnie dokładnie i to rozumiem bo teraz zaczęliśmy wchodzić w takim razie patologię budowlanki ale nie tą którą my wszyscy znamy że mamy ten w cudzysłowiu w cudzysłowie chów klatkowy małe kawalerki mieszkanie dzielone na osiem mniejszych pomieszczeń po to żeby tą rentowność zmaksymalizować ale chodzimy piętro niżej a w procesie trochę wcześniej czyli w momencie powstawania tego budynku i widzimy że ta branża takimi patologiami Jest przesiąknięta Jest Jest natomiast pytanie czy po prostu jest tak źle że każdy zaczął się w tym urządzać bo stwierdził że tutaj nic nie zmienimy czy po prostu jakiś oddolny ruch będzie w stanie wygenerować zmianę zmianę w podejściu natomiast biorąc oddolny ruch przede wszystkim samych firm budowlanych które są w tym łańcuszku poky gdzieś bardzo bardzo daleko które liczą że to jest naturalny optymizm doradcy restrukturyzacyjnego który wierze się za temat spółki która upada i może się za tym jednak stoją jakieś jakieś fakty No bo ja tutaj szczerze mówiąc ja w to nie wierzę Ja też nie też w to nie wierzę No i dlatego mówię pytanie co co tutaj zrobić bo niestety przedsiębiorstwa w tej branży zaczęły się po prostu do tego przyzwyczajać wiedzą doskonale na co się piszą i albo się uda albo się nie uda natomiast odpowiedzmy sobie na pytanie czy takie zarządzanie firmą na zasadzie Zakładam że się uda No czy doprowadzi nas do jakiegoś fajnego określonego celu gospodarczego czy też doprowadzi nas do tego że będziemy musieli zastanawiać się upadłość restrukturyzacja zamknięcie wyprowadzka no różne mogą być finały No dobrze no to o tych finałach przedsiębiorca prowadził spółkę zo albo jeszcze jeszcze jeden temat spółki zo oo ja miałem osobiście taki taki przykład gdzie tłumaczyłem się przed urzędem skarbowym przed policją bo spółka zo o którą prowadziłem przez wspólnie z bratem przez kilka lat stwierdziliśmy że błąd młodości też że łatwiej będzie ją sprzedać niż zamknąć żeby nie mieć z tego tytułu kontroli więc stwierdziliśmy a zarobimy jeszcze parę tysięcy złotych bo to nie była duża kwota i pozbędziemy się takiej spółki sprzedaliśmy tą spółkę całe szczęście wszystko zrobiliśmy notari notarialnie też podpisaliśmy rezygnację z funkcji członka zarządu funkcji prezesa zarządu więc mieliśmy wszystkie podkładki i dla policji i dla Urzędu Skarbowego bo później się okazało że ta spółka stała się później jedną ze spółek wchodzących w skład jakiejś karuzeli vatowskie bo zaczęły przychodzić chociażby na stary adres gdzie zgłaszali do Urzędu Skarbowego że ta spółka już tu nie działa sprzedaliśmy ją tu macie dokumenty sprzedażowe informacje o niezapłaconych ratach leasingów za łodzie za samochody No i teraz pytanie w takiej sytuacji ja tutaj byłem zabezpieczony całe szczęście bo zrobiliśmy to notarialnie i udało się nie wejść do tego procesu Chociaż i tak stresu było ogrom jak to w tym te w tych realiach polskich jest jeżeli mówimy Właśnie o tematach chociażby nabywców tego typu podmiotów jak obracamy się w temacie spółki zoo i odpowiedzialności zarządu gdzie sam powiedziałeś że najlepiej byłoby upadać co chwilę tak składać taki wniosek żeby być bezpiecznym i krytym bo chociażby Urząd Skarbowy może do nas zapukać i powiedzieć 5 lat temu pan się źle rozliczył dorzucamy panu odsetki Proszę nam oddać to z tą kwotę z odsetkami bo nie wiem pan rozliczał VAT albo jakiś inny aspekt związany z tymi kwestiami podatkowymi i nagle na spółce mamy 5000 zł a zobowiązanie do Urzędu Skarbowego to nie wiem jest kilkaset tysięcy bo taka kwota może się i jeszcze skarbówka na koniec powie że to ty musisz oddawać tak tak oczywiście dokładnie wiesz