Czy zasada "koszula bliższa ciału" działa w inwestycjach? Giełda w Chinach +20% | "W Sedno Rynku" [Chiny, Giełda, Stymulacja, Ryzyko]

dzień dobry dobry wieczór w sedno rynku mamy już koniec września ostatni ten wrześniowy wciąż ciepły weekend ze mną Jacek kubrak Ja nazywam się Michał palaczyk Jacek to był niezwykły tydzień na giełdach chińskich ruszyło wielkie odreagowanie indeksy zyskały po 20 PR a to wszystko w obliczu dość ciekawej sytuacji którą jeszcze obserwowaliśmy do zeszłego tygodnia czyli sytuacji w której emerging Markets rynki czyli między innymi Chiny ale także inne rynki takie rozwijające się również Polska były najtańsze w stosunku do Stanów Zjednoczonych i wielu mówiło że to już jest tak tanio że taniej nie może być no i zeszły tydzień jakby odpowiedział na ich wołanie czy Kończy nam się cykl czy to jest moment przełomowy czy to tylko chwilowa iluzja generalnie giełda jest iluzją w pewnym sensie Pamiętasz jak rozmawialiśmy nagrywając audycję w poniedziałek rano kiedy mówiłem o tym że a rynek do tego żeby Rus potrzebuje tan pieniądz i wzrost gospodarczy b że Chińczycy są przyciśnięcie gospodarcze i będą musieli coś zrobić że są pani do tego żeby rozpocząć produkcję pieniądza No i co mamy dzień później mamy informacje o tym że rząd chiński będzie walczył z zastojem gospodarczym że będą zwiększać podaż pieniądza na rynek że będą stymulować gospodarkę ogłosili tam parę programów między innymi ciekawy program że oni będą bardzo Zieloni jeżeli chodzi energię wcz Miałem okazję być takie konferencj No i tak Zadaj takie pytanie które zostało bez odpowiedzi a co my zrobimy tutaj w tej Europie która chce być taka zielona Chińczycy będą bardziej Zieloni No jakoś tak Cisza zapadła okej pytanie pozostało bez odpowiedzi zatem mamy po prostu klasyczny element bo tak jak często powtarzam moż dużo gadać na końcu drogi jest proste pytanie jest czy jest drogi pieniądz jest wzrost gospodarczy czy nie ma zatem produkcja pieniądza w Chinach spowodowała nadzieję na to że będzie wzrost gospodarczy że pieniądz będzie tan dołożyła się do tego oczywiście wcześniejsza zapowiedź redukcji stóp procentowych i redukcja stóp procentowych w Stanach Zjednoczonych oraz nadzieję na to że ta redukcja będzie podążała Czyli że więcej pieniądza będzie wlewał się na rynek efekt jest jaki jest A dlaczego było inaczej no bo nie było pieniądza Stany Zjednoczone jako że są hegemonem walutowym eksportowa swoją inflację do innych krajów inne kraje podwyższa stopy procentowe było to bardziej atrakcyjne niż inwestowanie w ryzykowne aktywa gdow pokazujesz wykres jak chińskie indeksy pojechały w górę No i co ty na to proste stwierdzenie cały czas jakby trudno Z tego co tu rozmawiamy stwierdzić czy wywnioskować czy to jest chwilowe czy to jest trwałe czy za pół roku spotkamy się i powiemy No znowu się znowu Chińczycy się nie zastygł na razie retorycznym jaka ma miejsce od początku covid natomiast czy tym razem to jest moment przełomowy bo te są naprawdę gigantyczne rynkowe Myślisz że to jest odwrócenie raz negatywnych trendów w Chinach i dwa tego wcześniejszego wykresu wiesz pytanie które jest to jest pytanie czy pompowanie pieniądza w rynek podwyższy coś więcej niż ceny aktywów i to jest istotne w co te pieniądze będą wchodziły czyli wracając do klasycznego wzoru PKB czyli konsumpcja inwestycje wydatki Rządowe plus eksport minus import w nawiasie więc po pierwsze No tak będą chcieli pchać budować i rozwijać bardziej element wewnętrzny czyli będą promowali konsumpcję będą także inwestowali inwestowali w infrastrukturę czyli to że będą bardziej zieleni niż wszyscy dookoła zatem raczej bym się spodziewał jakiegoś okresu w którym podaż pieniądza na rynku wystąpi bo dzisiaj wyraźnie widać z różnych zachowań sytuacj że następuje po raz kolejny w pewnym sensie przemodelowanie tego systemu układu społecznego Jaki jest w Chinach tak jak tydzień temu mówiłem o tym że już nie jest glor bycie bogatym tak jak kilka miesięcy wcześniej zamknęli youtuberów którzy palaczy zamknęli kanały youtuberom którzy palili pieniądze i zachowali się społecznie to uważam Zresztą akurat bardz dobre zachowanie a więc mamy ogromną gospodarkę która co do której na twoje pytanie odpowiemy po wyborach amerykańskich bo wczoraj też uczestniczyłem w takiej telekonferencji dotyczącej jak wpłyną wybory w Stanach Zjednoczonych na sytuację w Azji i to co było istotne to właśnie porównanie programów kandydatów na prezydentów że jeżeli wygra Donald Trump podniesie taryfy no to wtedy będzie transfer firm z Chin do Indii Wietnamu a więc także ten element miejsc pracy kształtowanych dzisiaj przez korporacje amerykańskie na terenie Chin się zmniejszy Czyli będzie większa podaż pracowników na rynku co co może wpłynąć na dodatkowe naprężenia i potrzeb rozwiązania tego problemu z drugiej strony ujawnił się nowy Akcent ze strony Pani kandydat haris która powiedziała że będą zniżki podatkowe dla firm które Stanach Zjednoczonych a nie importują produkty ze swoich fabryk poza Stanami Zjednoczonymi czyli takie taryfy tylko trochę inaczej zatem generalnie należy spodziewać się tego że Chińczycy będą potrzebowali się zmierzyć w tym nadchodzącym okresie z wyzwaniem polegającym na zmniejszonym popycie ze strony Stanów Zjednoczonych ale także i Unii Europejskiej w skutek takich czy innych form ograniczania ich eksportu towarów fabryk Tak więc nie wydaje mi się że to jest takie wiesz że jak tylko dostąpią pieniądze w tym momencie to będzie wzrost gospodarczy No giełda zareagowała prosto tak będzie tani pieniądz Aha jak