Richard Dennis: przyjaciel trendów, który 400 USD zamienił w 200 mln i wyszkolił legendarne Żółwie [Strategia Żółwi Denisa]

jest Rok 1967 młody chłopak biega między ubranymi w czerwone szelki maklerami i inwestorami zgromadzonymi na parkiecie chicagowskiej giełdy jako Goniec zarabia 40 dolarów tygodniowo i wszystko traci podejmując swoje pierwsze próby pokonania rynku nie zraża się uczy Wtedy jeszcze nikt nie wie że ten młody goniec w ciągu 9 lat stanie się milionerem a na kartach finansowej historii Zapisze się nie tylko jako znakomity inwestor ale również jako autor jednego z najbardziej znanych eksperymentów giełdowych na podcast królowie parkietu zaprasza Piotr Zając finside.pl Richard Denis urodził się w Chicago w 1949 roku giełdą zainteresował się już jako nastolatek a temat zaszczepił mu sam Ojciec który spekulował na chicagowskim parkiecie seniorowi nie szło jednak najlepiej i po jakimś czasie po serii niepowodzeń stwierdził że nienawidzi tego miejsca i tak naprawdę nie ma pojęcia co robić z Denisem juniorem było inaczej po ukończeniu liceum zatrudnił się podczas wakacji jako giełdowy Goniec na Chicago merkellix Change zarabiał 40 dolarów tygodniowo a za zarobione pieniądze spekulował jak sam przyznawał w wywiadzie do książki czarodzieje rynku traciłem te pieniądze w ciągu godziny bo tak naprawdę nie wiedziałem co robię zaletą sytuacji było to że przynajmniej Robiłem to z niewielkimi kwotami można powiedzieć że koszt mojej nauki był bardzo mały to była dla niego bardzo cenna lekcja po latach powiedział że na początku każdy powinien być złym graczem tak złym By już nigdy potem nie być gorszym po ukończeniu 21 roku życia Richard Denis pożyczył od rodziny 1600 dolarów i postanowił kupić miejsce na mit Ameryka Exchange gdzie handlowano kontraktami mini miejsce uprawniające go do spekulacji kosztowało 1200 dolarów więc do dyspozycji zostało mu tylko 400 wystarczyło Choć jego wiedza na temat inwestowania wciąż była mętna to jedna z kluczowych zasad której trzymał się od początku i która została z nim na resztę kariery to trzymanie się panującego na rynku trendu w 1970 roku trafił na taki Trend na rynku zbożowym kupił kilka kontraktów na soję pszenicę i kukurydzę gdy te ustanawiały roczne Maxima niedługo potem pojawiły się informacje o rdzy która zaatakowała kukurydzę i obniżyła plony ceny ruszyły na wyższe poziomy a po trzech pierwszych miesiącach spekulacji Denis z 400 dolarów zrobił 3000 żeby nie było tak pięknie jeszcze w tym samym roku przytrafiła mu się transakcja którą wspomina jako jedną z bardziej dramatycznych i wyczerpujących emocjonalnie w trakcie sesji stracił na pozycji 300 dolarów więc postanowił ją odwrócić i szybko się odkuć Niestety zmiana kierunku przyniosła kolejną stratę więc Denis postanowił zrobić Pivot raz jeszcze trzecia próba także okazała się porażką i finalnie w jeden dzień nasz bohater stracił 1000 dolarów co stanowiło Wówczas 1/3 jego aktywów w finansach behawioralnych zachowanie Denisa nazwano by Over tradingiem czyli zawieraniem zbyt dużej liczby transakcji pod wpływem emocji wywołanych poniesioną pierwotnie stratą inwestor Nie może zaakceptować błędu więc chcę wręcz kompulsywnie go naprawić zazwyczaj jest to łatwa droga do bankructwa komentując te sytuacje w czarodziejach rynku nasz bohater stwierdził że gdy straci się dużo pieniędzy należy wyjść z rynku zrobić sobie przerwę poczyścić umysł i dopiero zabierać się za kolejne transakcje choć giełdowy parkiet był dla Richarda Denisa wyboisty nie zamierzał z niego schodzić do 1973 roku Powiększył kapitał do 100 tysięcy dolarów i przeniósł się na Chicago Bort of Trade rok kolejny okazał się dla niego przełomowy bo spekulując głównie na rynku soi zarobił aż pół miliona dolarów Denis korzystał wówczas z silnych trendów na rynkach towarowych które zostały wywołane przez kryzys naftowy i skoki inflacji W wieku 26 lat nasz bohater był już milionerem a Szacuje się że w ciągu 18 lat swojej kariery jego rachunek urósł do blisko 200 milionów dolarów karierę zakończył w 1988 roku po serii silnych strat na przełomie 87 i 80 ósmego na swoim prywatnym rachunku i na zarządzanych przez niego funduszach strata sięgnęła aż 49%. jedną z przyczyn była duża luka na rynku stóp procentowych która uniemożliwiła mu zamknięcie krótkich pozycji po założonej wcześniej cenie po tych stratach Denis wycofał się z biznesu tłumacząc że był to już