Wewnętrzna batalia inwestora — prawda o emocjach, której większość nie rozumie [Walka Z Psychiką]

Najtrudniejsza część inwestowania. Nie ma nic, zupełnie nic wspólnego z pieniędzmi. Zapraszam. Dziękuję i zapraszam do odcinka. Jak już kiedyś zaczynałem inwestować, to myślałem, że najtrudniejszą częścią inwestowania to jest wybrać dobrą spółkę. I niektórzy myślą, że że o to właśnie chodzi, żeby wiedzieć kiedy kupić. Inni są przekonani, że najtrudniej jest wiedzieć kiedy sprzedać. A najtrudniejszy moment w inwestowaniu często właśnie pojawia się wieczorem. Gdy siedzisz sam, patrzysz na ekran, widzisz czerwony kolor, widzisz liczby, które jeszcze kilka dni temu wyglądały dobrze i nagle nie walczysz już z rynkiem. zaczynasz walczyć z własną głową i wtedy właśnie wtedy zaczyna się prawdziwe inwestowanie, gdy jesteś sam na sam. Nie jeden miałem taki wieczór, gdzie siedziałem sam. Specjalnie wchodziłem rzeczywiście poza godzinami giełdy i no i widziałem ten monitor. Byłem sam. Nikt nie wiedział. Nie, nie, nie jakby nie dzielę się tymi moimi inwestycjami. Tutaj tylko z wami prowadzę portfel publiczny, ale tak naprawdę każdy inwestor finalnie zostaje z tym sam. To jest wasza prywatna decyzja, moja prywatna decyzja i właśnie tam rozgrywa się główna walka. Na początku jak startowałem wszystko wydawało się logiczne. Czytałem książki, słuchałem analiz do starszych kolegów po fachu. Budowałem swój plan i tak mówiłem sobie, że o będę spokojny, cierpliwy, nie będę działał emocjonalnie, wszystko takie będzie ułożone. Miałem swój plan na początek. Wszystko brzmiało dobrze. No i w sumie nadal jest dobrze, bo rynek rośnie, wszystko idzie w górę, każdy czuje się rozsądny, zyski się pojawiają. Właśnie dlatego ja czekam na tą Bessę już w sumie od kiedy zacząłem, to czekam i nie wiem kiedy ona będzie, ale to będzie ten moment, to będzie ten moment. prawdy, moment sprawdzenia siebie i wtedy dowiem się, czy jestem takim inwestorem z krwi i kości, bo na ten moment to to każdy jest. Mamy hossę już ileś lat, chyba już piąty rok leci, tak więc no ciężko nie być dobrym inwestorem. Oczywiście były okresy, że też traciłem mimo tych wzrostów, tak więc da się też stracić, tak? Jeśli ktoś nie trzyma się planu i swojej strategii albo ma złą strategię. Tak więc to już wszystko, wszystko zależy. Więc punkt pierwszy, moment pierwszego bólu. Ja sądzę, że każdy inwestor pamięta ten moment, kiedy kupował, ja też kupowałem w coś, co naprawdę wierzyłem. Rainbow wtedy. No wszystko mówiło, że urośnie. Wszystko czytałem, analizowałem, przekonywałem samego siebie, że no w sumie wszystkie fakty mówiły, że będzie rosło. Klikałem kup. Zresztą możecie sobie obejrzeć filmik, ile tych akcji kupiłem. No i główni akcjonariusze zaczęli sprzedawać i wtedy wszystko spadło. I przez chwilę czułem satysfakcję. Nie powiem, że nie. Miałem takie poczucie, że robię krok do przodu, że ta decyzja jest poprawna i jest pozytywna i tak powinno właśnie to wszystko powinno tak zagrać. Ale kilka dni później otworzyłem aplikację i zobaczyłem, że ze 170 spadło zdaje się na 130 zł. No i była obsuwa, tak? pierwszy ból i myślałem sobie, no w sumie to normalne, tak że jak duży duż gracze, akcjonariusze wychodzą, no to no to tak się dzieje. Ale właśnie jestem ciekaw jak będzie przy takiej prawdziwej besie, jak to naprawdę tąpnie. O te jak w mojej strategii patrzyłem maksymalnie spadło mi aż 20 albo tylko 29%. zależy jak kto patrzy, czy to jest dużo czy mało, ale historycznie jak robiłem symulację od 2015 roku, to 29% maksymalnie spadło i wtedy na pewno pojawią się takie uczucia jak zwątpienie, napięcie, jakiś niepokój i najgorsze jest to, że nikt poza tobą i poza mną tego nie będzie widział. To jest nasza prywatna sprawa. No chyba, że ktoś prowadzi portfel publiczny jak ja. Możecie zobaczyć link u góry, to będziecie widzieć ile straciłem. Tak, to też jest fajne, bo taki portfel publiczny nie pozwoli mi się, będę miał trudniejszą drogę do wykruszenia się. No i to jest fakt, że na zewnątrz to wygląda jakby nic się nie stało, ale w środku jest