będzie tani pieniądz Aha to będzie wzrost gospodarczy no i tutaj jest taka pewna Maja wątpliwość czy będzie podkreślam cały czas zjazd w kazaniu w październiku krajów grupy bricks i pytanie kto tam teraz znowu zostanie przyjęty Czy będzie alternatywa dla Swift czy będzie jakaś formuła rozliczeniowa typu sdr pomiędzy krajami odpowiedzą na to jak Chiny poradzą sobie no Proszę pamiętać no gospodarka amerykańska jest taka jaka jest 26 miliardów dolarów Przepraszam bilionów dolarów PKB czyli je 25 proc światowego PKB No ma to znaczenie ma też znaczenie nastawienie chińskich konsumentów młodzi ludzie są troszkę inni niż ci którzy tam wzrastają są bardziej przyzwyczajeni do konsumpcji ale konsumpcja na taką skalę jaka występuje zjednoczony czy powiedzmy w Europie Chinach nie jest do końca wbudowana w ryd społeczny tak ze względu na to że w Chinach nie masz tych wszystkich zabezpieczeń socjalnych jakie zostały zbudowane w Europie zatem Chińczycy mają to do siebie że odkładają pieniądze i dla nich rzeczy które kupują są okej i wystarczają więc musi się potrzebuje się także zmienić nastawienie społeczeństwa do kowania rotacji aktywów w swoich domach w postaci lodówek pralek różnego rodzaju innych kwestii żeby ta konsumpcja w Chinach była bardziej agresywna No i konsumpcja by napędzał produkcję przy stosunkowo niskiej inflacji która będzie powodowała że konsumenci będą akceptować taki model gospodarczy taka jest moja opinia na razie fura optimis jak coś mi rośnie 20 w takim tempie to zadaję pytanie Okej to trochę szybko będzie dalej działo No bo to by wynikało że w kolejnym tygodniu kolejne 20 Nie no właśnie Jacek jak sobie poradzi w takim razie z taką psychologiczną zasadą bo jak obserwuję różne media społecznościowe to generalnie co drugie konto mówiło że Chiny są ciekawe i trzeba kupować w zeszłym roku nawet banki amerykańskie inwestycyjne mówiły że Chiny są ciekawe są ryzyka ale trzeba kupować i załóżmy że jest taki typowy inwestor który patrzy spada No to nie kupuje może będzie taniej Może jeszcze będzie i cały czas ma w głowie że ileś tam tysięcy ma na Chiny na jakieś tam akcje pewnie te najpopularniejsze i nagle ma taki odjazd o 20 PR niektóre spółki o 30 i on płacze bo z jednej strony miał poniekąd rację bo chciał kupić ale nie kupił bo spadało i było może cały czas za drogo według niego z drugiej strony nagle jakby ta Magiczna okazja przenika uciekła co zrobić inwestycyjnie ale w głowie słuchać rynku pamiętasz naszą rozmowę jak załamały się rynki japońskie co wtedy mówiłem że pieniądze z Japonii przenoszą się do Chin i żeby obserwować ETF na spółki chińskie tak No i tyle Cóż można dodać No wpłynął kapitał zajął pozycję przyszła sytuacja w postaci okazji medialnej czyli zapowiedzi pompowania pieniądza w rynek rynek odpalił No i tyle teraz zobaczymy co będzie dalej trzeba patrzeć przede wszystkim na to że jak coś wzrosło to coś spadnie a przede wszystkim czy jest pozycja do zajęcia które spółki wzrosły mamy bardzo mało wiedzy na temat rynku chińskiego na temat giełdy chińskiej i samo gadanie na ten temat że coś wzrośnie to nie wystarcza trzeba spędzić po prostu czas na analizie na podejmowaniu decyzji czas którego nie ma informacji których brakuje i bo są w krzaczkach a nie po angielsku zatem bezpieczniejsze bezpieczniejszy jest ten element inwestowania tak jak kiedyś to mówiłem czy w Afryce w Indiach Czy w Stanach Zjednoczonych przez kupowanie etfów po prostu na na określone kategorie spółek na tych rynkach i tyle tak My to możemy się koncentrować mając dostęp do informacji na Polsce giełdzie giełdach europejskich giełdzie amerykańskiej bo jak wystawimy już nosek poza no to wtedy podejmujemy decyzj oparte na ryzyku tylko i wyłącznie związ emocjonalnym przebiegiem wykresu a nie z fundamentami k są krytyczne w zajmowaniu pozycji Bo nie chodzi o to żeby machać łapkami i zajmować pozycje co dni to chodzi o to żeby kupić raz dobrze tak spółki szybko takie rosnące PR będziemy się odać do rynku Jak nidia i parę innych więc pytanie Która kategoria rośnie was jest bardzo ważne pytanie Jeszcze raz podkreślam to że to bard stwierdzenie mamy do czynienia z tym że społeczeństwo azjatyckie się bogaci tak klasa średnia bardzo silnie tam rośnie ma pieniądze Fortuny które tam powstają w krajach trzeciego świata jak my to możemy nazywać mogłyby wykupić Polskę Tami z powrotem wzdłuż i w poprzek No niestety nasi przedsiębiorcy Nie rozumieją I są Nie rozumieją tego co się na świecie dzieje a szkoda i są bardzo zadufani w swojej wielkości i i byciu tu w Polsce więc ciężko się z nimi rozmawia na temat rynków i potrzeby pewnych zachowań gospodarczych a więc wracając dalej czyli mamy średnią klasę No to średnia klasa co kupuje No dsky czyli produkty wyższego wyższej potrzeby użytkowej tak ale jednocześnie rośnie także klasyczny element codziennego użytku dlatego że kupuje się inną żywność o innym o innej strukturze wykorzystuje się struktury internetowe dostaw dostawców więc do tego żeby trafnie inwestować różne kategorie to trzeba ZN zachowania społeczne jeżeli byśmy pojechali po różnych rynkach i popatrzyli na to co inwestować w Indiach co w Indonezji co w Malezji co na Filipinach albo na przykład co w Brazylii to by się nagle okazało że no czas który potrzebujemy spędzać na rynkach ileś razy większych do rynku polskiego żeby zbudować portfolio powoduje że trudno nam jest podjąć jakąś decyzję no weź na giełdę filipińska Przewiń te spółki i podejmij decyzję w którą wejdziesz no przede wszystkim nie przewiniesz tak bo to jest bardzo ważne bo sygnały