dla niego zbyt duży koszt psychiczny warto jednak w tym miejscu dodać że mimo tamtego załamania średnioroczna stopa zwrotu jego klientów sięgała 25% i z każdego powierzanego mu tysiąca dolarów zrobił dla nich 3833 to wciąż całkiem zacny wynik powstaje oczywiście pytanie Na czym dokładnie polegała strategia Richarda Denisa która doprowadziła go do Fortuny mamy to szczęście że jej szczegóły zostały ujawnione przy okazji wspomnianego przeze mnie na początku słynnego eksperymentu Richard Dennis wraz ze swoim przyjacielem i partnerem biznesowym Williamem prowadzili Filozoficzny spór o to czy można wyszkolić skutecznego tradera czy też skuteczny Trader to ktoś kto już rodzi się z dedykowanym faktorem x aby uwspór rozstrzygnąć postanowili na początku 1984 roku przeprowadzić pewien eksperyment zatrudnić grupę osób przekazać im swoją strategię inwestycyjną dać kapitał i pozwolić inwestować Denis powiedział wówczas będziemy hodować traderów tak jak hoduje się żółwie w Singapurze dlatego do dziś uczestników tego przedsięwzięcia nazywa się właśnie żółwiami na ogłoszenie w gazecie odpowiedziało ponad 1000 osób co istotne nie wymagano doświadczenia rynkowego w dwóch turach wybrano łącznie 23 osoby Denis przekazał im szczegółowo zasady swojej strategii inwestycyjnej która należała do grupy tych podążających za trendem dał im konkretne instrukcje na jakich aktywach spekulować kiedy wchodzić na rynek kiedy wychodzić Ile pieniędzy ryzykować i jak zarządzać już otwartą pozycją wymagał jednego konsekwentnego stosowania przekazanych reguł jakie to były reguły jeden z uczestników eksperymentu kurtysfate opisał jeszcze głowo w swojej książce pod tytułem Droga żółwia a ja pozwolę je sobie państwu przybliżyć reguła pierwsza dotyczy selekcji rynków głównym kryterium wyboru rynków była płynność Im większa tym lepiej W tamtych czasach największe obroty były na rynku kontraktów towarowych stąd przede wszystkim inwestowano na Chicago mercanta i New York merchant Change lista aktywów w które inwestowali uczestnicy eksperymentu liczyła 21 co ciekawe wśród nich nie było żadnych akcji ani indeksów giełdowych były natomiast między innymi amerykańskie obligacje i bony kawa frank szwajcarski Marka niemiecka a także ropa naftowa pełną listę widzicie państwo na ekranie reguła druga dotyczy wielkości pozycji Denis Wprowadził pojęcie tak zwanej jednostki transakcyjnej która była po prostu ilorazem dwóch wartości pierwsza to 1% posiadanego na rachunku kapitału druga to zakres zmienności danego rynku na początku każdy uczestnik eksperymentu dostał 100 tysięcy dolarów kapitału Więc 1% to była równowartość 1000 dolarów z kolei zmienność mierzono popularnym do dziś wskaźnikiem atr dla 20 ostatnich sesji wskaźnik ten Znajdziecie państwo w każdej podstawowej aplikacji do analizy technicznej np vismagu czy na Trading View aby otrzymać dokładną wielkość pozycji należało podzielić 1000 dolarów przez wartość atr a wynik zaokrąglić w dół do jedności przykładowo na polskim złotym i City projekcie jeśli mamy 1000 zł do dyspozycji i 20 sesyjny atr wynoszący 6 zł to pozaokrągleniu Oraz daje nam możliwość kupna 166 akcji i to byłaby właśnie podstawowa jednostka transakcyjna według Richarda Denisa do tego stosowano dwa Nazwijmy to bezpieczniki pierwszy na jednym rynku dopuszczano maksymalnie 4 jednostki transakcyjne drugi jeśli wielkość rachunku spadła o 10%, to do kalkulacji wielkości jednostki brano już 80% kapitału nominalnego czyli od pierwotnych 100 000 to byłoby 80 reguła trzecia mówi o zasadach otwierania pozycji do generowania sygnałów wejścia na rynek Denis stosował proste wybicia z kanałów cenowych i były tu dwa warianty krótkoterminowy czyli wybicie z kanału 20 sesyjnego i długoterminowy czyli wybicie z kanału 55-cencyjnego przykładowo dla wariantu pierwszego Jeśli cena w ujęciu intradey przekraczała maksimum z 20 poprzednich sesji od razu otwierano pozycję długą o wielkości jednej jednostki transakcyjnej jeśli przekraczała 20 sesyjny minimum to otwierano pozycję krótką analogicznie dla wersji 55 sesyjnej podkreślam tu intradey bo nie czekano na zamknięcie sesji czy otwarcie następnej reagowano od razu reguła czwarta dotyczy zarządzania wielkością pozycji pierwsza transakcja zawsze miała wielkość jednej jednostki transakcyjnej ale jeśli kurs podążał w korzystnym dla nas kierunku to pozycje zwiększamy o kolejną jednostkę Gdy zmiana wynosiła