Budowa portfela inwestycyjnego w obliczu inflacji i nieracjonalności – kluczowe strategie
W dzisiejszym dynamicznym świecie finansów, budowa i zarządzanie portfelem inwestycyjnym stanowi wyzwanie, szczególnie w kontekście wysokiej inflacji i nieprzewidywalnych zachowań rynkowych. Ten film edukacyjny dostarcza cennych wskazówek, jak skutecznie nawigować w tych trudnych warunkach. Skupiamy się na strategiach, które pozwolą nie tylko utrzymać, ale i pomnażać kapitał. Film omawia również perspektywy gospodarcze w nadchodzących latach.
Kluczowe zagadnienia poruszane w filmie:
- Inflacja i jej wpływ na inwestycje: Zrozumienie mechanizmów inflacji i jej konsekwencji dla różnych klas aktywów.
- Dywersyfikacja portfela: Jak efektywnie rozłożyć kapitał, aby zminimalizować ryzyko i zwiększyć potencjał zysku.
- Zarządzanie ryzykiem: Metody identyfikacji, oceny i kontroli ryzyka inwestycyjnego.
- Inwestycje alternatywne: Rozważenie aktywów alternatywnych, takich jak złoto, kryptowaluty czy private equity.
- Płynność i bezpieczeństwo: Znaczenie zachowania kapitału i dostępu do gotówki w zmiennych warunkach rynkowych.
- Strategie na rok 2026: Budowa portfela w kontekście przewidywanych trendów gospodarczych i cyklu Armstronga.
Dla kogo jest ten film?
Ten materiał jest skierowany do inwestorów o różnym poziomie zaawansowania. Zarówno początkujący, jak i doświadczeni inwestorzy znajdą tu praktyczne porady i inspiracje do budowy własnego portfela, dostosowanego do indywidualnych celów i tolerancji ryzyka. Dowiedz się, jak myśleć kategoriami celów inwestycyjnych (dochód, wzrost, ochrona przed inflacją) i jak dobierać aktywa o odpowiedniej korelacji z inflacją.
Zobacz pełną transkrypcję filmu
Witam państwa serdecznie. To program w Sedno rynku, przedostatni program w tym roku, w którym mówić będziemy o tym, jak inwestować. Jak inwestować oznacza odpowiedź na pytanie, jak budować swój portfel inwestycyjny. W czasie rozmów przez ostatnie dekady z wieloma osobami są dostrzegłem, że są one zafascynowane tym, żeby zarobić 100, 200, 300, 500%. A jednym z takich czynników, który bardzo agresywnie i bardzo negatywnie wpłynął na tego typu postawy, to agresywny marketing brokerów forexowych w ciągu ostatnich 15 lat. uczynili oni bardzo dużo złego, manipulując tym percepcją ludzi, jak tak naprawdę można zarabiać na rynkach finansowych. Sztuką jest tak naprawdę wypracować systematycznie około 20% stopy zwrotu. To naprawdę bardzo duże wyzwanie. Systematycznie oznaczy rok po roku, a nie w tym roku plus 20, a w drugim min 30. Przypominam, że uważany za największego inwestora ostatniego stulecia, czyli Warren Buffett. uzyskał dochodowość przeciętną 19,35% odchodząc w tym roku na emeryturę, rezygnując z funkcji CEO firmy Beai Hatway. Bardzo dużo akcji z pienięży. Zostawił ogromną kupę pieniędzy swojemu następcy. Pewnie zostawił ją dając mu opcję pod tytułem: "Nie wiąż się tym, jak ja myślałem, myśl po swojemu, inwestuj, buduj, zarabiaj". A więc to dochody Warena, a w takie biura zajmujące się zarządzaniem, majątkiem rodzin bardzo bogatych, czy Web Family Office albo W family Offices w liczbie mnogiej, mają taką przeciętną dochodowość 10-1% w skali roku, a ich głównym zadaniem jest utrzymanie zdolności nabywczej środków, które są im powierzone. Zatem szanowni państwo, zarabianie to wcale nie jest element nie wiadomo jaki. Najlepsze fundusze hedingowe zarabiają też w okolicach 20% tylko nie tak systematycznie jak Waren, bo nie istnieją tak długo jak on prowadził swoją działalność inwestycyjną. Zatem krytycznym i kluczowym czynnikiem szczególnie dla osób, które inwestują w programy emerytalne WIKE jest to, aby wypracować w sobie takie metodyki, które pozwolą systematycznie rok w roku zarabiać tamą kwotę. Jeżeli weźmiecie procent składany i zbudujecie