które są dostarczane przez brokerów cfd powodują to że No niestety ale może tam wyświetlić kilka wykresów i kończy się historia nie jest to tak jak programie czy Broker czy czy dawnie programu metastock że tam w ciągu godziny można było przejrzeć na przykład 500 spółek i i dokonać pewnej selekcji kwalifikacji tak ze wglądu na mechanizmy które są wbudowane Platformy nie mają tych mechanizmów dlatego tym bardziej inwestowanie powoduje że tak powiem straty bo inwestowanie jest widzę kupuje a nie analizuje kontekstu jak jest zastosowane w pozostałych spółkach do jakiego sektora rynku to należy jak się zachowuje dany rynek Jaka jest struktura jego PKB Jaka jest struktura eksportu jaka struktura importu i wiele innych takich wskaźników które są potrzebne do tego żeby ma na trzeźwo inwestować tak i zainwestował byś w Brazylii na przykład zam takie pytanie Tak ale nie w główny indeks i nie w te kluczowe indeksy dobra motywacja Myślę że tutaj dotknąłeś najważniejszego tematu w dwóch zdaniach które powiedziałeś Pierwsza sprawa kategoria akcji Która grupa akcji rośnie a dwa Brazylii z tej perspektywy że jest to jednak światowo patrząc globalnie gospodarka surowcowa i faktycznie główny indeks brazylijski jest oparty o spółki surowcowe ropa ale także takie firmy jak wale które generalnie surowce eksportują trochę kawa i banki i to jeston bowes i ona jest w okolicach historycznych szczytów ale na przykład SM B wespa jest bodaj 30 PR do historycznych szczytów i tam myślę że jest wiele do ugrania jeżeli przejrzeć te 100 środkowych st środkowych to znaczy jakbyś rozumiał ten element środka jak mam najszerszy indeks tak jak w Polsce w który ma kilkaset spółek toze nie największe nie najmniejsze A powiedz mi ile wynosi stopa procentowa w Brazylii w tej chwi spad nie najnowszych ale to możemy sprawdzi kojar akurat nie spadła tylko wzrosła bo wtedy kiedy Fed obniżał to w Brazylii podwyższ Okej okej I to jest właśnie taki fajny przykład naszej rozmowy Bo Fakt jest taki że spółki brazylijskie są tanie poniżej 10 mają wskaźniki cena zysk Czyli generalnie można powiedzieć są okej Ponadto pamięt że gadaliśmy kiedyś o spółkach tych paliwowych No nie pamiętasz jak petrobras tam ponad 30 PR dywidendy wypłacał nie okej I generalnie spółki brazylijskie płacą dobrą dywidendę koło 7 PR oczywiście Ryzyko jest takie że mamy do czynienia z różnicami kursowymi i sposobem przekształcenia ich waluty w jakąś walutę powszechnie uznawany światowych jak ci już dywidendę wypłacą ZEM to co tam się dzieje bo wbrew pozorom Brazylia i te wszystkie spadki na indeksach niskie ceny wynikają właśnie z tego o czym zacząłem wcześniej mówić czyli elementów transferu inflacji ze Stanów Zjednoczonych z drugiej strony to w porównaniu do przeciętnej stopy zwrotu z indeksu brazylijskiego czy takiego czy takiego czy takiego No to automatycznie masz stopę wolną od ryzyka zgodnie z modelem Capital pricing model i wyceniasz sobie jaki masz kosz kapitału poprzez ryzyka rynkowe spadasz stamtąd tak a więc istotnym elementem jest w wielkiej Brazylii taka niepewność fiskalna i polityczna Pamiętaj że wybory były co dopiero niedawno a więc kwestia [Muzyka] jakby to powiedzieć kwestia tego jak będzie wyglądała jak będzie wyglądał budżet brazylijski na rok 2025 i jak będzie wyglądała stabilność polityczna i to jest pytanie Jacek A co w ogóle stoi jakby za retoryką brazylijskich Nazwijmy możnowładców pieniężnych że mają stopy na poziomie ponad 10 inflację na około mają bardzo wysoki tak różnic czyli coś jakby co powinno sugerować że jest przestrzeń do obniżek a mimo to ostatnio Była podwyżka Jak wspomniałeś wiesz co dobre pytanie na które nie mam dobrej odpowiedzi Zwróć uwagę na to że w 24 roku Brazyli zaczy pierwszym planie na budżetowym była nadwyżka nadwyżka budżetowa czyli dużo pieniędzy do Brazylii przypływa z tytułu prowadzonych przez nią interesów zmieniony został cel polityki fiskalnej na element neutralny czyli więcej pieniędzy miało iść w rynek celem podkręcenia gospodarki więc wiesz co nie jestem w stanie w tej chwili palnąć że tak powiem z buta dlaczego tak jest istotnym jest to że Brazylijczycy borykają się z bardzo ważnym problemem jakim jest import to znaczy wiesz oni są zalewani towarami produkowanymi w Chinach tam są wprowadzone pewne restrykcje importowe różnego rodzaju procedury i pojawia się bardzo ważne pytanie w jakim stopniu korelacja pomiędzy stopą procentową konsumpcją a w ten sposób blokowaniem importu przy niskiej stosunkowej inflacji jest elementem pewnej gry która ma na celu Właśnie ukierunkowywanie się i orientowanie na gospodarkę wewnętrzną i produkcję wewnętrzną a nie import zewnętrzny wiesz przeglądając taki indeks Small Cup firm widać wyraźnie że w ciągu ostatnich powiedzmy ciągu ostatniego roku te firmy notował spadki lub były prawie na zero prawda więc na przykład jakiś deweloper nieruchomości mieszkalnych i komercyjnych poleciał na w ciągu roku o 27 Tak więc generalnie deweloperka siadł inny deweloper poleciał około 10 producent cukru alkoholu i bioenergii poszedł o 4 proc w górę firma technologiczna zajmująca się hostingiem i e-commerce taki LCA web minus 15 proc tak jeden z największych detalistów internetowych magazyn Luiza poleciał 30 proc producent autobusów i pojazdów transportowych Marco Polo poszedł 2,2 w górę w ciągu roku więc takie trudne pytanie i zrozumienie właśnie tego o czym dyskutujemy gospodarki brazylijskiej stanowi wiesz bardzo duże wyzwanie bo jeżeli popatrzymy na przykład na zachowania PKB No to PKB tam idzie Cały czas wzrost w okolicach 45 