co Zacznę od końca w kontekście tego o czym powiedziałeś Pamiętam jak półtora roku temu byłem na dużej konferencji podatkowej gdzie byli podatkowy przedstawiciele skarbówki i bardzo duż rzesza doradców restrukturyzacyjnych czyli tych którzy firmą w kryzysie finansowym No pomagają przez ten kryzys przejść albo pomagają tak zakończyć t działalność żeby tego problemu nie było Jaka była to o czym mówisz pojawia się kontrola z Urzędu Skarbowego i mówią tobie kilka lat temu Powinieneś się inaczej rozliczać ale Urząd Skarbowy wtedy mówi tak to że ty 4 lata temu popełniłeś błąd w deklaracji i zapłaciłeś 1000 zł podatku zamiast 100000 podatku No to na to że ty już wtedy 4 lata temu miałeś to zobowiązanie już 4 lata temu powinieneś zapłacić te 100000 wobec czego przez te 4 lata my sobie naliczy odsetki więc z tych 100000 robi się kwota No Policzmy sobie jaka i co jeszcze i tak jak powiedziałeś mamy 5000 na koncie nie mamy tych innych pieniędzy więc No jesteśmy niewypłacalni ale co powie Urząd Skarbowy no Przykro nam bardzo jeżeli już wtedy byłeś niewypłacalny to ty wtedy powinieneś SK ogłoszenie upadłości Ale skąd ty to miałeś wiedzieć kupić szklaną kulę pójść do wróżbity żeby tobie tarot został postawiony No mamy bardzo duży dysonans poznawczy na gruncie logicznym ale Tak działa niestety skarbówka Dlaczego o tym mówię bo mamy taki artykuł 116 ordynacji podatkowej to jest mniej więcej odpowiednik słynnego 299 KSH który nam mówi o odpowiedzialności członka zarządu tylko że skarbówka tak to interpretuje że nawet jeżeli 4 lata temu ty byłeś w dobrej wierze że wszystko prawidłowo rozliczył No to my stan niewypłacalności przyjmujemy na 4 lata temu Więc ty nigdy nie miałeś dobrego czasu żeby złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości A to nas prowadzi do smutnego wniosku że co TR miesiące ten wniosek prewencyjnie trzeba byłoby składać ale to by sparaliżowało sądy to by było zbędną stratą gotówki albo właśnie inwestycją No i zobaczmy do czego skarbówka nas doprowadza skarbówka która ma być Przyjazna podatnikom No i niestety to jest dość dość sporym problemem i co jeszcze niestety jest dużo bardziej niepokojące sądownictwo administracyjne przyklaskuje w tym skarbówce czyli niestety ale nasze państwo troszcząc się o przedsiębiorców zorganizowało mechanizm który pozwala firmę która powinna żyć funkcjonować płacić podatki która Była przekonana co do tego że rozlicza się prawidłowo No bo przecież nikt się do tego nie przyczepił potrafi nam zorganizować śmierć gospodarczą No i to jest bardzo niekorzystne zjawisko powtórzę na gruncie podatkowym żyjemy na bombie która nie wiemy czy eksploduje czy nam nie eksploduje trochę lepiej z kolei jest jeżeli chodzi o zobowiązania niepubliczne czyli zobowiązania na przykład względem banku względem podwykonawcy czy jakiegoś zleceniobiorcy bo jeżeli prowadzimy spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością No to nazwa z ograniczoną odpowiedzialnością już sugeruje że ta nasza odpowiedzialność jest gdzieś w którymś miejscu w którymś czasie limitowana i jeżeli widzimy że spółka jest niewypłacalna jeżeli już wiemy że ten wniosek o ogłoszenie upadłości trzeba byłoby złożyć a tego nie robimy No to niestety ale na gruncie kodeksu spółek handlowych będziemy odpowiadać solidarnie za to zobowiązanie czyli wtedy cała idea spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest niwecz ona więc ja zadaję pytanie po co w ogóle prowadzić taką spółkę skoro przegapi te terminy które są po to żeby później prywatnie odpowiadać całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki którą założyłem