takie poczucie, że no tracisz tą kontrolę. Tylko ta kontrola to też jest takie złudzenie, bo tak naprawdę nigdy nad tym nie miałem kontroli. Jedyny jedyną rzeczą, nad którą mam kontrolę to kiedy kupuję, co kupuję i ile tego kupuję i ile sprzedaję. Punkt drugi, rozmowa, której nikt nie słyszy. I nie wiem czy ty, ja miałem bardzo dużo rozmów sam ze sobą, takich cichych rozmów, które odbywają się tylko w mojej głowie. Od kiedy w sumie stosuję tą strategię, to jest ich znacznie, znacznie mniej. Czyli ten filozof Advanced Equity Momentum, gdzie algorytm wylicza mi spółki i wszystko, robię to wszystko systemowo, działa znacznie lepiej, bo odseparowuje nas od emocji. Ale gdy nie inwestowałem tym tym Philosoph Advance Equity Momentum, to miałem dużo takich rozmów i mniej więcej brzmi to jak może się pomyliłem, może powinienem sprzedać tą spółkę i to to często teżowa może inni wiedzą lepiej, wiedzą coś, czego ja nie wiem I może to dopiero początek spadków czy też wzrostów. To w dwie strony mi to yyy działało. A może zaraz będzie gorzej. I nagle problemem nie jest już rynek, tylko problemem jest to, że własny umysł zaczyna podważać każdą wcześniejszą decyzję. I to właśnie tutaj wielu ludzi przegrywa z inwestowaniem, przegrywa z tym napięciem, którego nie potrafi po prostu udźwignąć. Ja takie remedium na to mam po prostu nie myśleć, starać się nie myśleć, nie zadawać sobie tych pytań, bo to są pytania pułapki. Im mniej takie tego typu pytań i wątpliwości, tym lepiej. albo jakieś właśnie zastąpienie strategii właśnie takim systemowym inwestowaniem albo po prostu trzymanie się sztywno swoich zasad, swoich reguł i nie rozmyślanie o tym, tylko oczywiście no łatwo o tym mówić. Tam są przecież moje pieniądze, tak? To są moje spółki. Ja je kupiłem, analizowałem i też jest takie coś utożsamianie się z tymi spółkami, że no ta mi przyszła taki sentyment, że no jak ta spółka przyniosła mi zysk, to prawdopodobnie jeszcze bardziej mi przyniesie zysk i wtedy no może się pojawić strata. Punkt trzeci, samotność inwestora. Też nagrałem o tym odcinek. Dla chętnych możecie zobaczyć u góry i to jest też jakaś rzecz, o której się rzadko mówi albo bardzo rzadko, że inwestowanie potrafi być samotne, a nawet w gruncie rzeczy jest samotne. Nie inwestuję z kimś na spółę, tylko to są moje prywatne pieniądze i ja o nie dbam. każdy. No nie mówię o takich sytuacjach, że daję komuś, wynajmuję kogoś, żeby inwestował moje pieniądze. Tak to jest jakby ja jestem yyy indywidualnym inwestorem i do takich inwestorów też tutaj się zwracam. Ja preferuję bycie takim inwestorem, który się tam nie chwali, że tam ma też ostatnio pewnie zauważyliście, że rzadziej wrzucam ten portfel publiczny. I też jest coś takiego, że gdy ludzie widzą, że zarabiasz, to mówią, że masz szczęście, a kiedy tracisz, to zostajesz z tym sam i nikt nie widzi. Nikt nie widzi jak wygląda moment w którym budzisz się rano i zanim jeszcze stajesz z łóżka sprawdzasz rynek. Wchodzisz na na tą aplikację od inwestycji i sprawdzasz nie dlatego, że chcesz, tylko dlatego, że twój umysł już tam już tam dawno jest. Bo część ciebie nie sprawdza tych wykresów, tylko sprawdza, czy jeszcze kontrolujesz sytuację. Ten nasz umysł jeszcze próbuje się się bronić, próbuje walczyć, jakby zrobić tą iluzję kontroli. A poprzez takie rzadsze wrzucanie sądzę, że będę też mógł odizolować się od tego, od tych komentarzy, że o masz szczęście albo że dobrze ci idzie. I też później samotnie. To to tak jak jest z bokserem na ringu. Jak wygrywa to wszyscy są z nim. Jak przegrywa to zostaje sam w szatni. Tak więc to też się przekłada. Tak. Wszyscy chcą być ze zwycięzcą. Tak. Inwestowanie też jest takim trochę trochę jesteś na ringu sam ze swoim przeciwnikiem. Tutaj też tym przeciwnikiem jesteś ty sam i walczysz z tą swoją psychiką. I teraz pytanie, czy położysz go na łopatki, czy on położy ciebie? Punkt czwarty. Największy wróg. Jak dla mnie największym przeciwnikiem inwestora bardzo często nie jest recesja, nie inflacja, nie spadki. Tylko największym przeciwnikiem bywa