proc No nie czyli całkiem okej wskaźnik bezrobocia mamy W tej chwili powiedzmy jakby popatrzeć od okresu 2019 roku że tam około powiedzmy 12 proc to dzisiaj wynosi tam około powiedzmy 6 tak gdzieś koło sześciu będzie no około 7 PR wynosi tak a więc mamy sytuację w której poprawiają się wskaźniki makroekonomiczne czyli PKB jest w miarę stabilne bezrobocie spada produkt gospodarczy a jego wzrost też spada bo ile 223 wzrost wynosił 3 proc to prognoza na 224 wzrostu PKB jest tylko 18 % tak konsumpcja prywatna w skutek wysokich stóp procentowych spada No bo zbyt dużo towarów jest zagranicznych tak eksport usług i towarów wyniósł 4 PR okej Tak to wygląda więc inflacja prognozowana na ten rok nawet nie jest 4,5 jak mówiłeś tylko jest 3,2 PR nie jak patrzę sobie na na tak bo na cały czas spada jak spojrzysz na inflację bazową to ona już jest wyraźnie poniżej czterech więc tam jest jakby utrzymujący się trend spadkowy coś innego niż na przykład w wielu krajach europejskich gdzie ta inflacja jakby nie może zejść wyraźnie poniżej trzech czy czterech to w Brazylii system była bardzo wysoka ale w zasadzie do miesiąca cały czas leci łeb na szyj wiesz Problem jest taki że Brazylia z krajów Ameryki Południowej ma najniższy wskaźnik na przykład inwestycji w infrastrukturę i to to jest bardzo ważne jako procent PKB tam jest w granicach 0,4 PKB z inwestowane w infrastrukturę gdzie na przykład w Chile jest inwestowane 2,4 w Peru 2,1 a więc mamy do czynienia z krajem który jest pewnego rodzaju zastoju gospodarczy i jeżeli byśmy popatrzyli na problemy związane z giełdą brazylijską to ja bym się odniósł do tej mojej hipotezy którą sobie postawiłem w 2011 roku Wypad z Polski ze względu na populację i stwierdziłem że populacja w Polsce się będzie kurzyła jeżeli będzie uzupełniana w jakiś inny sposób to nie będzie to dobre dla polskiej gospodarki no i tak to się właśnie w tej chwili przecież dzieje Tak że mamy uzupełnianie tylko kosztem ogromnych nakładów finansowych na utrzymanie tego wzrostu populacji poprzez migrantów z różnych kierunków tak to bardzo rośnie więc wiesz kwestia jest taka że populacja w Brazylii za chwilę się załamie tak i to jest istotne że poziom starzenia się społeczeństwa brazylijskiego jest bardzo duży a dostawa młodych narybku stosunkowo mała i tutaj też do ciekawy aspekt że o ile w 2019 roku średnia oczekiwana długość życia wynosiła troszkę ponad 75 lat to w tej chwili wynosi poniżej 73 lat Jacek jakby tą strategię o której mówisz odwrócić i po prostu jeszcze inaczej przeanalizować taką gospodarkę wielką jak Brazylia stwierdzić że okej inwestują mało w beton asfalt i tego typu rzeczy ale ludzie którzy był bum demograficzny w latach 90 2000 czyli ci ludzie za chwilę wchodzą na rynek będą potrzebowali nowoczesnych systemów płatności dostępu do gotówki i tego typu rzeczy patrzę wyłącznie na sektor finansowy Szukam spółek też nie tych największych tylko takich średnich patrzę które rozwiązania finansowe jaki mają z grubsza portfolio i w gospodarkę cyfrową pakuje całe pieniądze w takim mimo wszystko wielkim kraju jak Brazylia i tu tylko dodam że indeks finansowych spółek z Brazyli historyczny szczytów czyli dotąd ta strategia działała lepiej niż kupowanie średnich firm No skupić się tylko na finansach pytanie czy skupić się tylko na spółkach finansowych skoro Gospodarka jest nierównomierna pod względem inwestycji w różne segmenty ja bym powiedz tak dzisiaj tra dlatego że ważnym elementem jest to jaka re Jakie reformy tam przyjdą szczególnie w obszarze reform fiskalnych petrobras jest właśnie takim przykładem w którym te krótkoterminowe cele fiskalne rządu brzyskiego ujawniły się w tej wysokiej dywidendzie i teraz pytanie jest takie Czy obecny pytanie jest takie Czy obecny rząd dokona modyfikacji pewnej polityki fiskalnej z celów krótkoterminowych na rozłożenie ich na trzy Horyzonty krótko średnio i długoterminowe co będzie wtedy miało znaczący wpływ na stymulację gospodarki Czy obecny rząd spowoduje zmniejszenie barier regulacyjnych jakie tam występują szczególnie w kategorii usług i handel internetowy w Brazylii te kwestie które dla nas są takie dość powszechne tam są mniej akceptowalne mniej akceptowane i mniej się rozwijają wiesz Fajne jest jak na przykład byś wszedł i zobaczył jak wygląda sklep brazylijski jaka kolory towarów jest jak Towary które są powiedzmy Marek międzynarodowych Jak wyglądają inaczej kolorystycznie powiedzmy w Europie w Stanach A jak wyglądają inaczej w Brazylii to by być zaskoczony jak one są żywe te barwy takie bardzo agresywne to jest fajne jak się tam wchodzi takie takie rzeczy widzi Więc ten element pewnej pewnego dotknięcia zakupów w Brazylii może mieć większe znaczenie dla kupowania niż rozwój tego co właśnie mówisz Czyli płatności internetowych sklepów internetowych różnych kwestii które są z tym związane bo oni mają trochę inne zachowania społeczne niż my kolejnym bardzo ważnym elementem w przypadku spadku populacji i bezrobocia to jest to czy dalej udział i partycypacja kobiet w rynku pracy wielkiej w Brazylii będzie znacząco niższa od innych krajów oecd bo jest niższa średnia 20 proc zatem kobiety zajmują się tam głównie rodzinami wychowywaniem dzieci obowiązek jest po stronie mężczyzn czyli tym samym dochody rodzin są niższe niż w krajach których kobiet pracy zawodowej jest większa kosztem tego że dzieci idą do przedszkola i żłobka tak OKE więc model funkcjonowania społecznego w Brazylii wymaga zrozumienia z punktu widzenia natury konsumpcji struktury konsumpcji jak wydatki się rozkładają jak