sobie dochodowość, to zobaczycie, że po 45 latach inwestowania ze średnią stopą 20% możecie być tak samo bogaci jak właśnie ten najsłynniejszy inwestor, o którym wspomniałem. Zatem szanowni państwo, systematyka, dywersyfikacja po portfelu i oczywiście umiejętne zarządzanie. O tym dzisiaj będziemy rozmawiali. inflacja i nieracjonalność. Jak państwo być może pamiętają z naszego ostatniego programu, to przesłanie moje na rok 2026, inflacja i nieracjonalność. Można byłoby bardzo długo opowiadać na temat dlaczego jedno i drugie. Dzisiaj pozwolę sobie kilka słów robiąc wstępnie jako do dyskusji na temat portfela inwestycyjnego, pogadać na temat inflacji na nieracjonalność. Przyjdzie nam czas w roku 2026, abyśmy o tym sobie rozmawiali. Już mniej więcej w połowie roku banki centralne zaczęły zwracać uwagę na to, że demon inflacji, który pojawił się pod koniec 2021 roku, a został wzmocniony w roku 2022, nie odszedł zapomnienie i demon inflacji wyjęty raz z puszeczki krąży i będzie krążył bardzo długo. Przypominam wszystkim słynne stwierdzenie z The Economist z lutego 2022 roku, że w końcu mamy inflację. Po ponad dekadzie braku tej inflacji, ona się w końcu pojawiła i będziemy ją pielęgnować. A więc dlaczego inflacja jest ważna? Inflacja powoduje to, że następuje deprecjacja długu pozwalająca rządom zadłużać się i rolować dotychczasowe długi, a więc tak naprawdę uruchamiać ten ogromny mechanizm zarabiania gigantycznych pieniędzy przez tych, którzy pożyczają. Zatem oni nie zrezygnują z tego, aby państwa miały coraz słabszą zdolność zadłużania. Ta dekada, kiedy rósła wartość długu netto doprowadziła do tego, że nagle spuchły bilans narodowe i zaczęło być problem z tym, żeby pożyczać pożyczać w efekcie czego? Zaczęły być ogromne perturbacje w systemie finansowym. Nastąpił problem z utratą płynności. No i wiemy wszyscy jak to się skończyło. Zwróćcie uwagę na wartość inflacji. Zwróćcie uwagę na to jak ona pomiędzy rokiem 2015 a 2021, kiedy rozpoczął się ten proces pompowania inflacji w górę, była w granicach 1,5%. Dlatego przede wszystkim, że te ogromne pieniądze, które szły z programów uluzowania ilościowego i pompowania kasy w rynek, szły tak naprawdę do sektora finansowego. Nie wchodziły one do sektora gospodarstw i przedsiębiorstw, jeżeli chodzi oczywiście o wskaźniki inflacyjne. Dopiero wybuch konfliktu za naszą wschodnią granicą i zamanipulowanie cenami energii i żywności doprowadziło do eksplozji tej inflacji. Zwróćcie uwagę na to, Polska w latach 2019, 224 miała ponad 60% wartości inflacji. Jeśli policzymy w procencie składanym, to ogromna wartość. Wszyscy to czujemy. Trochę na ten temat powiem przy okazji, kiedy będę dyskutował o budowie portfela. Nie dziś, tylko w kolejnych odsłonach na temat rynku nieruchomości. Potem ta inflacja zaczęła spadać poprzez przyłożenie ogromnych stóp procentowych. Y, dzisiaj te stopy procentowe są delikatnie yyy zmniejszane, zmniejszane, zmniejszane. Yyy, co nie zmienia faktu, że yyy pomimo tego, iż inflacja jest poniżej stó%, to cały czas ona yyy hula i ma się dobrze. Zwróćcie uwagę, y w listopadzie inflacja w strefie euro podskoczyła niespodziewanie do 2,2%. No cóż, taka inflacja w strefie euro to wydarzenie wskazujące na to, że możemy liczyć z tym się i takie są pewne zapowiedzi banku centralnego Europejskiego, że być może trzeba będzie podwyżć stopę procentową w Europie do 3%. Wow, to by było wydarzenie. Inflacja jest szczególnie groźna, jeżeli pójdzie tak dalej, z punktu widzenia budowania tych wszystkich ogromnych centrów danych, o czym za chwilę kilka słów. Yyy, zwróćcie uwagę, że inflacja głównie napędzana jest dwoma czynnikami. Czynikiem energii, o którym dzisiaj nie będę mówił, ale także czynnikiem żywności, o którym akurat warto popatrzeć. Zwróćcie uwagę, że wartość rzeczywista z