po to żeby była dla mnie filtrem tak jak deweloperzy robią te filtry wiedzą doskonale W jaki sposób ograniczać swoją odpowiedzialność o tyle Mamy mnóstwo spółek z ograniczoną odpowiedzialnością ale wnioski o ogłoszenie upadłości nie są kierowane do sądów ale z kolei w sądach spraw z 299 KSH czyli żeby prezes zarządu zapłacił za spółkę jest całe mnóstwo jest cała masa Więc rozumiem że więcej niż upadłości y Wiesz co ja ja sam mam chyba żeby było śmiesznie 450 upadłości w zeszłym roku spółek natomiast my mamy ponad 1000 spraw członków zarządu z odpowiedzialności 299 KSH ale żeby było Nie wiem czy śmiesznie to będzie dobrym słowem myślę że może śmiech przez tak może bardziej śmie przez łzy bo gdyby ktoś w odpowiednim czasie Złożył wniosek o ogłoszenie upadłości albo otworzył postępowanie restrukturyzacyjne to wtedy ta idea spółki z ograniczoną odpowiedzialnością byłaby spełniona No bo wtedy nie ma znaczenia czy sąd ogłosi upadłość nie ma znaczenia czy sąd otworzy postępowanie restrukturyzacyjne bo jeżeli my spełnimy ten nasz ustawowy obowiązek to nie ma znaczenia czy odpowiada Czy spółka ma 100 000 długów czy 100 milionów długów wtedy nie będziemy ponosić odpowiedzialności za jej zobowiązania tylko właśnie kto o tym wie świadomość tego w Polsce de facto nie istnieje Stąd mamy Strasznie małą liczbę upadłości Stąd mamy jeszcze bardzo małą liczbę restrukturyzacji Ma kolosalną liczbę problemów osób fizycznych które niegdyś zarządzał spółką ale w odpowiednim czasie nie wiedziały co zrobić to jest tragedia polskiego biznesu bo spółka która ma być filtrem która ma być ochroną okazuje się być patelnią którą sami sobie podgrzewamy to jak wygląda temat sukcesu w tym procesie restrukturyzacyjnym ile firm ilu firmom rzeczywiście w Polsce w naszych realiach gospodarczych udaje się ponownie stanąć na nogi jeżeli chodzi o samą skuteczność układu to jest to bodajże 1/3 wszystkich postępowań to jest bardzo to jest bardzo mało natomiast Odpowiadając na to pytanie musimy mieć pewnego rodzaju genezę na koniec grudnia 2021 roku weszło w życie postępowanie o zatwierdzenie układu czyli taka restrukturyzacja gdzie nie potrzeba udziału sądu Czytaj masz problemy finansowe musisz oddać dzisiaj milion zł nie masz tego na koncie Przychodzisz tobą rozam parasol ochronny dzięki czemu nie musisz płacić zobowiązań przez jakiś czas dogadują się z wierzycielami i jak się dogadamy z tymi wierzycielami jaki to jest czas zazwyczaj właśnie nie chcę wchodzić głęboko w teorię Natomiast są postępowania które nawet zakazują nam spłacać zobowiązań czytaj to co robił Trump w Polsce my to nazwiemy sanację nawet Spółki Skarbu Państwa są w sanacji czy PKP Cargo więc o tym możemy sobie swobodnie porozmawiać gdzie to oznacza że C trwania postępowania A te postępowania mogą trwać po kilka lat masz nawet zakaz spełniania świadczeń które powstały przed otwarciem postępowania czyli Wyobraź sobie dzisiaj Musisz komuś zapłacić ten milion wchodzisz do sanacji masz czas żeby ułożyć SW swój biznes na nowo doprowadzić do sytuacji w której jest rentowny i dopiero później zaczynasz spłacać te długi przy czym wierzyciele mogą do tego czasu nie wytrwać jeżeli byli na przykład podwykonawcą dewelopera Dokładnie tak no i wtedy pytanie co jest jest natomiast wtedy mamy pewnego rodzaju błędne koło interesów interesów dłużnika i interesów wierzyciela w takich sytuacjach No wierzyciel No nie ukrywajmy jest w dużo gorszej w dużo gorszej pozycji jeżeli mówimy o przedsiębiorcy takim jak ty takim jak ja bo banki banki sobie sprzedadzą swoje zobowiązania przepraszam Te należności do funduszy