oszczędności są budowane i to jest ten element o którym mówiłem na samym początku swojej wypowiedzi na temat rynków wschodzących że inwestowanie tam jest dla nas trudne Bo my nie rozumiemy świata w który chcemy zw bo patrzymy przez pryzmat wykresu ale nie rozumiemy tego jakie tam sektory gospodarcze firmy mają pewien potencjał wzrostu wynikający z modelu funkcjonowania danego społeczeństwa Tak okej tak jak w Chinach wspominałem o tej problematyce konsumpcyjnej że oni nie mają Opieki Zdrowotnej nie mają ubezpieczenia emerytalnego dlatego potrzebują odkładać te pieniądze tym samym automatycznie konsumpcja spada tak Popatrz co napędza konsumpcję w Europie No to że masz ZUS nie i nie musisz dbać w Europie w Polsce w Niemczech we Francji tak i nie musisz dbać i odkładać pieniądze na chorobę bo co by ci się nie zdarzyło idzie ży cię przyjmą tak to jest gigantyczna różnica czy tak czy tak jest w innych krajach ż tak nie jest no i i tym samym nam jak została taka luka którą kiedyś wydawali na konsumpcję to dzisiaj zabiera się w postaci coraz nowych form opodatkowania Okej więc płacimy za pewne bezpłatne rzeczy w innym miejscu tak Czyli cytując z filmu tego o rozwoju sieci społecznościowych tak jak coś jest za darmo to znaczy że jesteś produktem i tyle nie produktem użytkowym na PCE sklepowej z którego każdy skubnie co chce in Kolejnym elementem związany z Brazylią to jest kwestia tego że on tam wyrzynają w okrutnym tempie lasy amazońskie lasy deszczowe zamieniają na ogromne połacie na których hoduje się soję która jest eksportowana do Chin no i też pytanie jest następujące W jaki sposób ta część gospodarki która ściąga gotów jest eksportem prawda więc ściąga gotów Czy postaci sprzedaży drzewa czy postaci sprzedaży prod rolnych zostanie przycięta wskutek nacisku na zmniejszenie emisji gazów cieplnych i zmniejszenie wylesiania bo Unia Europejska tak jak też kiedyś wspominałem tam w starciu bodajże z indonezją otrzymała prośbę od pewnej korporacji produkującej olej palmowy żeby wstrzymać podwyżkę ceł na towary które są wytwarzane na obszarach wynikających z wyrębu tak na których się potem sadzi palmy olejowe bardzo przejmujący jest film Dawida ATB który w 2020 roku pojawił się na netflixie tam jest taki dwuczęściowy film pokazujący dewastacyjne działanie właśnie Czy to czy to w Indonezji Czy w Brazylii w zakresie wy rombu Jakie to konsekwencje przynosi dla środowiska naturalnego więc mamy dużo niepewności bo jeżeli spadnie w tym momencie zdolność pozyskiwania gruntów i sadzenia na nim kolejnych poła soli i wyjaławiania tych gruntów bo te grunty bardzo szybko tracą zdolność do produkcji żywności tam jest bardzo niska warstwa próchnicowa monokultura Produkcyjna powoduje że oni muszą cały czas pozyskiwać nowe grunty żeby żeby potrzymać produkcję wiesz to są to są problemy tak i i dlatego mówię że ja bym się bardzo serdecznie Z daleka trzymał z daleka od tych od inwestowania w brazylię bo ja nie znam tego kraju ja nie wiem co się tam dzieje Tak i i która spółka ma potencjał społeczny czy nie musiałbym pojechać mce pogadać z ludźmi pooglądać firmy pooglądać gazety pochodzić po sklepie zobaczyć co jest kupowane Jak wyglądają koszyki we do sklepów odzieżowych sków obic Okej to to bym był w stanie coś powiedzieć tak na ten temat tak tak tyle nie okej OKE to mnie przekonuje z tej perspektywy ale to też trochę jest w kontrze do takich nowych trendów w Polsce bo wszyscy mówią że o polska Giełda to to i tam a będę inwestował w Stanach a tu wyraźnie powiedziałeś że trudno jest inwestować w kraju w którym się nie żyje Bo ileż można wyczytać w gazetach nawet jak się dobrze włada angielskim Czy powiedzmy portugalskim w tym przypadku także Czyżby gdzieś w tym co powiedziałeś było zaszyte że jednak zbyt dalekie wychodzenie z pieniędzmi poza własne podwórko źle się kończy wiesz co to zależy bo jeżeli mówimy ty momencie w Stanach Zjednoczonych to w co możemy inwestować No firmy globalne tak i na nich się najwięcej zarabia czyli firmy które widzimy za rogiem naszej ulicy tak które widzimy w naszych komputerach które widzimy w naszym oprogramowaniu a więc rzeczy które znamy Tak można było inwestować w starbuck i zarabiać okej no bo za rogiem stał starbuck więc to są takie wiesz elementy że w tej kulturze Kultury północno Północnej pewne schematy zachowań i pewnej firmy łatwiej jest wyselekcjonować niż nie jeżeli na przykład miałbym zainwestować w Bank ryka to mam jakiś pomysł na ten temat ale jakbym miał zainwestować w jakiś lokalny Bank waho No to bym tego nie zrobił Bo ja tego banku nie znam Nie wiem co tam się dzieje Tak więc to jest proszę ten przykład ze starbucksem chciał trochę utrudnić utrud bo Starbucks w Europie nie jest starbucksem w sensie takim czy amerykańskim to jest czysta franczyza Czyli jeżeli No akurat w przypadku polskim to jest jedna firma która się tym zajmuje amrest Natomiast generalnie możesz być franczyzobiorcom Starbucksa więc czy w takim razie wejście do Europejskiego Starbucksa dobrze oddaje całą tą firmę w skali światowej i można na tej podstawie stwierdzić że Starbucks jest okej skoro to może moż że jest właśnie nie okej właśnie wchodząc do Starbucksa można powiedzieć że jest nie okej C powi że nie jest OKE sklepu którego właścicielem jest franczyzobiorca jakiś lokalny albo przynajmniej kontynentalny i może nie być do końca zgodny z tym jak wygląda Starbucks u innego franczyzobiorcy na innym kontynencie wchodzę do Starbucksa I co m odrzuciło ciemność pomieszczeń p kawy spo to jest [Muzyka] moje zderzenie powiedzmy w Polsce zebem