dokładnie połowę atr dla 20 sesji liczonego od faktycznej ceny wejścia na rynek przykładowo jeśli pierwszą jednostkę na CD projekcie kupiliśmy po 150 zł przy aterze wynoszącym 6 zł to drugą kupujemy gdy cena przekroczy 153 zł trzecią gdy przekroczy 156 a czwartą gdy przekroczy 159 mamy więc tu przykład zwiększania pozycji wraz z korzystną zmianą kursu czasem zdarzało się że do czwartej jednostki dochodziło się tego samego dnia Denis uważał że takie uśrednianie w górę daje możliwość skorzystania z trendu i eksperyment pokazywał że czasem większość zysków rocznych pochodziła właśnie z dwóch czy też trzech transakcji w których faktycznie okazało się tak szybko reagować na marginesie dodam że Richard Denis odradzał stosowania odwrotnej reguły czyli zwiększania zaangażowania gdy pozycja przynosi stratę reguła piąta mówi o stoplosach Denis uważał że ludzie przegrywają na rynku bo nie potrafią przyznać się do błędu czyli zamknąć stratnej pozycji można więc powiedzieć że lekcje z ferryskiego i kanemana odrobił zanim obaj panowie dostali Nobla dowodząc że homo sapiens mają tendencję do przetrzymywania stratnych pozycji i domykania szybko tych które przynoszą zyski dlatego uczestnikom eksperymentu kazano stosować zlecenia 100 plus jak dopuszczalna strata w pojedynczej transakcji wynosiła 2% posiadanego na rachunku kapitału co uwzględniając zasady wielkości pozycji nakazuje umieścić stop losa w odległości 2 razy atr od ceny wejścia na rynek a wraz z dodawaniem kolejnych jednostek stoplos był przesuwany o jedną drugą atr tak by zawsze zachować odległość dwukrotności tego wskaźnika od ceny ostatniej transakcji to stosowanie wskaźnika zmienności zarówno przy ustalaniu wielkości pozycji jak i jej zarządzaniu i ustawianiu stop losów sprawiało że na bardziej rozchwianych rynkach pozycje były mniejsze a stopy bardziej odległe z kolei na tych stabilnych pozycje były większe ale stopy ciaśniejsze Denis uważał że dzięki temu nasz portfel będzie lepiej zdewersyfikowany pod kątem ryzyka bo wskaźnik atr to de facto jest ryzyka miernik reguła szósta odnosi się do zamykania pozycji zasady wyjścia były tak proste jak zasady wejścia na rynek dla wariantu krótkoterminowego zamykano pozycję długą gdy Cena spadła do minimum z ostatnich 10 sesji a dla pozycji krótkich gdy wzrosła do 10 sesyjnego maksimum dla wariantu długoterminowego zamykano pozycję długą gdy Cena spadła do minimum z ostatnich 20 sesji a dla pozycji krótkich gdy wzrosła do 20 sesyjnego maksimum i w tych sześciu regułach zamykała się strategia przekazana przez Denisa uczestnikom eksperymentu jak sprawdziła się w praktyce po 4 latach trwania eksperymentu New York Times opublikował wyniki 14 podopiecznych Denisa ich średnioroczna stopa zwrotu w okresie 1985-1989 wyniosła 80% trójka najlepszych miała zwrot między 108 a 124%, a trójka najgorszych od 39 do 64%. dla porównania w analizowanym okresie indeks essendp 500 zyskał 19,2%. Dodajmy że każdy z uczestników miał na start 100 tysięcy ale ci którym szło najlepiej dostawali zastrzyk gotówki i ich rachunki zwiększano nawet do 2 milionów dolarów w sumie na koniec eksperymentu pomnożyli oni kapitał do blisko 150 milionów wygląda więc na to że spór wygrał Richard Dennis eksperyment faktycznie pokazał że przekazując konkretne zasady gry można wyszkolić skutecznych traderów twierdzenie jednak że tradera można zrobić z każdego jest chyba sporym uproszczeniem pamiętajmy że z tysiąca kandydatów wybrano w dwóch turach 23 osoby z czego po jakimś czasie zostało finalnie 20 Denis mówił w wywiadzie do czarodziejów rynku że nie szukano szczególnych predyspozycji ale zależało im na osobach o nieprzeciętnej inteligencji Wśród wyselekcjonowanych osób byli między innymi pianista programista pilot Sił Powietrznych a także Pokerzysta próba absolutnie nie była więc losowa moja refleksja jest więc taka że być może nie trzeba mieć jak twierdził williamt inwestorskiego faktora x ale na pewno trzeba mieć zestaw określonych cech które predysponują do tego by nauczyć się i zrozumieć zasady strategii a także być może przede wszystkim konsekwentnie je stosować nie wpada jąc w pułapki behawioralne które często są największym wrogiem inwestora tu stawiam kropkę Zapraszam do komentowania materiału zostawiania łapek w górę i oczywiście do subskrypcji kanału Jeśli ktoś jeszcze tego nie robi Dziękuję za uwagę i do usłyszenia w kolejnych materiałach