wartością nominalną zeszły się w okolicach 2005 roku i podróżują sobie w rudnym rytmie w kierunku na północ. Przypominam wszystkim program, w którym pokazywałem dziwne rzeczy, które się dzieją na rynku kontraktów na zboża i pokazywałem tam być może narastający problem tego, że niedługo, czyli w drugiej połowie 2026, może 2027 nastąpi eksplozja cen towarów rolnych, co może doprowadzić właśnie też do eksplozji inflacji jako jako takiej. Popatrzmy dalej na kolejny slajd. Zwróćcie uwagę jak pomiędzy rokiem listopadem 2019 a sierpniem 2025 roku wzrosły w poszczególnych kategoriach powiedzmy żywnościowych towarów żywnościowych ceny. Najmocniej podrożał olej między innymi dlatego, iż hasło po brokerach była taka, że Ukraina ma ogromne znaczenie w produkcji oleju słonecznikowego. W związku z czym eksplodował on do niebywałych cen. Zwróćcie uwagę, to mamy ceny AECD, mamy ceny VO, czyli Światowej Organizacji żywieniowej i mamy kontrakty na Food Commodity. Zwróćcie uwagę jak to wszystko wygląda. Nie wygląda to dobrze. Wcale nie widać, żeby te ceny zmniejszały się. Zrobię taki adrem. Państwo kupowaliście choinkę. Ja jestem bardzo czuły na pewne powtarzalne towary, które co roku kupuję. Więc kupiłem choinkę. W zeszłym roku płaciłem 170, w tym roku dwie stówy. Ta sama choinka u tego samego sprzedawcy, ale inflacja wynosi 2%. Czujemy to w rachunkach za energię elektryczną, czujemy to w rachunkach za nasze mieszkanie, czujemy to w zakupach, które kupujemy. Czujemy to w kupowanym maśle, które nie wiadomo jak poszło do góry. Więc mamy do czynienia z taką sytuacją, w której te ceny rosną systematycznie, głównie w tych obszarach, które ludzie muszą kupować i nie mają tak naprawdę wyboru. Lokomotywy nie zdrożały i to jest bardzo ważne. Yyy, z punktu widzenia inflacji i tego tej nieprzewidywalności chciałem państwu pokazać być może po raz kolejny to jak zmieniał się w ciągu od roku 1870 wskaźnik realnego PKB per capita w Stanach Zjednoczonych. I chciałem państwu wskazać na bardzo ważną sytuację istotną z punktu widzenia portfela, że od roku 2010, czyli od momentu, kiedy wyszliśmy z tej wielkiej recesji, mam okej, great depression, the great recession, tak to się nazywa, jedziemy pod średnią długoterminową realnej wartości PKB, czyli krótko mówiąc, ludzie są biedniejsi. Mieliśmy takie fragmenty w takich zachowań w latach 50. Początkiem lat 60. Mieliśmy oczywiście bardzo takie silne obsuwy w czasie wielkiego kryzysu w latach 30. Nie zdarzyło się to w czasach wielkiej recesji. Wtedy weszliśmy i te ogromne programy luzowania ilościowego, pakowanie pieniędzy w rynek doprowadziły do tego, że nie nastąpił kolaps długoterminowy w zakresie bezrobocia. Niemniej to wszystko, jak widzicie, to odchyla się, podąża w dół. W związku z czym mamy do czynienia z sytuacją, która nie jest dobra z punktu widzenia długoterminowych perspektyw gospodarczych. To co jest bardzo ważne w kontekście dyskusji na temat inflacji to to, że jak w tym tygodniu szef banku rezerw federalnych zwróćcie uwagę, mówiłem państwu o w programach wcześniej o tym, że rynek finansowy w Stanach Zjednoczonych wysycha, stopy na overbanku idą w górę. yy overbanku na overnightach na międzybanku idą w górę, więc mamy decyzję, iż Fed rozpocznie yyy dodruk pieniądza 40 miliardów w tym miesiącu i w kolejnych. Potem oczywiście mówi, że będzie zmniejszał. Zwróćcie uwagę, że jeżeli by pociągnął to przez rok tego typu kwestie, a sądzę, że jeżeli nic się nie wydarzy, co spowoduje, że będzie, że będzie można wpompować w rynek bardzo dużo, to ta akcja zostanie yyy podtrzymana i wtedy w ciągu jednego roku zostanie zlikwidowane 25% tego, co Fedowi udało się ściągnąć od roku 2016, kiedy rozpoczął ten proces quentining, czyli zaciskania ilościowego jako takiego. A więc mamy do czynienia, szanowni