Mam też parę innych jeszcze uwag Okej Czy on jest inny On jest bardzo podobny do tego amerykańskiego i tyle po prostu jest to pewna natura franczyzy polegająca na tym że robisz lokal tak jak masz go robić Tak i teraz patrząc na to to patrzę też na przychody z franczyzy jakie wpływają i trzeba popatrzeć Jaki jest przychodzą Starbucksa na przykład Chin tak OKE i ju jest on czy tam jest franczyza jak sobie radzi na przykład z firmami chińskimi i to jest w pewien sposób zrozumiałe sklep którym sprzedaje się kawy który sprzedaje się ciasteczka okej i z punktu widzenia modelu biznesowego jako takiego jest to bardziej zrozumiałe niemniej wiesz na przykład patrząc na barki amerykańskie które zazwyczaj prowadzą kampanię międzynarodową No to mnie ostatnio bardzo interesuje firma która pojawiła się w Londynie i pewnie pojawi się w innych elementach europejskich czyli fastfood z jedzeniem meksykańskim i tyle Nie po prostu no tak na przykład okej a więc inwestujesz w coś na przykład w ekspansję międzynarodową tak i przyjmujesz założenie zarząd będzie prowadził inwestycje będzie zwiększał ilość punktów no i wtedy jest prosty element przychody z punktu razy ilość punktów planowany w kolejnym roku jakie to ma odnosi do rachunku wyników więc to jest rzecz którą mogę zrozumieć tak I mogę na to położyć pieniądze Okej dzięki zamknijmy temat amerykańsko polski brazylijski chiński a Przenieśmy się w świat tych procentów dziś trochę było o stopach procentowych Czy rząd powinien ustalać maksymalne Oprocentowanie kredytów oprocentowanie kart kredytowych albo ogólnie starać się w jakiś sposób regulować rynek kredytów a przede wszystkim kart kredytowych Zastanawiam się zastanawiam się po tym co powiedziałeś od czego zacząć to myślę że zacznę przewrotnie A dlaczego w ogóle mają być stopy procentowe rozumi zbyt chyba bardzo odrywamy się od rzeczywistości może wylądujemy No żyjemy w świecie gdzie jakby nie wynaleziono innego systemu w którym można by funkcjonować i zarządzać jakoś gospodarką długoterminowo naprawdę no ile tysięcy lat st jednak wzrost kiedyś a logarytmiczny czy wykładniczy wzrost ostatnich kilkudziesięciu czy 100 lat trochę inna historia Pewnie widziałeś ale dane na temat tempa wzrostu PKB w średniowieczu w Europie wskazywały że to była 110 średnio rocznie w tych czasach bez wojennych od do 3 No to teraz tyle mies możem zić No kraje robią tyle miesięcznie mówi się że są rozwalone Słuchaj postawiłem bardzo ważną kwestię dlaczego nie może być emisji pieniądza bez stopy procentowej No dlaczego dlaczego nie ma żadnych przeciwskazań Kontynuuj okej przypominam ci uprzejmie że w średniowieczu stopa procentowa była uważana za likw jako taką pamiętasz do dziś W niektórych krajach jest i to jest wiesz dość ciekawe bo jakby to powiedzieć KSI powie [Muzyka] zapis księdze Powtórzonego Prawa która cytując krótko nie będziesz pożyczał na lichwę swemu bratu ani pieniędzy ani żywności ani czegokolwiek innego tak odwołam się tutaj też do Arystotelesa jeszcze ze starożytnej Grecji Tomasza Świętego Tomasza Zaku który opierał się na na twierdzeniach Arystotelesa że pieniądze są martwym środkiem wymiany a nie towarem który może się mnożyć i dlatego produkować pieniądza jako takiego a pobieranie odsetek od czegoś co nie ma w soie wewnętrznej wartości jest zaczy było w śred świecz grzechem tak Dlaczego skoro by na tym nie zarobił No właśnie zarobić okej popatrz zarobić i postawiłem tu bardzo Już kiedyś postawiłem szczególną hipotezę mówiącą że wprowadzenie CBD będzie związane z tym że nie będzie stó procentowych że element przejścia na pieniądz cyfrowy doprowadzi do tego że nie będą potrzebne stopy procentowe i ich nie będzie więc po co są te stopy procentowe żeby zarabiać tak w Stanach Zjednoczonych tam Płaci się około 6 bilionów dolarów odsetek co roku co by było gdyby te pieniądze wpłynęły w gospodarkę Unia Europejska jako struktura mniej zadłużona od gospodarki amerykańskiej czyli 36 bilionów euro czyli jakieś 200 PKB ja mówię w tym momencie o gospodarstwach domowych firmach i rządzie OKE płaci jakieś półtora biliona euro odsetek rocznie Co by było gdyby te pieniądze wpłynęły do gospodarki OKE A gdzie one wpływają tak co się z nimi dzieje i w jaki sposób stymulują gospodarkę w jaki sposób ją niszczą nie ma takich badań w tym momencie gdybyśmy zbudowali model zależności PKB od płaconych odsetek zow był Ciekawe co byśmy w efekcie dostali Tak tylko że przejechałeś się po systemie a nie dałeś rozwiązania alternatywnego co z Daj czekaj Daj powiedziałem że w prowadzenie cyfrowej waluty i posiadanie informacji na temat podaży i popytu bo do tego może się to sprowadzić ale w tym dobrym aspekcie Żeby było jasne czyli rozumieniu jakie ZB na towary Jaka jest produkcja a więc w tym momencie zarządzanie inflacją poprzez dopasowywanie popytu do podaży zwiększaniem i zmniejszaniem ilości pieniądza na rynku ale nie wskutek oprocentowania lecz w skutek wycofywania lub wprowadzania pieniądza na rynek tak to jest rozwiązanie które jest rozwiązaniem cywilizacji XX wieku a nie cywilizacji XIX wieku i tego modelu w jakim dziś funkcjonujemy to jest rozwiązanie A kto będzie pożyczał pieniądze Dobrze to ja zadam pytanie A dlaczego trzeba pożyczać pieniądze Może warto funkcjonować bez pożyczania pieniędzy bo jeżeli ja pożyczam pieniądze to znaczy że zostawiam moje przyszłe dochody pod dzisiejszą konsumpcję a więc może wystarczy ograniczyć konsumpcję i zmniejszyć ją a nie po prostu wydawać niepotrzebnie pieniądze na nie wiadomo co wydawać pieniądze na wycieczkę żeby potem na wakacje