sekurytyzacyjnych które skupują długi i dla nich po prostu w Excelu coś się musi zgadzać tam takie wielkie firmy windykacyjne one sobie z tym poradzą ale mniejszy przedsiębior No niejednokrotnie w tym łańcuszku niewypłacalności z powodu problemów finansowych jednego przedsiębiorcy sam ma problemy i inni jego podwykonawcy również mają problemy też ten wierzyciel Kolejni Przepraszam że ci wchodzę w słowo Oni nie skupują całych tych długów jeden do jednego tylko płacą Oczywiście procent od tej od tego później też biorąc pod uwagę ile na ile liczą że się uda tych pieniędzy rzeczywiście ściągnąć Bo tutaj każdym ty ten wierzyciel pytanie jest jak mocno oberwie a nie czy oberwie bo on na pewno oberwie tak Gdzie drwa rąbią niestety wióry lecą wobec czego No najfajniej byłoby rozliczać się w taki sposób że bierzemy pieniądze z góry i później się z tego później na to zapracowanego wobec czego No te problemy istnieją dzisiaj mamy z nimi do czynienia mnóstwo przedsiębiorców się z tym spotkało przez co no świadomość paradoksalnie w dalszym ciągu jednak się nie rozwija i przedsiębiorcy co Niestety ja z przykrością stwierdzam w dalszym ciągu nie potrafią dbać o swoje interesy Ale z drugiej strony Jeżeli nie dostosują się do pewnego rodzaju mechanizmów rynkowych to sami nie będą zarabiać a ryzyko niestety jest wpisane w działalność gospodarczą co jeszcze bardziej tylko daje przestrzeń do No do tego typu sytuacji i niejednokrotnie nadużyć czy z twojej praktyki bo my tutaj rozmawiamy głównie o Spółce z o jest lepsza forma działalności nie mówię tutaj o jednoosobowych działalnościach gospodarczych ale forma spółki która zabezpieczała by nas jako przedsiębiorców mocniej niż spółka zo oo spółka zo jest wystarczającym elementem spółka zo oo jest naprawdę wystarczającym elementem czy nie kombinujemy spółka komadytowa gdzie komandytariuszem i komplementariuszem są inne podmioty jakaś spółka zo oo i tak dalej wiesz co pod kątem Ja nie jestem doradcą podatkowym na podatkach się nie znam Jedyne co mówimy o bezpieczeństwie tak tylko powiem na marginesie o podatkach to to że trzeba je płacić i to że jest to bardzo trudny dzień dla mnie w ciągu miesiąca natomiast biorąc pod uwagę jednak to jakie występują konstrukcje Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest wystarczającym instrumentem na to żeby limitować naszą odpowiedzialność o ile będziemy pamiętać o tym że jeżeli są problemy to musimy reagować albo poprzez uciekanie się do instrumentów restrukturyzacyjnych albo poprzez uciekanie się do instrumentów upadłościowych znam zbyt wiele historii gdzie mó sprzedałem dom żeby ratować firmę gdzie przedsiębiorca mówi sprzedałem samochód na który pracowałem mnóstwo czasu żeby ratować firmę wziąłem kredyt żeby ratować firmę podczas gdyby Złożył wniosek o ogłoszenie upadłości danej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością W dobrym czasie w dobrym momencie to w takiej sytuacji nie musiałby tracić tego majątku nie musiałby zaciągać innych zobowiązań tylko że w Polsce jeszcze mamy ten etos bohatera ja sobie poradzę Ja dam radę Ja doprowadzę te firmę do sukcesu natomiast jaki mamy byt byt firm Jaki jest los firm prowadzimy jest sukces zamykamy jako spełniony przedsiębiorca wariant numer 1 wariant numer 2 startupy zwykle to mają dmuchamy ten biznes do niebywałych rozmiarów sprzedajemy zostajemy multimilioner wariant trzeci No właśnie upadłość to jest inny sposób zakończenia się działalności nie ma innych chyba wariantów z tego co tak patrzą w teorii ekonomii jest tak że każde przedsiębiorstwo dąży do tego żeby być zamknięte wspomniałeś o tym że mamy