państwo, z bardzo złożoną sytuacją. W modelu tani pieniądz, wzrost PKB, wzrost populacji. Można zadać sobie pytania w takim razie czy pieniądz jest tani, czy będzie taniej. Teoretycznie można powiedzieć tak, że dodruk tych 40 miliardów mógłby nam powiedzieć tak, będziemy mieli tani pieniądz. Odpowiedź brzmi nie, nie będziemy mieli pieniądza taniego. Dlatego, że te 40 miliardów podobnie jak wcześniejszy program luzowania ilościowego, ten się nazywa trochę inaczej, no bo przecież trzeba nazwę zmienić, więc ten tani pieniądz wcześniej rozszedł się po systemie finansowym. Tak samo ten się rozejdzie po systemie finansowym. nie będzie y tego drukowanego pieniądza w takiej ilości, żeby wartość jego się na miała wpływ na y to, aby w jaki sposób te pieniądze nam się w większej ilości pojawiły w kieszeni. Za to będziemy mieli wpływ na aktywa, szanowni państwo. Czyli możemy spodziewać się tego, że jeżeli Fed będzie to podtrzymywał to wzorem poprzednich okresów, można się spodziewać, że wpłynie na wyceny wartości aktywów notowanych na rynkach giełdowych. Czy wpłynie na wzrost PKB? nie nie wpłynie na wzrost PKB, bo jest za mało. To jest raczej coś takiego, co będzie pompowało po prostu nam bańkę spekulacyjną, aż w końcu pewnego dnia tak pęknie, że będziemy mieli się z pyszna. A więc trzy paradygmaty związane z budowaniem portfela inwestycyjnego, Tani Pieniądz, wzrost PKB, wzrost populacji, to pieniądz może być bardziej drogi, bo jeśli będzie skub aktywów i nie będzie niskiej stopy procentowej, tylko trzeba będzie tą stopę procentową podwyższać, aby walczyć z procesami inflacyjnymi, żeby ta inflacja nie wyrwała się i nie szalała, nie zamieniła się w hiperinflację, to pieniądz może nie być tani. Czy będzie wzrost gospodarczy? No jak nie ma taniego pieniędza. nie ma wzrostu gospodarczego. Jak nie ma taniego pieniądza i wzrostu gospodarczego, to nie ma populacji, która i tak sama z siebie ma duży problem z tym, żeby rosnąć. A więc podstawowe założenia portfela, powtórzę z poprzedniego programu, to zdolność manewru kapitałowego w każdej sytuacji. Czyli krótko mówiąc, nie tak jest, że kupuj Kubi, zapomnij, ale mamy do czynienia z sytuacją taką, w której w tym nowym roku 2026 będziemy potrzebowali być bardzo, bardzo dynamiczni w zakresie możliwości wykonywania manewru kapitałowego, czyli reportfelowania tego, co mamy. Podejście do budowania tego portfela to są cztery kluczowe przesłania. A więc dochód. No i tutaj jest decyzja z państwa strony, czy utrzymanie zdolności nabywczej, czy też chcecie pomnożyć te pieniądze, czy chcecie też mieć jakiś bardzo silny wzrost w ramach metodyki portfela składanego. Bardzo ważnym elementem płynność i bezpieczeństwo, żeby zachować tą manewrowość. No i gra na duże zyski, czyli opcje asymetryczne. Zróbcie typowy portfel inwestycyjny globalnego Family Office. Mniej więcej tak wygląda. Bogatym jest jak zawsze lepiej. Dlaczego? dlatego że mają dużo więcej różnego rodzaju możliwości inwestycyjnych, o których przeciętna osoba, przeciętna osoba na etacie może tylko sobie pomierzyć, pomarzyć, może także pomarzyć o tym przeciętny inwestor na naszym rynku, bo dostęp do funduszy private equity jest ograniczony. Po drugie trzeba mieć bardzo dużo kapitału, bo na takie fundusze mrożą kapitał na przykład na 10 lat i w ciągu tych 10 lat szansa na wyjście z tego portf, z tego funduszu jest znikoma. Chyba, że znajdzie się kogoś, kto od nas odkupi coś takiego. Ale zwróćcie uwagę, jak bardzo mocno zdywersyfikowany jest taki portfel globalnego Family Office. Zwróćcie uwagę, mamy inwestycje tradycyjne, mamy inwestycje alternatywne, czyli tak zwane aktywa tradycyjne, aktywa alternatywne 52 do 48. Yyy zwróćcie uwagę, że w inwestycjach tradycyjnych mamy akcje, mamy nieruchomości, mamy gotówkę, yyy mamy obligacje o stałym