potrzeba natychmiastowej ulgi, że chcemy już już jakby odetchnąć od tych spadków, że chcemy już, żeby było lepiej nakleić taki przysłowiowy plaster, że już tych spadków nie ma, że już wszystko jest dobrze, bo kiedy portfel spada, To twój mózg nie myśli o to długoterminowy proces, trzeba poczekać, tylko myśli zrób coś, żeby przestało boleć. I właśnie dlatego ludzie sprzedają wtedy, gdy nie powinni sprzedawać, tylko wtedy właśnie, gdy emocjonalnie nie wytrzymują. I ta potrzeba natychmiastowej ulgi bardzo często się u mnie pojawiała. Na początku to w sumie prawie codziennie, bo obiecywałem, że będę cierpliwy, a nie wyszło. Wszystkie błędy, które oglądałem na YouTubie, niby byłem teoretycznie przygotowany, popełniałem po kolei, na szczęście na małych kwotach. Tak więc to mi się wydaje, że każdy musi przez to przejść. Po prostu każdy musi przez to przejść. Najlepiej jak najwcześniej na jak najmniejszych kwotach. Tak przykładowo wyobraź sobie, że masz 120 000 zł. To jest już jakaś fajna kwota. No i jest spadek 18%. I zostajesz tam z około 90 8000 zł. masz na koncie, czyli ze 120 zostaje 98. No i logicznie to jest tylko korekta, tak? Bo 18% no może się tak zdarzyć, ale emocjonalnie to prawie 22000 zł, które czujesz, tak? 22000 zł to nie jest mała kwota. I to jest jakby jakby te te pieniądze nagle zniknęły ci z rąk. Oczywiście dla różnych osób to może mieć różne znaczenie, ale dla niektórych to są miesiące pracy, wyrzeczenia, nadzieja, poczucie bezpieczeństwa i dlatego to boli po prostu. Punkt piąty, tożsamość inwestora. Z czasem zaczynasz rozumieć, że inwestowanie to nie jest test twojego portfela. Ono po prostu testuje ciebie. Jestem bardzo, ale to bardzo wdzięczny, że zacząłem, że wybrałem tą drogę. Już ileś czasu minęło. Czekam na kolejne lekcje od giełdy, który które będą mnie tu kształtowały jako człowieka. I bardzo dużo się nauczyłem jak reaguję pod presją. Czy ufam sobie? Czy potrafię poczekać, odsunąć tą gratyfikację? Czy umiem znieść niepewność? Też miałem odcinek jak być jak się wspomagać. Też jeśli ktoś jest chętny możecie zobaczyć u góry jak stać się lepszym inwestorem, jak wzmacniać tą swoją siłę mentalną, żeby być bardziej wytrzymałym. Bo rynek nie pyta czy czy jesteś inteligentny, rynek pyta czy jesteś stabilny. A to jest zupełnie inny test. To jest zupełnie inny test. Część szósta, dojrzewanie. Po pewnym czasie ja przynajmniej zacząłem zauważać coś ważnego, że no najlepsi inwestorzy nie są najmądrzejsi, często są po prostu spokojniejsi. Ja też lubię przebywać wśród takich osób, które łagodniej, spokojniej, stabilniej reagują na to, co się dzieje. Nie dlatego, że nic nie czują, ale dlatego, że nauczyli nauczyli się tego, nie reagować na każde uczucie, bo emocje to nie jest nakaz. Emocja to jest wskazówka, że coś się dzieje i ty możesz tą emocję zaobserwować i zareagować adekwatnie, tak, do sytuacji. To co widzimy na giełdzie, ludzie nie reagują adekwatnie, po prostu szaleją, sprzedają. To co Trump robi z giełdą, to ewidentnie widać jak ludzie reagują na to, co się dzieje. Warto się tego nauczyć, tego reagowania. Najlepiej dać sobie chwilę, dzień, dwa i odetchnąć, bo inwestor czasem z czasem rozumie, że strach nie zawsze oznacza zagrożenie. Czasem strach oznacza tylko to, że pieniądze zaczęły być dla ciebie realne, że się utożsamiasz z tymi pieniędzmi, że za to, nie wiem, możesz kupić sobie wycieczkę albo coś, nie wiem, jakiś samochód. Chcę ci powiedzieć, że najtrudniejsza część inwestowania to nie jest znalezienie okazji. Najtrudniejsza część to siedzieć spokojnie w momencie, w którym każda emocja krzyczy: "Zrób coś". Bo prawda jest taka, że wielu ludzi myśli, że inwestowanie to gra z rynkiem, a bardzo często to jest gra z samym sobą. I ten, kto nauczy się panować nad sobą, często wygrywa. I ta samoświadomość jest bardzo ważna w tym inwestowaniu. I nie pozwól emocjom zniszczyć własnego planu. Dzięki. To było tyle na dzisiaj. Mam nadzieję, że nie przynudziłem. Trochę tych swoich przemyśleń dorzuciłem. Tak więc do usłyszenia, do zobaczenia. Hej. Ah. Yeah.