żeby się potem chwalić przed znajomym gdzie się nie było i zagryzać suche paluszki i spłacać potem przez kolejny rok żeby znowu wziąć kredyt na kolejne wakacje tak Jacek ale w zależności od gospodarki ponad połowa kredytów to są kredyty korporacyjne co powiesz firmie żeby nie budowała nowej fabryki drugiej fabryki czy trzeciej bo to jest rozpusta I to są ponad normatywne wydatki Nie ja tylko mówię o tym że może być zasilanie firmy w budowanie linii produkcyjnej za pomocą transferu finansowego z banku centralnego do stworzenia takiej infrastruktury kiedy korelacja jest pomiędzy produkcją a popytem Kiedy występuje wybudowanie linii produkcyjnej która produkuje wartość zwiększającą dobrobyt społeczny a nie zwiększającą ilość cukierków na półkach sklepowych albo zwiększających ilość alkoholu na półkach skle albo zwiększających ilość papierosów na półkach sklepowych albo zwiększającym ilość cukru na półkach sklepowych które niszczą i skracają życie człowieka tak proste czyli państwo będzie Badać Czy moja trzecia fabryka pianki poliuretanowej jest dobra społecznie czy zła społecznie i czy to się czy jest zapotrzebowanie na to i to państwo będzie badał rynek popatrz obecny model nie państwo Odsuń się od państwa powiedziałem Bank Centralny Bank Centralny nie ma nic wspólnego z państwem No czyli jakaś organizacja parap państwowa tak dzisiaj jakby nie było banki centralne kontrolują to o czym ja mówię za pomocą stopy referencyjnej PR Zwróć uwagę że kontrola inflacji czyli nad wozki pieniądza N na rynku ponad dostępne towary i usługi to jest właśnie to o czym ja mówię tylko inny mechanizm dzisiaj jest to stymulowane z dużym opóźnieniem na podstawie różnego rodzaju wykresów i zasady kciuka to może obniżymy może a ja mówię mówię W tym momencie o społeczeństwie X wieku Które zastąpi mechanizmy niepewności mechanizmami pewności Tak może cię zdziwię ale ja jestem przeciw nieskoordynowane nieskoordynowany rozwojowi gospodarczemu który produkuje towary i usługi zwiększające entropię środowiska czyli z niszczących To środowisko w coraz szybszym szybszej o to mi chodzi że ten element podaży pieniądza na rynek budowania baniek dostępności kredytu napędza produkcję rzeczy które być może w innych warunkach nie byłyby produkowane bo są nieużyteczne odwołuję tutaj wszystkich serdecznie do filmu na temat przyszłości części jen tytule przyszłości właśnie budowania zrównoważone ekonomia powiedzmy przetłumaczyć PR czy nie jest tym czy ekonomia ckno nie jest tym o czym ja mówię zobaczy że do tego dojdziemy tylko to co ja mówię może dzisiaj być trudne do zrozumienia bo wykracza poza strukturę pojęciową przekona ką ryu bierzemy co bo pędzimy jak wiesz chomik w kołowrotku w pogoni za innymi rzeczami uważam że gospodarka powinna mieć inny model inny obraz uważam że opieranie gospodarki na konsumpcjonizmie tak jak jest dzisiaj oparta jest czynnikiem destrukcyjnym niszczącym zwiększającym entropię zarówno układu społecznego politycznego gospodarczego jak i finansowego i kolejne odsłony różnego rodzaju kryzysów to są po prostu nic innego tylko wybuchy nagromadzonych struktur entropijny tak samo w tej chwili zmierzamy w kierunku czegoś kolejnego prawda gdzie ta entropia której się dużo nazbierało znajdzie swoje ujście w postaci czegoś o czym nie wiemy tak tyle Takie jest moje zdanie Ja się z tobą zgadzam Że obecna ekonomia strasznie niszczy środowisko i gdzieś z 40 proc produktów powinno być zabronionych i zakazanych tylko że to trzeba zrobić w jakiś sensowny sposób właśnie No widać na przykład po różnych krajach jak w którą stronę idą działania na przykład żeby ograniczyć liczbę suwów na drogach i w wielu krajach budzi to dość szerokie wyparcie społeczne że mimo że podróżujemy jednoosobowo posiadamy duży samochód No i ludzie chcą to bronią tego jak swojego prawa do jeżdżenia dużym samochodem mimo tego że jakby ekonomicznie to nie jest uzasadnione podobnie jak zużywanie takich ilości plastiku czy wszelakich innych d zwia produktów dokładnie idziemy kupujemy w sklepie Towary które nas zabijają bo skracają nam długość życia przez nasycenie tam różnego rodzaju komponentami które nie są zdrowe dla nas tak Dlatego uważam że sama idea rozwoju i metodyka rozwoju sposób rozwoju naszej cywilizacji dobrze było jakby w końcu zaczął być osadzony wzroście PKB które jest wskaźnikiem nic nie mówiącym i to jest bardzo ważne tak w nic nie mówi czasami nawet nie wiemy jak jest liczony i pewnie to byłoby dobre na całodzienny wykład żeby państwu pokazać jak jakim wielkim fałszerstwem jest równanie na PKB tak I co tam się kryje jak na przykład wzrost VATu o 1 proc jak wpłynie na krótkoterminowo na wzrost PKB polityk się nie interesuje tym co będzie za d lata PB w tym roku lata zobaczymy co będzie dalej tak a więc wost opodatkowania powoduje wzrost konsumpcji więc popatrzmy na to wzrost inwestycji produkcję linii produkcji papierosów powoduje wzrost PKB tak ale czy to jest uczciwe podyskutujmy kiedyś na ten temat Bardzo chętnie nie zatem uważam że jako świat zapędy się w ślepy Zaułek i ten ślepy Zek będziemy potrzebowali w jaki sposób rozwiązać dzisiaj tak jak jest fajnie właśnie Mario dragi powiedział tak że Europa powinna być zielona Ale przy okazji powinna na tym zarobić no to no to są dwie wykluczające się rzeczy ze sobą Tak powinna być zielona i powinna zarobić A pytanie pod tytułem właśnie A co będzie jak Chińczycy będą bardziej zieleni i oni wprowadzą restrykcje u siebie bo my jesteśmy za mało Zieloni i co wtedy zrobimy tak więc gramy transformacji jest to żeby ta zieleń była