dochodzie, yyy mamy yyy yyy realne aktywa, czyli na przykład złoto yyy i mamy yyy także obligacje o stałej dochodowości lub oprocenowanie za to. W drugiej części mamy właśnie fundusze private equity. Yyy, mamy y inwestycje bezpośrednie do private equity, mamy przede wszystkim rozwijający się także rynek inwestycji w kredyt prywatny, czyli zastępowanie tradycyjnego sektora banków komercyjnych kredytem ze strony funduszy private equity. Mamy kryptowaluty 7% zwróćcie uwagę tylko inwestują Family Offices w krypto i tam trochę tak nie to do końca dobrze wygląda, o czym być może powiem w znowu w kolejnych rozmawiając przez kolejne tygodnie na temat tego jak budować ten portfel 6% w Hedgech funds i 5% venture. A więc mamy taką strukturę i oczywiście jest to struktura niedostępna. Dlatego trzeba się zastanowić nad tym, jaka może być struktura dostępna dla nas, dla dla zwykłych ludzi chodzących po tej ziemi. No i tutaj przypominam taką strategię sześciu klas aktywów. Pojawia się też strategia siedmiu klas aktywów, jak coś ktoś sobie chce zerknąć. W tej strategii, zwróćcie uwagę, mamy klasę aktywów, główną funkcję, typowy horyzont inwestycyjny, ryzyko i korelacja z inflacją. Ta inflacja ma ogromne znaczenie. Co to znaczy, że gotówka ma ujemną korelację z inflacją? Znaczy, że inflacja jest, gotówka traci na wartości. Czyli trzymając pieniądze w gotówce w banku, możemy czuć się bardzo bezpiecznie zaglądając było 100 zł, dalej jest 100 zł, tyle że to już nie 100 zł, za które możemy kupić towary o wartości 100 zł. Patrząc na to, co powiedziałem, tak jakbym trzymał pieniądze 170 zł na rachunku bankowym, chciał kupić za to choinkę, to musiałbym kupić mniejszą choinkę, a nie taką samą, jak kupiłem sobie w zeszłym roku. Obligacje mają zmienną korelację z inflacją. Dziś inflacja mówi się, że jest około d 2,5%. Obligacje amerykańskie mają około 4%. Podobnie obligacje polskie troszkę więcej niż cztery, ale są też obligacje, które mogą mieć na przykład kupując długoterminowe możemy mieć ujemną korelację z inflacją. Akcje to zależy, różnie bywa. M generalnie firmy są pierwszymi beneficjentami inflacji, za czym podwyższają płace, więc zazwyczaj mamy ten element skoku marży, który potem przebija się w lepsze wyceny rynkowe, za czym firmy zaczynają płacić ludziom oraz ponosić koszty, w które zaczyna się wliczać już inflacja. Nieruchomości wysoka korelacja z inflacją. nieruchomości są świetnym akumulatorem przenoszenia wartości wtedy, kiedy mamy do czynienia z inflacją, o czym państwo państwu pokażę właśnie w dyskusji na temat tego tej klasy aktywów w jednym z programów. Opcje asymetryczne, czyli takie, które mają ogromny potencjał zysku i też i możliwość wyzerowania swojego portfela, prawda? Więc zwróć uwagę, wyzerowanie zawsze to jest 100%, ale możemy zarobić 300 albo 400%, tak? Yyy, no i korelacja z inflacją niska neutralna. Towary to znowu pewien problem. Yyy, średnio wysokie też korelacja z inflacją jest zmienna. W ten sposób możemy budować taki portfel, który y, którego korelacja z inflacją jest po prostu neutralna, dobierając odpowiedni sposób te aktywa lub jest y wysoka, czyli przenoszą nam po prostu wartość przez czasy inflacyjne jako takie. A więc jak ustawić ten portfel w dekadzie fragmentacji roku 2026 i to w roku wtedy nadchodzącym roku takim pierwszym kolejnym y tego wszystkiego co się dzieje między 225 a 2030 2026 przypominam wszystkim cykl Amstrąga lipiec prawdopodobne jakieś wydarzenie zobaczymy czy Amstrong miał rację jak miał rację to będzie wow jak nie miał racji no to się pośmiejemy okej ale generalnie lepiej się zabezpieczać, lepiej budować portfel, który pozwoli nam przetrwać, bo wydaje mi się, że największą wartością inwestycji w przyszłym roku to będzie to, aby, szanowni państwo, utrzymać zdolność nabywczą środków, które