etos bohatera i walczy Tak pan czy bohatera czy nie Mylimy to z nadmiernym męzem w myśl tej Kultury w której też byliśmy wychowani gdzie Jeżeli mamy to cierpienie to znaczy że tak to powinno wyglądać snia prawda ona nas Uszlachetnia a tak to absolutnie nie wygląda Czy jesteśmy w stanie tą rozmowę zakończyć czymś optymistycznym bo hasło w stylu upadać trzeba umieć albo upadłość to nie jest koniec a wyciągnięcie wniosków i można spokojnie dalej iść w swoją stronę realizować się rozwijać budować nowe firmy nie ma się co wstydzić Tego że że jest upadłość nie rozumiem Ja osobiście z mojej praktyki tego dlaczego upadłość jest utożsamiana z porażką przecież powtórzę praktyka ta która jest pięt przez okik Zatory płatnicze Gdzie jest wina przedsiębiorcy w tym że inny większy przedsiębiorca mu nie zapłacił Gdzie jest często państwowy i to niejednokrotnie dokładnie państwowy Gdzie jest wina przedsiębiorcy że tak skonstruował biznes ufając że inny uczestnik obrotu będzie względem niego lojalny No trudno tutaj dopatrywać się winy ale jednak skoro nie ma wtedy środków na zapłatę swoim wierzycielom to my musimy te działania podejmować owszem upadłość powinna być realizowana być może restrukturyzacja jeżeli są inne perspektywy na uratowanie tej firmy Natomiast jeżeli chcemy z siebie zrzucać odpowiedzialność to nie bójmy się składać wniosków nie wiem być może Wynika to z takiego przeświadczenia co sobie inni pomyślą natomiast biorąc pod uwagę dzisiejszy szum informacyjny to ile my impulsów dostajemy codziennie No to ja zadaję pytanie kto pamięta o aferach sprzed TR cter miesięcy nikt ludzie dzisiaj są tak zajęci swoimi sprawami że o upadłości sąsiada nikt nie będzie pamiętać po bardzo krótkim czasie więc nie wstydźmy się tego nie bójmy się tego tylko pamiętajmy że po to otwieramy spółkę z nie ponosić odpowiedzialności po to otwieramy spółkę z żeby nasz majątek prywatny był bezpieczny i po to są narzędzia przewidziane przez prawo upadłościowe i prawo restrukturyzacyjne żeby Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spełniła swoją funkcję czyli żeby była dla nas pewnego rodzaju filtrem i tarczą No bo w przeciwnym wypadku po co to robiliśmy równie dobrze mogliśmy otworzyć jdg i cieszyć się z tym że zaciągamy kredyty zobowiązania i później odpowiadamy całym swoim majątkiem no nie tak to powinno wyglądać Wobec czego No pamiętajmy o tym że to jest normalne zjawisko gospodarcze porządkujące też obrót gospodarczy a to że upadliśmy raz to może być niebywała lekcja bowiem wiemy czego już nie zrobić przy zupełnie nowym biznesie a też nie ukrywajmy Jeżeli ktoś został przedsiębiorcą kiedyś to zwykle już tym przedsiębiorcą będzie cały czas ja sobie siebie na etacie dzisiaj nie wyobrażam czasem jak chcę rzucić wszystko pojechać wieszcz Zastanawiam się wtedy czy być może nie wrócić na etat ja dostając pierwsze zadanie od szefa chyba bym się rozpłakał i podejrzewam że większość przedsiębiorców też tak ma że muszą żyć w ciągłym pędzie organizować coś spotykać się i patrzeć jak ich nowe dziecko się rozwija natomiast trzeba wiedzieć że to jest tylko my spółki naszej nie dotkniemy Tak owszem to że kupiliśmy biurko na spółkę Usiądziemy sobie przy nim to jest jakoś namacalne natomiast to też jest robione po to żebyśmy byli bezpieczni ale w ferworze gospodarczym zarząd zapomina o własnym bezpieczeństwie to jest problem historia pokazuje że upadłości mogą prowadzić do prezydentury Mateusz haśkiewicz kwalifikowany doradca restrukturyzacyjny był moim i państwo gościem Mateuszu Pięknie dziękuję za rozmowę to ja dziękuję za zaproszenie Dziękuję państwu [Muzyka]