na tyle rewolucyjna i Technologicznie mocna żeby Faktycznie była napędem dla gospodarki końcu tej zieloności jest tak naprawdę taniość czyli wytworzenie tak gospodarki która samo się napędza tym co już wytworzyła i co wydobyła i tak mało zużywająca zasobów że po prostu będzie tania tak tak tak tak oczywiście będzie tania bo procesy tanie masz rację rzeczywiście jedynym elementem Wybacz ale uważam że po prostu niewydawanie ma znaczenie Recycling na przykład plastiku też ma swój cykl zamknięty i kończy się Pewnego dnia i co dalej tak pokrywamy ogromne tereny dzisiaj Europy innych części świata solarami pod którymi nikt nie życie bo tam słońce nie dociera do Ziemi tak ale to jest bardzo ekologiczne tak budujemy wiatraki które zabijają ptaki ale ekz oglądałem kiedyś film jak śmigło wiatraka trafiło orła ktoś to akurat sfilmował tak ten Ale to jest bardzo ekologiczne rzeczywiście jedyną jedynym rozwiązaniem dla nas z punktu widzenia energetyki to jest Hel TR z księżyca lub energia termojądrowa oparta na syntezie termonuklearny ze wszystkimi swoimi uwarunkowaniami i być może rozwiązaniem polegającym Właśnie na tym że będziemy odpady radioaktywne które pozostaną windy Kos krą Japończycy zapowiedzieli że zbudują Japończycy dali taką deklarację budowy windy kosmicznej będziemy wynosić na orbitę i będziemy kierować w kierunku Wielkiego reaktora termojądrowe jakim jest słońce tak I w ten sposób zamkniemy cykl Więc potrzebujemy przemyśleć całą gospodarkę bo droga którą poruszamy się jest drogą niszczenia środowiska nas ale także przyszłości dla kolejnych pokoleń tyle Takie jest moje zdanie nieograniczona głupia konsumpcja kupowanie torebki za 5000 produkowanej za 10 dolarów w Indonezji to jest dla mnie głupota po prostu no no i tyle no cóż mogę dodać Jacek Cieszę się że na koniec dzisiejszego odcinka wydobył z ciebie trochę takich bardziej nietypowych poglądów standardowych jakby dla położenia w którym się znajdujesz z perspektywy takiego swojego typowego poglądu znaczy ja powiem inaczej wiesz ja mam poglądy w horyzoncie krótko średnio i długoterminowym i to co Przyglądam się w horyzoncie średnio i długoterminowym to dostrzegam tylko narastającą konkurencyjność pomiędzy krajami które doprowadzą wcześniej czy później do jakiegoś problemu Tak jak tak jak to historia nasza pokazuje od 15000 lat i jedyną drogą jest współpraca ustalanie zasad ale nie takich zasad które zabierają nam wolność osobistą które zwiększają wartość społeczną tych zasad i regulacji jak jest napisane w raporcie drugiego że Europa to tam coś 60 000 tych dokumentów Ustaw rozporządzeń wyprodukowała Gdzie w Stanach Zjednoczonych W tym samym czasie tylko kilka tysięcy tak i to ma wiesz ogromne znaczenie bo gdzie idę To to coś mnie ogranicza i i nie jest to dobre z punktu widzenia zużywania energii Czy strefa czystego transportu w Warszawie powoduje że Trzeba objeżdżać i palić dużo więcej paliwa niż kiedyś przejechanie Czyli generalnie wypadkowa CO2 w Warszawie skutek strefy czystego transportu staje się większa No bo jesteśmy bardzo ekologicznym miastem okej świetnie Tylko że żeby dojechać musimy nadłożyć drogi czasu i benzynę Tak i to jest jeden z przykładów problem z wejściem do metra proszę bo mamy problem z wejściem do metra wiesz co metro Jeżeli byłoby w Warszawie ja na przykład w Krakowie jeżdżę tramwajami hulajnogami Tak okej Ja czasami biorę Ubera jak potrzebuję podjechać pada za to tutaj ta Komunikacja jest okej ale nie dojedziesz do wielu miejsc które nie są objęte komunikacją Kiedyś chciałem wracać z ochoty do siebie Słuchaj i stwierdziłem że wrócę komunikacją miejską gdybym wziął taksówkę byłbym za 12 minut a wracałem komunikacją miejską zajęło mi to półtorej godziny i tym tematem zakończmy dzisiejsze dzisiejszy Mater Dzięki wszystkim za obejrzenie Dobrego weekendu państwu poznaliście trochę moje bardziej radykalne poglądy ale to są poglądy technokratyczne są zdecydowanie bardziej efektywne niż rządy polityczne w których stanowiska decydujące o naszym życiu kształtujące nasze życie zajmują osoby które niczego w życiu nie osiągnęły niczego nie zrobiły gdzie kluc Elem historii zawodowej jest bycie politykiem tak I oni nam ustawiają życie no to tyle mam do powiedzenia Michał na koniec po prostu i Buntuj się to że pierwszy raz oderwał się od takich twardych republikańskich prawicowych poglądów jakby w stronę przyszłości Dzięki tak ale to są poglądy technokratyczne nie są poglądy liberalne Ja nie powiedziałem OK jestem naukę uważam technologi uważam element użytkowy z punktu widzenia wartości dodanej dla naszej jakości życia to uważam tak to takie trzy paradygmaty okej i przez ten pryzmat patrzę wiesz na świat i między innymi z tego wyprowadziłem pytanie A po co stopa procentowa tak to takie wiesz pytanie OKE tak jak kiedyś dawno temu w zespole przy okazji robienia projektu siedzimy Jest to duży projekt międzynarodowy pada pytanie ile jest pieniędzy na świecie Tylko że wtedy jeszcze internetu nie było 25 lat temu tak no I zaczęliśmy szacować Ile kasy jest na świecie w agregator M1 m2 m3 więc to są takie ciekawe pytania które pokazują jak to wszystko się toczy i dostrzegamy tylko to co jest wokół nas okej a a nie dostrzegamy głodujących dzieci w Bieszczadach nie dostrzegamy umierających z głodu Dzieci w Afryce tego nie widzimy bo widzimy co innego to co nam Media pokazują i kierują naszą orientację uwagę dlatego Życzę państwu dużo trzeźwości rzeczywistości Wydaje mi się że to jest takie dobre życzenie na dzisiaj Dziękuję pięknie i to takie refleksyjne podsumowanie