posiadamy. To taki cel inwestycyjny na bardzo niepewny 2026 rok. Yyy, no i mamy płynność i bezpieczeństwo. Yyy, to zachowanie kapitału i dostępność gotówki. Typowe aktywa to gotówka. Yyy, horyzont yyy yyy to jest krótki. Dochód to stałe przepływy gotówkowe, ochrona przed inflacją, a więc zapewnienie możliwości tego, żeby czerpać jakieś środki i dofinansowywać to, co samemu się robi. Typowa aktywa to właśnie obligacje, rejty, nieruchomości dochodowe, czyli takie, z których czerpiemy dochody, infrastruktura dla dużych graczy to kredyt prywatny. Część wzrostowa to pomnażanie kapitału w długim terminie, co zapewnia realną siłę nabywczą portfela. Oczywiście typowa aktywa to akcje najbardziej popularne. Pytanie w które segmenty. Horyzont czasu długi. No i dywersyfikatory, opcje asymetryczne, czyli asymetryczna potencjał zysku i ochrona przed szokami. Szansa na skokowy zysk to ogromna możliwość dopełnienia tej stopy zwrotu z aktywów. Pytanie jaki procent to zainwestować to będzie za chwilę. typowa aktywa to złoto, krypto, opcje na towary, kontrakty. A więc mamy bardzo dużą przestrzeń różnego rodzaju opcji asymetrycznych. Na przyszły rok pojawia się bardzo ciekawa opcja, o której mówiłem, czyli inwestowanie w firmy biotechnologiczne. Wynika to z cleana patentowego, czyli wygaszania się patentów ze strony dużych firm farmaceutycznych. One w tej chwili bardzo agresywnie poszukują ciekawych graczy na rynku do przejmowania. A jeżeli ktoś wchodzi na taki rynek, to dobrze trafi, to może zarobić razy X. Okej. To co jest bardzo ważne to ekspozycja na koszyk walut, czyli bardzo ważnym elementem jest zbudowanie sobie koszyka walut, co do którego w tej chwili rozważam, zastanawiam się co może być w tym koszyku walut. Tutaj macie dolara. To miał być dolar singapurski, euro, frank szwajcarski. Powiem wam tak, że nie traktujcie tego w żaden sposób poważnie, bo to jeszcze nie jest skończone. Na ten moment mam takie wrażenie, że frank szwajcarski, funt brytyjski i jen mogą być ciekawymi walutami na przyszły rok jako elementy koszyka. Patrząc na to, co się dzieje z dolarem, to raczej będzie utrzymana tendencja, żeby dolara osłabiać. Chyba, że zdarzy się jakiś wielki szok. Okej. Niemniej euro, dolar mogą być mało ciekawymi walutami w przyszłym roku, ale to właśnie ten element manewrowości pozwoli utrzymać pewną pozycję i wiedzieć co z tym wszystkim robić zachowując manewrowość. To co trzeba robić w podejściu do budowania portfela to myśleć kategoriami cel, dochód, yyy, wzrost, ochrona przed inflacją, nominalne, realne, płynne, nie płynne, sprawdzać jakie są stopy procentowe, jakie jest ryzyko, jakie jest ryzyko walutowe, jak się zmieniają te waluty, co piszą, jak mamy do czynienia z inflacją, co się mówi na temat tej inflacji. To bardzo ważne takie elementy, nad którymi się warto zastanawiać. Kluczowe strategie zaś, które w przyszłym roku możemy sobie dobierać to zmniejszanie udziału rezerw gotówkowych, zwiększanie płynności, alokacja w złoto, twarda aktywa, dywersyfikacja geograficzna, to jest bardzo ważne, na czym się przez chwilę zatrzymam, czyli inwestować w aktywa w różnych częściach świata, wykorzystując także różnych brokerów. Pamiętajcie o tym, że w takiej zmienności świata jaki mamy, to posiadanie konta u brokera w Singapurze, w Stanach Zjednoczonych, gdzieś jeszcze indziej i kupowanie aktywów takich co do których własności jesteśmy odnotowywani w lokalnych depozytach papierów wartościowych czy czy brokera w Stanach Zjednoczonych powoduje to, że jakby się cokolwiek tutaj zdarzyło, to po prostu jadąc tam możemy odbudować sobie informacje, że jesteśmy właścicielami określonych aktywów, bo jest to zapisane. A więc ta dywersyfikacja geograficzna ma ogromne znaczenie. Uczulam także na selektywną ekspozycję, na kryptowaluty. Nie wiadomo co z tym wszystkim będzie, w jaką stronę będziemy podążali. A trzeba być bardzo, bardzo w tym wszystkim po prostu ostrożnym, żeby gdzieś po prostu nie wypaść. No i taki mamy w tej części podsumowania o budowy portfela. To przykładowy pomysł budowania portfela. Zwróćcie uwagę, 55 do 40% to akcje, 25 do 15 to jest płynność, czyli gotówka, bony skarbowe, y, fundusze rynku pieniężnego, stable coiny. W domu można trzymać, jeżeli ktoś chciałby sobie trzymać w domu jakąś młotą złonetę, jakiś kamień szlachetny, trochę srebra, jakieś waluty właśnie takie, żeby mieć pewność, że jakby się cokolwiek działo, to po prostu nie zostajecie odcięci od swoich aktywów, które są gdzieś zapisane nie wiadomo gdzie, tylko nie tracicie zdolności operacyjnej i normalnie funkcjonujecie. Oczywiście obligacje. W przypadku obligacji kładę główny nacisk na obligacje krótkoterminowe, zmiennokuponowe, najlepiej do jednego roku, y, żeby po prostu mieć no stosunkowo małą ekspozycję na ryzyko oczekiwania, nie wiadomo ile na ich zrealizowanie lub konieczności ich sprzedania, jeżeli ktoś by od nas to chciał kupić. No i surowce. A w przypadku surowców to mamy tutaj złoto. Zwróćcie uwagę 5 do 8% w portfelu. Energia. Mówię tutaj mówimy o surowcach energetycznych i wybieram z tego uran. Z ropą może być równie różnie, bo koniec konfliktu za naszą sodą granicą to będzie zalanie rynku ropą. Te ceny pójdą w dół. Może być ciekawie. Uran zaś jest powiązany z budową tych ogromnych data center. Dopóki bańka na o której się tak dużo gada, gada. Jak się dużo gada, to się rozgada. Okej, więc Uran może napędzać generatory jądrowe produkujące energię elektryczną do zasilania data center, bo inaczej to nie wiadomo skąd by się to miało wziąć, więc możemy spodziewać się tego, że z uran uran będzie miał się dobrze w przyszłym roku. No i pozostałe metale, czy złoto, czy miedź są warte uwagi. Towary, to mamy zboża, kakao, kawa, tak od dwóch do 1% zrobić sobie taką dywersyfikację na kontraktach, badać też oczywiście czas wygaszania tych kontraktów, nie wchodzić na głupa, bo to nie znaczy, że nawet tu kupować, bo pamiętajcie jednej rzeczy. Jedna rzecz to wiedzieć co kupić, a drugie to wiedzieć w którym momencie kupić, nie? No i 0 do5% to krypto, opcje asymetryczne. No i tutaj w tym obszarze bardziej niż krypto obstawiałbym na przyszły rok spółki biotechnologiczne, o czym będzie pewnie jakiś program w tym obszarze patrząc na indeksy firm biotechowych. No wydaje mi się, że to może być bardzo ciekawy obszar inwestycyjny. Nie jest to proste, jest to skomplikowane, żeby było jasne. Dodam jeszcze do tego w obszarze inwestowania w w opcje asymetryczne, w kryptowaluty. Zwróćcie uwagę jak bardzo agresywnie rozwija się tokenizacja, na którą zwracam uwagę. My koncentrujemy naszą uwagę głównie na kryptowalutach, a tak naprawdę dzisiaj mamy proces tokenizacji aktywów. Zwróćcie uwagę jak bardzo agresywnie ta wartość będzie przerastała do 2035 roku, co automatycznie powoduje, że ten element wypełnienia kryptoaktywów w opcjach asymetrycznych może być rozbity w postaci takiego portfela web czy zero w oparciu i pewnego rodzaju odzwierciedlenie sześciu klas aktywów jako takich. A więc akcje to tokeny udziałowe, obligacje to defi, stakingi, różnego rodzaju instrumenty krypto, które generują dochodowość. No JP Morgan coś takiego buduje, tylko że dla swoich klientów. Surowce, no to są te kenizowane zasoby. Okej. Pytanie jest jak będzie ze Stapcoinem teter, czy tam będzie można zarabiać na tym złocie czy też nie. To to takie dość ciekawe pytanie. No waluty no to klasyczne natywne tokeny Bitcoin, Etherium i wiele innych. Jak tam sobie lubicie wybierać nieruchomości to tokenizowane real estatey, bardzo agresywnie rozwijający się proces w Stanach Zjednoczonych. Yyy, no i oczywiście alternatywy to różnego rodzaju gry, yyy, nowe protokoły, yyy, nie wiadomo co tam jeszcze wymyślą młodzi ludzie y tworzący różnego rodzaju inwestycje w tym yyy obszarze. Yyy, a więc yyy to szanowni państwo pokrótce na temat portfela. To co jest istotne, jeszcze bym dodał tu tutaj w tym obszarze to reguły operacyjne do tego portfela. więc wiele małych pozycji o dużej o możliwej dużej asymetrii zysku do ryzyka i to już niezależnie od tego czy to są te opcje asymetryczne czy też nie. Ta płynność czyli możliwość szybkiego zakupu spieniężenia. Ja często powtarzam taką regułę na polskiej giełdzie, kupuj nie więcej niż 1% dziennych obrotów, bo wtedy zawsze to zrzucisz bez dużego wpływu i wyrzucania y dużej straty i wchodzenia w dużą stratę. Z tego tytułu 1% wartości dziennych obrotów daje taką możliwość. To co podnosiłem konta różnych operatorów giełdowych i różne portfele należy obserwować co kilka tygodni co c 6 tygodni lub wtedy kiedy nastąpi odchyłka plus minus 5% jak plus 5 to trzeba zobaczyć czy nie dobrać jak minus 5 to zastanowić się czy z tego nie wyjść tak a więc trzeba to bardzo często oceniać czyli nie kupuj i zapomnij lecz zarządzaj też nie ma to być portfel typu spray and pray, czyli kup wszystko co się da, a potem módl się, że coś z tego wyjdzie. Tylko aktywne zarządzanie będzie miało to ogromne znaczenie. Y, podobnie ten element budowania i yyy piramidowania, wchodzenia na raty. Yyy, należy zachować amunicję na to, żeby można było dokupować y w momencie, kiedy potwierdza się trend lub wychodzić, jeżeli ten trend nie jest potwierdzony. Próba zabezpieczania się ryzyk, yyy, yyy, to oczywiście możemy na ten temat długo dyskutować, szczególnie w przypadku walut ma ogromne znaczenie. No i przede wszystkim higiena cybernetyczna. żeby po prostu nam ktoś tego konta nie zabrał. To tyle szanowni państwo. Pokróce na temat portfela, na temat czego moglibyśmy mówić jeszcze bardzo dużo. I jeszcze dwa słowa chciałem na koniec na temat Bitcoina, który znajduje się w takim dość szczególnym miejscu. Pamiętacie tą moją konstrukcję W1, W2, W3. To W3 to jest takie dłuższe niż 161,8, ale jeszcze nie doszło do 200, więc pytanie jest, czy to jest korekta. Cały czas nie wiadomo z wydłużoną falą, czy też jest to pełna struktura, czy falowa. Odpowiedzi na to dostaniemy wtedy, kiedy będziemy mieli do czynienia z sytuacją wybicia. Y to co teraz warto obserwować yyy moi drodzy to czy wybije się ponad 94 598 czy też wybije się poniżej 83 i wtedy będzie podążało w kierunku 75 000. Mówię o tym dlatego, że wiele z państwa osób jest w tym Bitcoinie bardzo mocno zaangażowanych. Chciałbym popatrzeć, pokazać. Obserwujcie, patrzcie, zarządzajcie. A i przede wszystkim wypoczywajcie w tym nadchodzącym okresie. Życzę państwu pogodnych świąt Bożego Narodzenia w naszej tradycji, na której zbudowaliśmy nasze państwo. Czasami mówię, że nie ma znaczenia czy ktoś jest wierzący czy nie. Po prostu jesteśmy w pewnej tradycji. I pytanie czy jest sens z tą tradycją walczyć, niszczyć i prowadzi destrukcję, bo ta nowa, którą się próbuje nam zaszczepić, to tak specjalnie powabna jakoś nie jest, a po drugie zbyt często ulega zmianie. Tradycja, która jest trwała, osadzona w korzeniach w naszych dziadach i pradziadach, ma to do siebie, że no jakoś taka jest sympatyczna, prawda? Więc jeszcze raz życzę państwu dobrego, rodzinnego czasu, wypoczynku i do usłyszenia w kolejnym programie. M zobaczę, będę rozmawiał z CMC, czy to będzie program w przyszłym tygodniu, czy też będzie w poniedziałek po świętach Bożego Narodzenia, bo program trzeba przygotować, trzeba zrobić, a jakoś tak z dużym wyprzedzeniem gdyby go robić, to może nie będzie taki dość adekwatny. A więc zobaczymy jak będzie. W takim razie szanowni państwo jeszcze raz do zobaczenia, do usłyszenia w kolejnym programie.









